Soru

Zorluk: OrtaKişisel Yetki (Aktif Şahsilik İlkesi)

Alfa Devleti vatandaşı olan bir tıp doktoru, tatil amacıyla bulunduğu Beta Devleti'nde yerel bir klinikte tıbbi etik kurallarına ve yerel yasalara aykırı bir cerrahi operasyon gerçekleştirmiştir. Failin kendi ülkesi olan Alfa Devleti, bu kişinin yurt dışında işlediği bu fiil nedeniyle kendi mahkemelerinde yargılanmasına karar vermiştir. Buna göre, Alfa Devleti'nin kendi vatandaşı üzerindeki bu yargı yetkisi uluslararası hukukta aşağıdaki ilkelerden hangisi ile ifade edilmektedir?

  1. Aktif Şahsilik İlkesiCevap
  2. B
    Pasif Şahsilik İlkesi
  3. C
    Koruma İlkesi
  4. D
    Evrensellik İlkesi
  5. E
    Mülkilik İlkesi

Cevap

Alfa Devleti'nin kendi vatandaşının yurt dışındaki fiili üzerinde yetki kullanması Aktif Şahsilik İlkesi olarak tanımlanır.
Aktif Şahsilik İlkesi, bir devletin kendi vatandaşının (uyruğunun) yabancı bir devlet ülkesinde işlemiş olduğu suçlar veya hukuka aykırı fiiller üzerinde yargı yetkisine sahip olmasıdır. Senaryoda Alfa Devleti, kendi vatandaşı olan doktorun Beta Devleti'ndeki eylemini yargılamaktadır, bu da doğrudan aktif şahsilik kapsamına girer.

Adım Adım Çözüm

1
Failin (doktorun) vatandaşlığını tespit etme
Doktor Alfa Devleti vatandaşıdır.
Yargı yetkisinin türünü belirlemek için fail ile devlet arasındaki bağın niteliği önemlidir.
2
Fiilin işlendiği yeri ve yargılamak isteyen devleti karşılaştırma
Fiil Beta Devleti'nde işlenmiş ancak Alfa Devleti yargılamak istemektedir.
Fiil Alfa Devleti dışında gerçekleştiği için mülkilik ilkesi dışında bir şahsilik bağı aranmalıdır.
3
Uluslararası hukuk ilkeleriyle eşleştirme
Failin vatandaşlığına dayalı yetki Aktif Şahsilik İlkesidir.
Aktif şahsilik, devletin kendi vatandaşını yurt dışındaki eylemlerinden dolayı takip edebilmesine imkan tanır.

Anahtar Kavram

Kişisel Yetki (Aktif Şahsilik İlkesi)
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla