Soru

Zorluk: KolayKişisel Yetki (Aktif Şahsilik İlkesi)

Uluslararası hukukta devletlerin yargı yetkisi sınırlarını belirleyen çeşitli ilkeler bulunmaktadır. Bu kapsamda, bir devletin kendi ülkesi dışında suç işleyen bir vatandaşını, sadece kendi uyruğuna sahip olması (failin vatandaşlığı) esasına dayanarak yargılamak istemesi durumunda başvurulan yetki ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Aktif şahsilik ilkesiCevap
  2. B
    Pasif şahsilik ilkesi
  3. C
    Koruma ilkesi
  4. D
    Evrensellik ilkesi
  5. E
    Mülkilik ilkesi

Cevap

Aktif şahsilik ilkesi, bir devletin kendi vatandaşı olan failin yurt dışında işlediği suçlar üzerinde yargı yetkisi kullanmasını ifade eder.
Doğru seçenek, devletin yargı yetkisini suçun failinin vatandaşlığına dayandırması gerektiğini belirten 'Aktif Şahsilik İlkesi'dir. Bu ilke, devletin kendi vatandaşları üzerindeki kişisel yetkisinin (jurisdiction based on nationality) bir sonucudur.

Adım Adım Çözüm

1
Yargı yetkisinin dayanağını tespit etme
Soruda yargı yetkisinin 'failin vatandaşlığı' esasına dayandığı belirtilmiştir.
Devletin yetki kullanırken hangi kriteri (yer, kişi, menfaat) baz aldığını anlamak doğru ilkeye ulaşmayı sağlar.
2
Vatandaşlık kriterini hukuk terminolojisiyle eşleştirme
Failin vatandaşlığına dayalı yetki 'Aktif Şahsilik', mağdurun vatandaşlığına dayalı yetki ise 'Pasif Şahsilik' olarak adlandırılır.
Aktif (fail odaklı) ve pasif (mağdur odaklı) ayrımı bu konudaki temel teknik bilgidir.

Anahtar Kavram

Kişisel Yetki (Aktif Şahsilik İlkesi)

Daha Fazla Pratik

Pasif şahsilik ilkesinin hangi durumlarda ve hangi şartlarla (örneğin çift taraflı suçluluk) uygulanabileceğine dair örnek senaryoları inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla