Soru

Zorluk: OrtaNeo-Marksizm ve Gramsciyen Yaklaşım

Eleştirel teori çerçevesinde Robert Cox tarafından geliştirilen modelde; dünya düzeninin istikrarını sağlayan hegemonya sadece maddi kapasitelerle değil, aynı zamanda sivil toplumda üretilen rızayla korunur. Bu rıza üretim sürecinde egemen sınıfın çıkarlarını tüm toplumun ortak çıkarıymış gibi sunan, fikirleri sistemleştiren ve toplumsal desteği örgütleyerek hegemonyanın sivil toplumda kökleşmesini sağlayan aktörler aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Organik aydınlarCevap
  2. B
    Geleneksel aydınlar
  3. C
    Siyasal seçkinler
  4. D
    Uluslararası rejimler
  5. E
    Komprador burjuvazi

Cevap

Organik aydınlar, egemen sınıfın dünya görüşünü sivil toplumda meşrulaştırarak hegemonyanın rıza boyutunu inşa eden gruptur.
Organik aydınlar kavramı, Gramsciyen ve Coxian perspektifte, egemen sınıfın dünya görüşünü (ideolojisini) toplumsallaştıran, sivil toplumda bu görüşe rıza üreten ve böylece 'tarihsel blok'un istikrarını sağlayan kilit aktörleri tanımlar. Bu aktörler, teknik veya idari bilginin ötesinde, toplumsal rızayı örgütleyerek hegemonyayı sürdürülebilir kılarlar.

Adım Adım Çözüm

1
Gramsciyen hegemonya kavramının bileşenlerini belirlemek.
Hegemonya; devletin 'zor' (coercion) gücü ile sivil toplumdaki 'rıza' (consent) mekanizmalarının birleşimidir.
Neo-Marksist yaklaşım, hegemonyayı sadece askeri/ekonomik baskı değil, ideolojik bir liderlik olarak tanımlar.
2
Rıza üretiminin nerede ve kimler aracılığıyla yapıldığını saptamak.
Rıza üretimi sivil toplum alanında gerçekleşir ve bu süreç fikirleri topluma yayan aktörlere ihtiyaç duyar.
Robert Cox'un analizinde fikirler ve kurumlar, maddi kapasitelerle birlikte tarihsel yapıları oluşturur.
3
Bu aktörlerin teknik adını teorik literatürden seçmek.
Gramsci'nin 'Organik Aydınlar' olarak adlandırdığı grup, bu ideolojik inşanın mimarıdır.
Organik aydınlar, bağlı oldukları sınıfın (burjuvazinin) çıkarlarını 'evrensel ve ortak çıkar' olarak sunarak karşı hegemonya oluşumunu engellerler.

Anahtar Kavram

Organik Aydınlar ve Hegemonya İnşası

İpuçları

1
Gramsci'nin hegemonya analizinde rızanın (consent) üretiminden sorumlu aktörleri düşünün.
2
Bu aktörler, egemen sınıfın çıkarlarını 'ortak sağduyu' haline getirerek sivil toplumda köprü görevi görürler.
3
Kavram, aydınların toplumsal sınıflarla olan 'organik' bağlarına atıfta bulunur.

Daha Fazla Pratik

Robert Cox'un 'tarihsel yapılar' üçgeninde (maddi kapasiteler, fikirler, kurumlar) bu aktörlerin 'fikirler' ve 'kurumlar' arasındaki yerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla