Examkin

Soru

Zorluk: OrtaUluslararası Toplumun Genişlemesi ve Tarihsel Yaklaşım

İngiliz Okulu (English School) literatüründe Hedley Bull ve Adam Watson’ın vurguladığı üzere, Avrupa merkezli uluslararası toplumun küreselleşmesi sürecinde; Avrupa dışı devletlerin bu topluma kabul edilmesinde bir "eşik" veya "vize" olarak işlev gören "uygarlık kriteri" (standard of civilization), hukuki açıdan öncelikle aşağıdakilerden hangisini sağlamayı amaçlamaktaydı?

  1. Yabancıların (özellikle Avrupalıların) can, mal ve hukuk güvenliğini sağlayacak rasyonel bir iç hukuk ve idari düzenin tesis edilmesiniCevap
  2. B
    Devletlerin uluslararası sistemdeki güç dengesi oyununa dahil olabilmeleri için gerekli askeri teknolojiye ve ordu kapasitesine ulaşmalarını
  3. C
    Avrupa dışı toplumların yerel kültürel kimliklerinden tamamen vazgeçerek Hristiyanlık inancını devletin resmi dini olarak benimsemelerini
  4. D
    Martin Wight'ın devrimci geleneği uyarınca, devletlerin egemenlik haklarını bireylerin evrensel haklarının gerisinde tutacaklarını taahhüt etmelerini
  5. E
    Ekonomik alanda tam bir karşılıklı bağımlılık kurularak mutlak kazanç ilkesi çerçevesinde serbest ticaret rejiminin her ülkede uygulanmasını

Cevap

Yabancıların (özellikle Avrupalıların) can, mal ve hukuk güvenliğini sağlayacak rasyonel bir iç hukuk ve idari düzenin tesis edilmesi.
Doğru yanıt olan seçenek, uygarlık kriterinin işlevsel tanımını vermektedir. Bu kriter, 19.19. yüzyıl uluslararası toplumunda bir devletin 'uygar' kabul edilip diplomasi ve uluslararası hukuk kurallarından tam yararlanabilmesi için kendi iç yapısında Avrupalıların can ve mal güvenliğini sağlayacak modern mahkemeler ve idari mekanizmalar kurması gerektiğini ifade eder.

Adım Adım Çözüm

1
İngiliz Okulu'nun 'Uluslararası Toplumun Genişlemesi' teorisini hatırla.
Genişleme sürecinde Avrupa dışı devletlerin topluma girişi için belirli şartlar (uygarlık kriteri) aranmıştır.
Bu kriter, Avrupa merkezli hukuk düzeninin küreselleşmesindeki temel mekanizmadır.
2
'Uygarlık Kriteri'nin (Standard of Civilization) içeriğini analiz et.
Kriterin temelinde; yabancıların güvenliği, rasyonel bürokrasi ve uluslararası hukuka uyum yeteneği yatmaktadır.
Avrupalı devletler, vatandaşlarının haklarının korunmadığı yerlerde kapitülasyonlar gibi istisnai rejimler uygulamış, bu hakların yerel hukukla korunabileceği ispatlandığında ise o devleti 'uygar' toplumun bir üyesi saymışlardır.

Anahtar Kavram

Uygarlık Kriteri (Standard of Civilization)

İpuçları

1
İngiliz Okulu'nda 'sistem' ve 'toplum' ayrımına dikkat edin; topluma giriş için kurallara uyum gerekir.
2
Uygarlık kriteri, özellikle Batılı devletlerin kendi vatandaşlarını Avrupa dışı coğrafyalarda koruma kaygısından doğmuştur.

Daha Fazla Pratik

Osmanlı İmparatorluğu'nun 1856 Paris Antlaşması ile 'Avrupa devletler hukukundan yararlanma' hakkı kazanması ile uygarlık kriteri arasındaki ilişkiyi inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Uluslararası Toplumun Genişlemesi ve Tarihsel Yaklaşım

Bu konudan daha fazla soru