Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorUluslararası Antlaşmalar

1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi, bir antlaşmanın sakatlığı (geçersizliği) durumunda 'hükümlerin ayrılabilirliği' (separability/severability) ilkesini düzenlemiştir. Bu ilkeye göre, belirli şartlar altında antlaşmanın tamamı yerine sadece sakatlıkla malul olan hükümlerinin geçersizliği ileri sürülebilir. Ancak Sözleşme'nin 44. maddesi uyarınca, bazı geçersizlik hallerinde hükümlerin ayrılabilirliği ilkesinin uygulanması kesinlikle yasaklanmış olup geçersizlik hali antlaşmanın bütününe şamil kılınmıştır.

Buna göre, aşağıdaki geçersizlik hallerinden hangisinde hükümlerin ayrılabilirliği ilkesinin uygulanması mümkün değildir ve geçersizlik iddiası ancak antlaşmanın tamamı için ileri sürülebilir?

  1. A
    Devletin, rızasını açıklarken antlaşmanın yapılmasına ilişkin iç hukukunun temel önemdeki bir hükmünün ihlal edilmiş olması
  2. B
    Devletin, diğer bir müzakereci devletin hileli davranışı ile antlaşma yapmaya sevk edilmiş olması
  3. Devlet temsilcisinin rızasının, bizzat kendisine yöneltilen eylem veya tehditler yoluyla zor kullanılarak elde edilmiş olmasıCevap
  4. D
    Devletin, antlaşmayı akdettiği sırada mevcut olduğunu varsaydığı bir durum veya olguya ilişkin esaslı bir hata içerisinde bulunması
  5. E
    Bir devletin antlaşmaya taraf olma rızasının, diğer bir müzakereci devlet tarafından kendi temsilcisinin doğrudan veya dolaylı olarak ayartılması yoluyla elde edilmiş olması

Cevap

Devlet temsilcisinin rızasının, bizzat kendisine yöneltilen eylem veya tehditler yoluyla zor kullanılarak elde edilmiş olması (Madde 51), hükümlerin ayrılabilirliğinin yasak olduğu hallerden biridir.
Doğru cevap olan temsilcinin zorlanması durumu, 1969 Viyana Sözleşmesi'nin 51. maddesinde düzenlenmiştir. Sözleşme'nin 44. maddesinin 5. fıkrası; 51, 52 ve 53. maddelerde öngörülen geçersizlik hallerinde antlaşma hükümlerinin ayrılmasına (kısmi geçersizliğe) hiçbir şekilde izin verilmediğini açıkça belirtir. Bu durumlarda rıza sakatlığı o kadar temeldir ki antlaşmanın tamamı kendiliğinden (ipso facto) ve bütünüyle hükümsüz kabul edilir.

Adım Adım Çözüm

1
1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin 44. maddesindeki ayrılabilirlik rejimlerini analiz edin.
Sözleşme; geçersizlik hallerini 'ayrılabilirliğin zorunlu olduğu' (Md. 46-48), 'seçimlik olduğu' (Md. 49-50) ve 'yasak olduğu' (Md. 51-53) üç ana kategoriye ayırmıştır.
Hangi hukuki durumun hangi rejime tabi olduğunu belirlemek çözümün temelidir.
2
Hükümlerin ayrılmasının kesinlikle yasaklandığı 'mutlak geçersizlik' hallerini tespit edin.
Madde 44(5) uyarınca; Madde 51 (temsilcinin zorlanması), Madde 52 (devletin zorlanması) ve Madde 53 (jus cogens normuna aykırılık) durumlarında antlaşma tek bir bütün olarak kabul edilir ve bölünemez.
Bu ağır ihlal hallerinde kamu düzeni mülahazasıyla antlaşmanın bir kısmının dahi ayakta kalmasına izin verilmez.
3
Seçeneklerde sunulan geçersizlik nedenlerini Madde 44 kapsamındaki bu sınıflarla eşleştirin.
Temsilcinin zorlanması Madde 51 kapsamında olup ayrılabilirliğin yasak olduğu gruptadır. İç hukuk ihlali (46), hata (48), hile (49) ve ayartma (50) ise ayrılabilirliğe izin veren gruptadır.
Doğru seçeneğe ulaşmak için her bir geçersizlik nedeninin Sözleşme'deki madde numarası ve rejimi ile eşleştirilmesi gerekir.

Anahtar Kavram

Antlaşma Hükümlerinin Ayrılabilirliği (Separability of Treaty Provisions)

Daha Fazla Pratik

Viyana Sözleşmesi'nin 64. maddesinde düzenlenen 'yeni ortaya çıkan emredici norm' (jus cogens superveniens) durumunda antlaşmanın sona ermesi ile 53. maddedeki baştan geçersizlik durumunun sonuçlarını ayrılabilirlik açısından karşılaştırınız.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Uluslararası Antlaşmalar

Bu konudan daha fazla soru