Soru

Zorluk: Çok zorAğız Boşluğu ve Dil

Kafa tabanına yönelik cerrahi bir girişimden sonra bir hastada; sağ tarafta yumuşak damağın aşağı sarktığı, fonasyon sırasında uvulanın sola deviasyon gösterdiği, dilin ağız içinde sağa saptığı ve sağ yarısında belirgin kas atrofisi geliştiği saptanmıştır. Ayrıca sağ tarafta farengeal (öğürme) refleks hem afferent hem de efferent olarak alınamamaktadır. Bu klinik tabloya sahip bir hastada, aşağıdaki sinir ve fonksiyonel eşleşmelerden hangisinin korunmuş olması en olasıdır?

  1. A
    N.glossopharyngeusN. glossopharyngeus aracılığıyla dilin arka 1/31/3 kısmının genel ve tat duyusunun taşınması
  2. B
    N.vagusN. vagus aracılığıyla m.palatoglossusm. palatoglossus kasının motor kontrolünün sağlanması
  3. C
    N.hypoglossusN. hypoglossus aracılığıyla dilin intrinsek ve ekstrinsek kaslarının motor uyarımı
  4. N.mandibularisN. mandibularis (V3V_3) aracılığıyla m.tensorvelipalatinim. tensor veli palatini kasının motor inervasyonuCevap
  5. E
    N.glossopharyngeusN. glossopharyngeus aracılığıyla farengeal refleksin afferent iletiminin sağlanması

Cevap

N. mandibularis (V3V_3) aracılığıyla sağlanan m. tensor veli palatini kasının motor inervasyonu
Hastadaki bulgular (uvula deviasyonu, damak düşüklüğü, dil deviasyonu, öğürme refleksi kaybı) IX, X ve XII. kranial sinirlerin sağ tarafta fonksiyon kaybına uğradığını göstermektedir. Bu sinirler kafa tabanında foramen jugulare ve canalis nervi hypoglossi'de komşudur. Ancak m. tensor veli palatini kası N. mandibularis (V3V_3) tarafından inerve edilir ve bu sinir kafa tabanını daha anterior-lateraldeki foramen ovale'den terk eder. Bu nedenle anatomik olarak bu lezyondan korunmuş olması en olası yapıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların analiz edilmesi
Uvula deviasyonu ve damak düşüklüğü N. vagus (X), dil deviasyonu ve atrofi N. hypoglossus (XII), öğürme refleksi kaybı ise N. glossopharyngeus (IX) ve N. vagus (X) hasarını gösterir.
Bu sinirler (IX, X, XII) kafa tabanında juguler foramen ve canalis nervi hypoglossi bölgelerinde birbirine çok yakın seyreder (örn. Collet-Sicard Sendromu gibi klinik durumlar).
2
Yumuşak damak kaslarının inervasyon kaynaklarının ayrıştırılması
Yumuşak damak kaslarının çoğu (levator veli palatini, palatoglossus vb.) N. vagus tarafından inerve edilirken, m. tensor veli palatini N. mandibularis (V3) tarafından inerve edilir.
M. tensor veli palatini kası, birinci yutak arkı kökenli olduğu için trigeminal sinirin (V3) dalı olan n. pterygoideus medialis tarafından uyarılır.
3
Kafa tabanı çıkış deliklerinin (foramenlerin) karşılaştırılması
IX, X ve XI. sinirler foramen jugulare'den, XII. sinir canalis nervi hypoglossi'den geçerken; V3 foramen ovale'den geçer.
Foramen ovale daha anterior ve lateral yerleşimli olduğu için arka kafa çukuru ve ilgili çıkış yollarını (juguler/hypoglossal) etkileyen lezyonlardan korunma ihtimali daha yüksektir.

Anahtar Kavram

Dil ve damak inervasyonunun kranial sinir çıkış yolları ile ilişkisi

Daha Fazla Pratik

Kranial sinirlerin kafa tabanındaki foramenlerden çıkış sırasını ve Collet-Sicard ile Vernet sendromları arasındaki farkı gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla