Soru

Zorluk: OrtaYağ Asidi Sentezi (Lipogenez)

Hücrede dede novonovo yağ asidi sentezi (lipogenez) sürecinde, mitokondride üretilen asetil-CoA'nın sitozole taşınması ve burada gerçekleşen biyokimyasal olaylarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Sitratın sitozolde asetil-CoA ve oksaloasetata parçalanması için ATPATP enerjisi harcanır.Cevap
  2. B
    Sürecin hız kısıtlayıcı enzimi olan asetil-CoA karboksilaz (ACCACC), uzun zincirli yağ açil-CoA molekülleri tarafından allosterik olarak aktifleştirilir.
  3. C
    İnsülin hormonu, asetil-CoA karboksilaz enzimini fosforilleyerek katalitik aktivitesini durdurur.
  4. D
    Sentez için gereken indirgeyici güç (NADPHNADPH), sadece pentoz fosfat yolunun oksidatif evresinden elde edilir.
  5. E
    Sürecin ara ürünü olan malonil-CoA, yağ asidi oksidasyonunu önlemek amacıyla karnitin açiltransferaz-II (CATCAT-IIII) enzimini inhibe eder.

Cevap

Sitratın sitozolde asetil-CoA ve oksaloasetata parçalanması süreci ATP bağımlı bir reaksiyondur.
Doğru ifade, sitratın sitozolde parçalanmasının ATP gerektirdiğidir. Asetil-CoA mitokondriden sitrata dönüşerek çıkar ve sitozolde 'ATP-Sitrat Liyaz' enzimi aracılığıyla, bir molekül ATP harcanarak tekrar asetil-CoA ve oksaloasetata dönüştürülür.

Adım Adım Çözüm

1
Sitrat mekiğinin (Citrate Shuttle) işleyişini analiz et.
Asetil-CoA mitokondri membranını doğrudan geçemediği için oksaloasetat ile birleşerek sitrata dönüşür ve sitrat taşıyıcısı ile sitozole çıkar.
Yağ asidi sentezi sitozolde gerçekleşir ancak hammadde olan asetil-CoA mitokondride üretilir.
2
Sitozolik sitrat liyaz reaksiyonunu değerlendir.
Sitrat + CoACoA + ATPATP \rightarrow Asetil-CoA + Oksaloasetat + ADPADP + PiP_i reaksiyonu gerçekleşir.
Sitozoldeki asetil-CoA'nın serbest kalması için sitratın parçalanması gerekir ve bu işlem enerji (ATP) gerektirir.
3
Düzenleyici mekanizmaları kontrol et.
Asetil-CoA karboksilaz (ACC); sitratla aktifleşir, palmitoil-CoA (yağ açil-CoA) ile inhibe olur; insülinle (defosforilasyon) aktifleşir, glukagonla (fosforilasyon) inhibe olur.
Anabolik süreçler genellikle enerji fazlalığında (yüksek sitrat, insülin) aktifleşir.

Anahtar Kavram

Sitrat mekiği ve ATP-Sitrat Liyaz reaksiyonunun enerji gereksinimi.
Bu soruyu puanla