Soru

Zorluk: ZorPrionlar

Prion hastalıklarının moleküler patogenezinde gerçekleşen konformasyonel değişiklikler ve bu değişikliklerin etkene kazandırdığı biyolojik/klinik özellikler ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Yanlış katlanma sürecinde proteinin primer yapısındaki kovalent bağlar değişerek konakçı tarafından yabancı olarak algılanan yeni antijenik epitoplar oluşur.
  2. Tersiyer yapıda α\alpha-heliks yapılarının yerini β\beta-tabakaların (beta-sheet) alması, proteini proteazlara karşı dirençli ve suda çözünmez hale getirerek agregasyon riskini artırır.Cevap
  3. C
    Prionlar nükleik asit içermedikleri için ultraviyole (UV) ışınları, formaldehit ve standart otoklavlama (121C,15121^\circ C, 15 dakika) işlemlerine klasik virüslerden daha duyarlıdırlar.
  4. D
    Tanısal önemi olan beyin omurilik sıvısındaki (BOS) 14-3-3 proteini, patolojik prion proteininin intrasellüler yıkımı sonucunda ortaya çıkan spesifik bir fragmandır.
  5. E
    Patolojik prion proteinleri (PrPScPrP^{Sc}), hücre çekirdeğine girerek PRNPPRNP geninin transkripsiyonunu indükler ve mRNA düzeyinde aşırı protein sentezine neden olur.

Cevap

Tersiyer yapıda α\alpha-heliks yapılarının yerini β\beta-tabakaların (beta-sheet) alması, proteini proteazlara karşı dirençli ve suda çözünmez hale getirerek agregasyon riskini artırır.
Prion hastalıklarının özü, konakçı tarafından sentezlenen normal proteinin, primer yapısı (aminoasit dizisi) değişmeksizin ikincil ve üçüncül yapısında bir değişim geçirmesidir. α\alpha-heliks yapılarının β\beta-tabakalara dönüşmesi, moleküle hidrofobik bir karakter ve proteolitik enzimlere karşı belirgin bir direnç kazandırır. Bu durum nöronlarda birikime ve süngerimsi dejenerasyona yol açan temel olaydır.

Adım Adım Çözüm

1
Prion proteinlerinin yapısal dönüşümünü analiz et.
Normal hücresel prion proteini (PrPCPrP^C) baskın olarak α\alpha-heliks içerirken, patolojik form (PrPScPrP^{Sc}) β\beta-tabaka zengindir.
Hastalığın temelindeki biyokimyasal değişim konformasyoneldir.
2
Yapısal değişimin fiziksel sonuçlarını değerlendir.
β\beta-tabaka içeriği artan protein proteazlara direnç kazanır, suda çözünmez hale gelir ve amiloid benzeri plaklar oluşturur.
Proteaz direnci, ajanın dokuda birikmesine ve standart dezenfeksiyon yöntemlerine direnmesine neden olur.
3
Klinik ve laboratuvar bulgularıyla eşleştir.
İnflamasyonun yokluğu (immün tolerans), yüksek ısı direnci ve 14-3-3 gibi nöronal yıkım belirteçlerinin varlığı bu yapısal değişimle uyumludur.
Tanı ve sterilizasyon protokolleri bu spesifik direnç profiline göre şekillenir.

Anahtar Kavram

Prionlarda post-translasyonel konformasyonel değişim (αβ\alpha \rightarrow \beta)
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular