Soru

Zorluk: Çok zorHücre İskeleti ve Moleküler Motorlar

Nöronlarda makromoleküllerin, veziküllerin ve organellerin hücre gövdesi (soma) ile akson terminali arasındaki uzun mesafeli taşınımı, hücre iskeleti elemanları ve özgül moleküler motorlar aracılığıyla gerçekleştirilen oldukça organize bir süreçtir. Bu taşıma sistemlerinin yapısal organizasyonu ve fonksiyonel özellikleri göz önüne alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Akson içindeki mikrotübüllerin artı (+) uçları akson terminaline doğru yönlendiği için, organel ve veziküllerin terminale doğru olan hızlı anterograd taşınmasından kinesin ailesi motor proteinleri sorumludur.Cevap
  2. B
    Sitoplazmik dinein motorları, mikrotübüllerin artı (+) uçlarına doğru hareket ederek, akson terminalinden endositozla alınan büyüme faktörlerinin hücre gövdesine retrograd taşınmasını sağlar.
  3. C
    Hızlı aksonal transportta görev alan motor proteinler, yüksek gerilme direncine sahip olan ve polarite göstermeyen nörofilamentleri (ara filamentler) birincil ray sistemi olarak kullanır.
  4. D
    Kartagener sendromu olarak bilinen primer siliyer diskinezi, mikrotübüller üzerinde anterograd yönde hareket eden kinesin motor proteinlerinin ATPaz aktivitesindeki genetik defekt sonucu gelişir.
  5. E
    Paklitaksel (taxol) gibi kemoterapötik ajanlar, mikrotübüllerin polimerizasyonunu doğrudan inhibe ederek dinein ve kinesin motorlarının veziküler yüklerine bağlanma kapasitesini artırır.

Cevap

Akson içindeki mikrotübüllerin artı (+) uçları akson terminaline doğru yönlendiği için, veziküllerin anterograd taşınmasından kinesin motor proteinleri sorumludur.
Nöron aksonlarında mikrotübüller polarize yapılardır ve artı (+) uçları her zaman terminale doğru yönlenmiştir. Kinesin motor proteinleri bu mikrotübüller üzerinde artı uca doğru (anterograd) hareket ederek nörotransmitter vezikülleri ve organelleri taşır. Bu, aksonal transportun temel mekanizmasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Aksonal mikrotübül polaritesini belirle.
Nöron aksonlarında mikrotübüllerin eksi (-) uçları hücre gövdesine (soma), artı (+) uçları ise akson terminaline (sinaptik uç) bakar.
Moleküler motorların hareket yönünü anlamak için ray sisteminin polaritesini bilmek şarttır.
2
Motor proteinlerin hareket yönünü analiz et.
Kinesinler genellikle artı (+) uca (anterograd), dineinler ise eksi (-) uca (retrograd) doğru hareket eder.
Taşınan yükün (vezikül, organel, sinyal molekülü) hedefine ulaşıp ulaşmadığını belirler.
3
Klinik ve farmakolojik etkileri değerlendir.
Kartagener sendromu dinein defektidir; Paklitaksel ise mikrotübül raylarını dondurarak (stabilize ederek) sistemi çalışmaz hale getirir.
Bilginin patofizyolojik ve klinik bağlamda doğruluğunu test eder.

Anahtar Kavram

Mikrotübül Polaritesi ve Moleküler Motorların (Kinesin/Dinein) Yönlülüğü

Daha Fazla Pratik

Aksonal transportun hızı (hızlı vs yavaş transport) ve taşınan yüklerin (çözünür proteinler vs organeller) farklarını gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla