Soru

Zorluk: OrtaHücre İskeleti ve Moleküler Motorlar

Solunum yolları epitelinde ve fallop tüplerinde bulunan silyaların koordineli vuruş hareketi, hücre içi iskelet elemanlarının özelleşmiş bir organizasyonu ile sağlanır. Silya yapısındaki (aksonem) mikrotübül dubletleri arasında ATP enerjisini kullanarak kayma (sliding) hareketini başlatan ve bu sayede vuruşu gerçekleştiren temel moleküler motor aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Aksonemal dineinCevap
  2. B
    Sitoplazmik dinein
  3. C
    Miyozin-II
  4. D
    Ara filamentler (Nörofilamentler)
  5. E
    Kinezin-1

Cevap

Silya hareketini başlatan temel moleküler motor aksonemal dineindir.
Aksonemal dinein, silya ve flagellaların aksonem yapısında mikrotübül dubletlerinden dışarı doğru uzanan kolları oluşturur. ATP hidrolizi yaparak komşu dublet üzerinde kayma hareketi başlatır. Bu hareket, neksin bağları gibi yapısal kısıtlamalar sayesinde silyanın eğilmesine (vuruşuna) dönüşür.

Adım Adım Çözüm

1
Silya iskelet yapısının (aksonem) analiz edilmesi
Aksonem, 9 çift çevresel mikrotübül dubleti ve merkezde 2 tekli mikrotübülden (9+2 yapısı) oluşur.
Hareketin gerçekleştiği temel yapısal birimi tanımlamak için gereklidir.
2
Hareket mekanizmasının belirlenmesi
Mikrotübül dubletleri arasındaki ATPaz aktivitesi gösteren kolların (dinein kolları) diğer dublet üzerinde yürüme isteği, dubletlerin birbirine göre kaymasını sağlar.
Kimyasal enerjinin (ATP) mekanik işe nasıl dönüştüğünü anlamak için gereklidir.
3
Motor protein türünün ayırt edilmesi
Bu spesifik kayma hareketinden sorumlu olan motor, silyaya özgü olan aksonemal dineindir.
Sitoplazmik dinein ve kinezin gibi diğer mikrotübül motorlarından ayrımı yapmak için gereklidir.

Anahtar Kavram

Silya ve flagella hareketinin temelinde mikrotübül dubletleri arasındaki aksonemal dinein kollarının ATPaz aktivitesi yatar.
Bu soruyu puanla