Soru

Zorluk: OrtaMukolitik ve Ekspektoran İlaçlar

Yoğun balgam şikayeti olan bir hastada, inhale yolla uygulanan bir mukolitik ajanın ardından ani gelişen bronkospazm tablosu gözlenmiştir. Aynı ajanın, parasetamol zehirlenmesinde de toksik metabolitleri nötralize etmek amacıyla kullanıldığı bilindiğine göre, bu ilacın temel farmakolojik etki düzeneği aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Mukus yapısındaki disülfit bağlarını serbest sülfidril (SH -SH ) grupları aracılığıyla indirgeyerek koparmakCevap
  2. B
    Sekresyon içerisindeki polimerize olmuş DNA moleküllerini enzimatik yolla hidroliz etmek
  3. C
    Gastrik mukoza irritasyonu üzerinden vagal refleksle solunum yolu sekresyon hacmini artırmak
  4. D
    Lizozomal enzim salınımını uyararak mukopolisakkarit liflerinin depolimerizasyonunu sağlamak
  5. E
    Tip 2 pnömositlerden sürfaktan sentezini ve salınımını stimüle ederek mukus yapışkanlığını azaltmak

Cevap

İlacın temel etki düzeneği, mukus proteinlerindeki disülfit bağlarını serbest sülfidril grupları ile indirgeyerek koparmaktır.
N-asetilsistein, hem bir mukolitik hem de bir antidottur. Mukolitik etkisini mukus proteinleri arasındaki disülfit bağlarını serbest sülfidril gruplarıyla indirgeyerek koparması yoluyla gösterir. Parasetamol zehirlenmesinde ise reaktif metabolit olan NAPQI'yi bağlayarak veya glutatyon sentezini artırarak hepatotoksisiteyi önler. İnhale kullanımı sonrası bronkospazm tetikleyebilmesi en karakteristik yan etkilerinden biridir.

Adım Adım Çözüm

1
İlacın tanımlanması
İnhale edildiğinde bronkospazm yapabilen ve parasetamol zehirlenmesinde antidot (glutatyon öncülü) olarak kullanılan ilaç N-asetilsistein (NAC) olarak belirlenir.
Parasetamol zehirlenmesinde karaciğer hasarını önleyen tek spesifik antidot NAC'tır.
2
Mukolitik mekanizmanın analizi
N-asetilsistein, kimyasal yapısındaki sülfidril (SH -SH ) grupları ile mukus glikoproteinlerini birbirine bağlayan disülfit köprülerini parçalar.
Bu etki mukusun viskozitesini (yapışkanlığını) doğrudan azaltarak atılımını kolaylaştırır.
3
Sonuca ulaşma
Disülfit bağlarının koparılmasını ifade eden seçenek doğru kabul edilir.
Dornaz alfa (DNA hidrolizi) veya ekspektoranlar (hacim artışı) farklı mekanizmalar kullanır.

Anahtar Kavram

N-asetilsistein (NAC) Mekanizması ve Klinik Kullanımı
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla