Bir hücre biyolojisi laboratuvarında, hücre zarından gerçekleştirilen bir madde taşınımı süreciyle ilgili şu deneysel bulgular elde edilmiştir:
1. Taşınma hızı, madde konsantrasyonu artırıldığında başlangıçta artmakta, ancak yüksek konsantrasyonlarda bir doygunluk değerine () ulaşmaktadır.
2. Hücredeki metabolik süreçler durdurulup ATP üretimi engellendiğinde taşınma hızı değişmemektedir.
3. Taşınan maddeye yapısal olarak benzeyen farklı bir molekül ortama eklendiğinde, asıl maddenin taşınma hızında azalma gözlenmektedir.
Bu deneysel bulgulara dayanarak, söz konusu madde taşınma mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
- ABasit difüzyon
- Kolaylaştırılmış difüzyonCevap
- CPrimer aktif taşıma
- DSekonder aktif taşıma
- EEndositoz
Cevap
Doygunluk kinetiği gösteren, rekabete açık olan ancak ATP gerektirmeyen taşınma mekanizması kolaylaştırılmış difüzyondur.
Kolaylaştırılmış difüzyon, maddelerin bir taşıyıcı protein aracılığıyla, ancak konsantrasyon gradyanına uygun olarak (enerji harcamadan) taşınmasıdır. Taşıyıcı protein kullanımı doygunluk (), kimyasal özgüllük ve rekabet özelliklerini beraberinde getirir. Soruda ATP yokluğunda taşınmanın devam etmesi sürecin pasif olduğunu, doygunluk ve rekabet özellikleri ise taşıyıcı protein içerdiğini kanıtlamaktadır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Kolaylaştırılmış difüzyonun taşıyıcı protein aracılı olması nedeniyle doygunluk ve rekabet özelliklerine sahip, ancak enerji gerektirmeyen pasif bir süreç olması.