Hücre Zarında Madde Taşınma Mekanizmaları
17 soru
Bir hücrede -ATPase pompasının ouabain gibi bir madde ile inhibe edilmesi sonucunda hücre içi sodyum () konsantrasyonu artmaktadır. Bu değişikliğin, hücre membranında gerçekleşen aşağıdaki taşıma süreçlerinden hangisini doğrudan yavaşlatması beklenir?
Hücre membranından bir maddenin taşınma kinetiği incelendiğinde aşağıdaki bulgular saptanmıştır:
- Taşınma, maddenin düşük konsantrasyondan yüksek konsantrasyona doğru (elektrokimyasal gradiente zıt) gerçekleşmektedir.
- Taşıma hızı, madde konsantrasyonu arttıkça doygunluğa erişmektedir ().
- Taşıma işlemi doğrudan hidrolizi gerektirmemekte, ancak hücre dışı konsantrasyonu azaldığında durmaktadır.
Buna göre, bu taşıma mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
Eritrosit membranında glukozun taşınma kinetiği incelendiğinde; taşınma hızının hücre dışı glukoz konsantrasyonu artışıyla bir noktaya kadar yükselip ardından sabitlendiği (), ortamda galaktoz bulunmasının glukozun taşınma hızını düşürdüğü ve sürecin metabolik enerji üretiminden bağımsız olarak gerçekleştiği saptanmıştır. Bu verilere göre, söz konusu taşınma mekanizması için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Hücre kültürü ortamında gerçekleştirilen bir deneyde, yapısal olarak birbirine oldukça benzer olan ve moleküllerinin hücre içine taşınma kinetiği incelenmiştir. Ortamda sadece molekülü varken ölçülen taşıma hızının, ortamda hem hem de molekülü varken ölçülen değerden daha düşük olduğu saptanmıştır. Ayrıca her iki molekül için de dış ortam konsantrasyonu artırıldığında, taşıma hızının bir maksimum değere () ulaştığı gözlenmiştir. Bu verilere dayanarak, molekülünün taşınma mekanizması hakkında ulaşılabilecek en doğru yargı aşağıdakilerden hangisidir?
İnce bağırsak epitel hücrelerinde (enterositlerde) lümenden hücre içine glukozun taşınmasını sağlayan SGLT-1 ( ) mekanizması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Bir hücrede maddesinin taşınma kinetiği ve mekanizmasını belirlemek amacıyla yapılan bir dizi deneyde şu bulgular elde edilmiştir:
| Deney Koşulu | Gözlem |
|---|---|
| Hücre dışı konsantrasyonunun kademeli artırılması | Taşınma hızının bir noktadan sonra sabit kalması () |
| Dış ortamdaki iyonlarının tamamen uzaklaştırılması | maddesi taşınmasının durması |
| Hücre içi konsantrasyonunun dış ortama eşitlenecek şekilde artırılması | maddesi taşınmasının durması |
| Ortama maddesi ile yapısal benzerlik gösteren maddesinin eklenmesi | maddesinin taşınma hızının azalması |
Bu deneysel verilere dayanarak, maddesinin hücre zarından geçiş mekanizmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bir hücre biyolojisi laboratuvarında, hücre zarından gerçekleştirilen bir madde taşınımı süreciyle ilgili şu deneysel bulgular elde edilmiştir:
1. Taşınma hızı, madde konsantrasyonu artırıldığında başlangıçta artmakta, ancak yüksek konsantrasyonlarda bir doygunluk değerine () ulaşmaktadır.
2. Hücredeki metabolik süreçler durdurulup ATP üretimi engellendiğinde taşınma hızı değişmemektedir.
3. Taşınan maddeye yapısal olarak benzeyen farklı bir molekül ortama eklendiğinde, asıl maddenin taşınma hızında azalma gözlenmektedir.
Bu deneysel bulgulara dayanarak, söz konusu madde taşınma mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
Hücre membranındaki taşıma sistemlerinin kinetik ve enerjetik özelliklerinin incelendiği bir laboratuvar çalışmasında, eritrositlerdeki taşıyıcısı aracılığıyla gerçekleşen glukoz transportu üzerinde iki farklı kimyasal bileşiğin ( ve ) etkileri araştırılmıştır. Deney sonucunda elde edilen veriler şu şekildedir:
- Kontrol grubunda: ,
- bileşiği varlığında: ,
- bileşiği varlığında: ,
Bu deneysel verilere göre, taşıma mekanizması ve inhibitörlerin etkileri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bir biyofizik laboratuvarında, ince bağırsak epitel hücrelerinde glukoz taşınımını sağlayan () kotransport sisteminin termodinamik sınırları araştırılmaktadır. Deney koşullarında hücre içi ve dışı sodyum konsantrasyonları sabit tutulurken, hücre membran potansiyeli yapay olarak 'dan 'a getirilerek hiperpolarize edilmiştir.
Bu deneysel müdahale sonucunda, glukozun hücre içinde ulaşabileceği teorik maksimum konsantrasyon düzeyi ve taşıma kinetiği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Hücre zarında gerçekleşen bir madde taşınımı sürecinde; taşınan molekülün elektrokimyasal gradyanına zıt yönde (düşük konsantrasyondan yüksek konsantrasyona) hareket ettiği, ancak bu sırada taşıyıcı proteinin doğrudan ATP hidrolizi yapmadığı belirlenmiştir. Ayrıca deney ortamından sodyum () iyonları uzaklaştırıldığında bu taşıma işleminin tamamen durduğu gözlenmiştir.
Buna göre, tanımlanan taşıma mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
Bir biyofizik laboratuvarında, özdeş iki hücre zarından geçebilen Madde ve Madde 'nin taşınma hızları ile konsantrasyon gradiyentleri arasındaki ilişki bir grafik üzerinde incelenmiştir. Yapılan ölçümlerde Madde için taşınma hızının konsantrasyon gradiyenti ile doğrusal olarak arttığı (), Madde için ise taşınma hızının başlangıçta hızlı artarken belirli bir konsantrasyondan sonra doygunluğa ulaştığı ve sabitlendiği ( noktası) saptanmıştır.
Buna göre, Madde 'nin taşınma mekanizmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bir biyofizik deneyinde, özdeş iki hücrenin membranından taşınan ve moleküllerinin taşınma karakteristikleri incelenmiş ve aşağıdaki bulgular elde edilmiştir:
* molekülünün taşınma hızı, hücre dışı konsantrasyon artışıyla bir noktaya kadar artmakta, sonrasında ise sabit kalmaktadır (). Ayrıca hücreye metabolik bir inhibitör eklendiğinde taşınma hızı etkilenmemektedir.
* molekülü, elektrokimyasal gradyanına zıt yönde hücre içine alınmakta ve bu süreç ortamdaki konsantrasyonu azaltıldığında durmaktadır.
Buna göre, ve moleküllerinin hücre zarından taşınma mekanizmaları aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak eşleştirilmiştir?
Hücre membranından madde geçiş mekanizmaları değerlendirildiğinde, bir taşıma sisteminin 'kolaylaştırılmış difüzyon' olarak tanımlanabilmesi için 'basit difüzyon'dan farklı olarak aşağıdaki özelliklerden hangisine sahip olması gerekir?
Hücre membranında bir taşıyıcı protein (kanal veya taşıyıcı) aracılığıyla gerçekleşen, metabolik enerji (ATP) harcanmayan ve taşınan maddenin konsantrasyon farkı arttıkça taşınma hızının bir maksimum değere () ulaştığı transport mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
Hücre biyolojisi laboratuvarında eritrositlerde bulunan taşıyıcısı ile ince bağırsak epitel hücrelerinde bulunan sodyum-glukoz kotransport sisteminin özellikleri karşılaştırılmaktadır. Her iki sistemin de taşıyıcı protein kullanması, stereospesifiklik göstermesi ve doyurulabilirlik () özelliklerine sahip olduğu saptanmıştır. Bu benzerliklere rağmen, sistemini 'aktif taşıma' olarak sınıflandıran temel fark aşağıdakilerden hangisidir?
Hücre zarından madde geçiş mekanizmalarının incelendiği bir çalışmada; taşınan maddenin konsantrasyonu artırıldığında taşıma hızının başlangıçta arttığı, ancak belirli bir konsantrasyondan sonra sabit kalarak bir plato çizdiği () saptanmıştır. Bu taşıma işleminin elektrokimyasal gradiyente uygun yönde gerçekleştiği ve doğrudan enerjisi harcanmadığı bilindiğine göre, söz konusu mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?
Bağırsak epitel hücrelerinde glukozun lümenden hücre içine alınmasını sağlayan (-Glukoz eş-taşıyıcısı) sisteminin kinetik özellikleri incelenmektedir. Deney sırasında hücre dışı (lümen) sodyum () konsantrasyonu fizyolojik düzeylerden (yaklaşık ), daha düşük bir seviyeye ( ) indirilmiştir.
Bu müdahalenin, glukozun taşınma kinetiği üzerindeki en olası etkisi aşağıdakilerden hangisidir?