52 yaşında, 6 ay önce böbrek nakli yapılmış ve immünsüpresif tedavi (siklosporin ve predni… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

$52$ yaşında, $6$ ay önce böbrek nakli yapılmış ve immünsüpresif tedavi (siklosporin ve prednizon) alan erkek hasta; yaklaşık iki haftadır devam eden subakut seyirli baş ağrısı ve düşük dereceli ateş şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenede ense sertliği saptanıyor. Beyin omurilik sıvısı ( $BOS$ ) incelemesinde; açılış basıncı $280 \text{ mmH}_2\text{O}$ , protein $110 \text{ mg/dL}$ , glukoz $35 \text{ mg/dL}$ ve $\%80$ lenfosit hakimiyeti saptanıyor. $BOS$ örneğinin çini mürekkebi preparatında kapsüllü maya hücreleri görülüyor. Bu hastada saptanan etkenin kesin tanısında aşağıdakilerden hangisi en karakteristiktir?

Kuş yemi ( $Bird$ $Seed$ ) agarda fenol oksidaz aktivitesi göstermesiCevap
B
Serumda germ tüp (çimlenme borusu) oluşturması
C
Mısır unlu ( $Cornmeal$ ) agarda yalancı hif ve klamidospor oluşturması
D
Serumda veya $BOS$ 'ta galaktomannan antijen pozitifliği
E
Gümüşleme ( $GMS$ ) boyasında trofik form ve kist yapılarının görülmesi

Cevap

Kuş yemi (

Bird

Seed

) agarda fenol oksidaz aktivitesi göstermesi

Klinik senaryoda tanımlanan kapsüllü maya hücresi bulgusu

Cryptococcus

neoformans

'ı işaret etmektedir. Bu etkenin en önemli virülans faktörlerinden biri fenol oksidaz (lakkaz) enzimidir. Bu enzim, Kuş yemi (

Bird

Seed

Niger

Seed

) agarda bulunan sübstratları kullanarak melanin sentezlenmesine ve kolonilerin koyu renkli görülmesine neden olur. Bu özellik kesin tanıda altın standart yaklaşımlardan biridir.

Adım Adım Çözüm

Klinik tabloyu değerlendir

Böbrek nakli sonrası immünsüpresif kullanımına bağlı subakut menenjit tablosu saptandı.

Hastanın bağışıklık durumu ve klinik semptomları fırsatçı bir enfeksiyonu düşündürür.

BOS

ve çini mürekkebi bulgularını yorumla

Lenfositik pleositoz, düşük glukoz ve çini mürekkebinde kapsüllü maya görülmesi

Cryptococcus

neoformans

tanısını koydurur.

Çini mürekkebi preparatı, Cryptococcus'un polisakkarit kapsülünü göstermek için kullanılan hızlı bir yöntemdir.

Kesin tanı (konfirmasyon) testini belirle

Kuş yemi (

Bird

Seed

) agarda fenol oksidaz (lakkaz) aktivitesi ile melanin üretimi gösterilmelidir.

Fenol oksidaz aktivitesi, Cryptococcus türlerini diğer maya benzeri mantarlardan ayıran en önemli biyokimyasal özelliklerden biridir.

Anahtar Kavram

Cryptococcus neoformans tanısında fenol oksidaz (lakkaz) enzim aktivitesi ve melanin sentezi (Bird Seed Agar) spesifik bir belirteçtir.

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Konular

Bu konudan daha fazla soru