Soru

Zorluk: Çok zorTransplantasyon ve Tümör İmmünolojisi

İmmün yetmezliği saptanmayan bir hastaya, birinci derece akrabasından alınan ve ışınlanmamış tam kan transfüzyonu yapıldıktan yaklaşık 1010 gün sonra; yüksek ateş, yaygın makülopapüler döküntü, şiddetli ishal, karaciğer fonksiyon bozukluğu ve ağır pansitopeni ile karakterize, mortalitesi oldukça yüksek olan "Transfüzyon İlişkili Greft Versus Host Hastalığı" (TA−GVHDTA-GVHD) tablosu gelişmiştir. Bu klinik tablonun immünokompetan bir hastada ortaya çıkmasını sağlayan temel immünolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Donörün HLA lokusları yönünden homozigot, alıcının ise aynı lokuslar için donörle ortak bir haplotip içeren heterozigot yapıda olmasıCevap
  2. B
    Alıcının HLA lokusları yönünden homozigot, donörün ise bu lokuslar için heterozigot yapıda olması
  3. C
    Alıcıda donörün minör histokompatibilite antijenlerine (MiHAMiHA) karşı önceden oluşmuş sitotoksik T hücrelerinin bulunması
  4. D
    Donör T hücrelerinin, alıcıdaki MHC sınıf I moleküllerini 'kayıp benlik' (missing−selfmissing-self) olarak algılayıp NK hücrelerini aktive etmesi
  5. E
    Alıcıda donörün MHC molekülleri üzerinde sunulan eksojen antijenlere karşı Tip IIIIII hipersensitivite reaksiyonu gelişmesi

Cevap

Donörün HLA lokusları yönünden homozigot, alıcının ise aynı lokuslar için donörle ortak bir haplotip içeren heterozigot yapıda olması durumunda immünokompetan bireylerde TA-GVHD gelişebilir.
Transfüzyon ilişkili GVHD (TA-GVHD), özellikle birinci derece akrabalar arasında yapılan transfüzyonlarda görülür. Donör belirli bir HLA lokusu için homozigot (A/AA/A) ve alıcı heterozigot (A/BA/B) olduğunda; alıcının bağışıklık sistemi donör hücrelerini yabancı olarak algılamaz çünkü ortak bir haplotip (AA) paylaşmaktadırlar. Ancak donörden gelen T lenfositleri, alıcıdaki diğer haplotipi (BB) yabancı olarak tanır ve saldırıya geçer. Bu durum immün sistemi sağlam bireylerde bile greftin yok edilememesine ve sistemik saldırının başlamasına neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tablonun tanımlanması
Transfüzyon sonrası 10. günde döküntü, pansitopeni ve karaciğer hasarı TA-GVHD lehinedir.
TA-GVHD, özellikle immünokompetanlarda kemik iliği aplazisi yapmasıyla nakil sonrası GVHD'den ayrılır.
2
HLA uyumunun analiz edilmesi
Donörün A/A (homozigot), alıcının A/B (heterozigot) olduğu bir senaryo kurgulanır.
Alıcıda A haplotipi bulunduğu için donörün A hücrelerini 'kendi' olarak görür ve yok etmez.
3
Donör lenfositlerinin tepkisinin belirlenmesi
Donör hücreleri alıcıdaki B antijenini 'yabancı' olarak tanır.
Donör T hücreleri alıcı dokularına (cilt, GIS, karaciğer ve özellikle kemik iliği) karşı sitotoksik yanıt başlatır.
4
Cerrahi ve akraba ilişkisinin değerlendirilmesi
Işınlanmamış kan ve akraba faktörü bu genetik çakışma riskini artırır.
Işınlanma lenfositleri inaktive eder, ışınlanmazsa ve HLA haplotipleri uygunsa GVHD kaçınılmazdır.

Anahtar Kavram

İmmünokompetan konakta TA-GVHD mekanizması (Haplotip uyumsuzluğu ve immün körlük)

Daha Fazla Pratik

HLA homozigotluğu ve heterozigotluğu arasındaki farkın graft reddi (rejection) ile GVHD üzerindeki zıt etkilerini karşılaştırınız.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla