Soru

Zorluk: OrtaFırsatçı Mayalar: Kriptokok ve Diğerleri

3838 yaşında, CD4+CD4+ T-lenfosit sayısı 45/mm345/mm^3 olan HIV pozitif bir erkek hasta, son iki haftadır devam eden künt baş ağrısı ve hafif ateş şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde ense sertliği saptanmayan hastanın lomber ponksiyonunda BOS açılış basıncı 300300 mmH2OmmH_2O ölçülüyor. BOS'un çini mürekkebi (India Ink) incelemesinde geniş kapsüllü maya hücreleri izleniyor. Bu hastada menenjit etkeni olan mantarın laboratuvar tanısında kullanılan aşağıdaki özelliklerden hangisi, etkenin aynı zamanda önemli bir virülans faktörü olan "melanin" üretim kapasitesini doğrudan gösterir?

  1. Kuş yemi (Niger seed) agarda kahverengi-siyah koloni oluşturmasıCevap
  2. B
    Üreaz testinin pozitif sonuç vermesi
  3. C
    Mısır unlu (Cornmeal) agarda hif veya psödohif oluşturmaması
  4. D
    37C37^{\circ}C sıcaklıkta üreyebilme yeteneği
  5. E
    Sabouraud dekstroz agarda (SDA) mukoid görünümlü koloniler yapması

Cevap

Kuş yemi (Niger seed) agarda kahverengi-siyah koloni oluşturması
Kuş yemi (Niger seed) agar, kafeik asit gibi fenolik bileşikler içerir. Cryptococcus neoformans, sahip olduğu fenol oksidaz (lakaz) enzimi ile bu bileşikleri melane dönüştürür. Bu süreç sonucunda koloniler 2-5 gün içinde karakteristik kahverengi-siyah bir renk alır. Melanin, serbest radikallere karşı koruma sağlayarak mantarın merkezi sinir sisteminde hayatta kalmasına yardımcı olan kritik bir virülans faktörüdür.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu ve laboratuvar verilerini değerlendir.
HIV pozitif, düşük CD4 sayısı, subakut menenjit bulguları, yüksek BOS basıncı ve çini mürekkebinde kapsüllü maya varlığı etkenin Cryptococcus neoformans olduğunu kanıtlar.
Cryptococcus neoformans, immünsuprese hastalarda en sık görülen fungal menenjit etkenidir.
2
Etkenin virülans faktörlerini ve bunların saptanma yöntemlerini hatırla.
Temel virülans faktörleri kapsül (GXM), melanin (fenol oksidaz) ve üreazdır.
Melanin sentezi, mantarın oksidatif hasara karşı korunmasını sağlar ve nörotropizminde rol oynar.
3
Melanin sentezini gösteren spesifik testi belirle.
Kuş yemi (Niger seed veya Bird seed) agar veya kafeik asitli besiyerleri kullanılır.
Fenol oksidaz enzimi, besiyerindeki substratları melanin pigmentine dönüştürerek kolonilerin siyah/kahverengi renk almasını sağlar.

Anahtar Kavram

Cryptococcus neoformans'ın fenol oksidaz enzim aktivitesi (melanin sentezi) ve bunun Niger seed agar ile gösterilmesi.
Bu soruyu puanla