Examkin

Soru

Zorluk: OrtaÖzel Bölge Dolaşımları

Soğuk bir ortama giren sağlıklı bir bireyde, vücut ısısını korumak amacıyla deri kan akımında şiddetli vazokonstriksiyon ve akımda belirgin azalma gözlenirken; beyin ve kalp kan akımının bu durumdan neredeyse hiç etkilenmediği saptanmıştır. Deri dolaşımında gözlenen bu karakteristik yanıtın, beyin ve kalp dolaşımından farklı olmasını sağlayan temel fizyolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Deri damarlarındaki sempatik nöral kontrolün, lokal metabolik kontrol mekanizmalarına üstün gelmesiCevap
  2. B
    Deri damarlarındaki β2\beta_2-adrenerjik reseptör yoğunluğunun α1\alpha_1 reseptörlerinden daha fazla olması
  3. C
    Deri damarlarının miyojenik autoregülasyon kapasitesinin serebral damarlardan daha yüksek olması
  4. D
    Plazma PCO2PCO_2 düzeyindeki değişimlere karşı deri damarlarının serebral damarlardan daha duyarlı olması
  5. E
    Deri damarlarında vazokonstriksiyonun sadece parasempatik kolinerjik lifler tarafından uyarılması

Cevap

Deri damarlarındaki sempatik nöral kontrolün, lokal metabolik kontrol mekanizmalarına üstün gelmesi
Deri dolaşımı, vücuttaki diğer pek çok bölgenin aksine, yerel metabolik ihtiyaçlardan ziyade merkezi sinir sisteminin termoregülasyon emirlerine göre hareket eder. Soğuk maruziyeti sırasında hipotalamus aracılı artan sempatik tonus, deri damarlarındaki alfa-1 adrenerjik reseptörleri uyararak güçlü bir vazokonstriksiyona yol açar. Beyin ve kalp gibi hayati organlarda ise bu sempatik etki, güçlü autoregülasyon mekanizmaları (miyojenik ve metabolik) tarafından 'maskelenir' veya geçersiz kılınır, böylece bu organların akımı korunur.

Adım Adım Çözüm

1
Özel bölge dolaşımlarının (beyin, kalp, deri) temel görevlerini belirle.
Beyin ve kalp 'hayati organlar'dır ve kesintisiz kan akımı için lokal metabolik kontrole (autoregülasyon) ihtiyaç duyarlar. Deri ise bir 'termoregülasyon' organıdır.
Vücut, kan akımını dağıtırken organın fonksiyonel önceliğine göre kontrol mekanizmasını belirler.
2
Deri dolaşımının sempatik uyarıya yanıtını analiz et.
Soğuk veya stres durumunda artan sempatik aktivite, deri damarlarındaki α1\alpha_1 reseptörlerini uyararak güçlü vazokonstriksiyon yapar.
Deri, vücut ısısını korumak için kanı iç organlara yönlendiren bir rezervuar görevi görür.
3
Beyin ve kalp dolaşımının neden etkilenmediğini açıkla.
Bu organlarda sempatik etki, yerel metabolik faktörler (adenozin, PCO2PCO_2, H+H^+) ve güçlü miyojenik yanıt tarafından baskılanır (autoregülasyon).
Kritik organların kan akımı, sistemik kan basıncı veya sinirsel uyarılardan bağımsız olarak sabit tutulmaya çalışılır.

Anahtar Kavram

Özel bölge dolaşımlarında lokal (metabolik) kontrol ile nöral (semptatik) kontrol arasındaki hiyerarşi.

Daha Fazla Pratik

İskelet kaslarındaki 'fonksiyonel sempatoliz' (functional sympatholysis) kavramını inceleyerek, egzersiz sırasında sempatik aktiviteye rağmen kas kan akımının nasıl arttığını araştırabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Özel Bölge Dolaşımları

Bu konudan daha fazla soru