Kafa travması nedeniyle acil servise getirilen ve mekanik ventilatör desteğine alınan bir hastada, intrakraniyal basıncın (KİB) akut olarak düşürülmesi amacıyla geçici hiperventilasyon uygulanması planlanmıştır. Bu manevra ile arteriyel düzeyinin düşürülmesi hedeflenmektedir. Bu fizyolojik müdahalenin intrakraniyal basıncı düşürmesini sağlayan temel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?
- Beyin omurilik sıvısında konsantrasyonunun azalmasına bağlı serebral vazokonstriksiyon gelişmesiCevap
- BHipokapniye yanıt olarak karotis cisimciklerinden sempatik deşarjın azalması ve sistemik kan basıncının düşmesi
- CSerebral damar düz kaslarındaki beta-2 adrenerjik reseptörlerin duyarlılığının azalarak vazokonstriksiyon oluşturması
- DSolunumsal alkalozun oksihemoglobin disosiyasyon eğrisini sola kaydırarak beyin dokusuna oksijen sunumunu artırması
- EHipokapninin beyin dokusunda adenozin üretimini doğrudan baskılayarak metabolik vazodilatasyonu engellemesi
Cevap
Beyin omurilik sıvısında konsantrasyonunun azalmasına bağlı serebral vazokonstriksiyon gelişmesi
Serebral kan akımının (SKA) en güçlü düzenleyicisi arteriyel değeridir. , kan-beyin bariyerini kolayca geçerek beyin omurilik sıvısında (BOS) ve interstisyel alanda suyla birleşir ve karbonik anhidraz enzimi aracılığıyla karbonik asit oluşturur, bu da disosiye olarak iyonlarını açığa çıkarır. Oluşan iyonları serebral damarlarda güçlü vazodilatasyon yapar. Hiperventilasyon ile arteriyel düşürüldüğünde (hipokapni), BOS'taki konsantrasyonu azalır. Bu durum serebral arteriyollerde vazokonstriksiyona (büzülmeye) neden olur. Damarların büzülmesi, serebral kan hacmini ve dolayısıyla kafa içi basıncını (KİB) akut olarak düşürür.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Serebral kan akımının düzenlenmesinde arteriyel ve interstisyel iyonunun rolü (Metabolik Otoregülasyon)