Soru

Zorluk: Çok zorRibozomlar ve Proteazomlar

Ökaryotik hücrelerde protein homeostazının sürdürülmesinde görev alan ribozomlar ve proteazomların moleküler mimarileri ile fonksiyonel mekanizmaları karmaşık bir düzenleme içerisindedir. Bu sistemlerin işleyişi dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. 26S26S proteazom kompleksinin 19S19S düzenleyici parçası, hedef proteinin çekirdek bölmeye alınabilmesi için ATP bağımlı bir mekanizmayla proteinin üçüncül yapısını çözer.Cevap
  2. B
    20S20S çekirdek parçasının lümeninde yer alan kaspaz benzeri, tripsin benzeri ve kemotripsin benzeri proteolitik aktiviteler, peptid bağlarını koparmak için doğrudan ATP hidrolizi enerjisini kullanır.
  3. C
    Ökaryotik 80S80S ribozomunun küçük alt birimi olan 40S40S kompleksinde, katalitik aktiviteden (peptidil transferaz) sorumlu olan 28S28S rRNArRNA molekülü bulunur.
  4. D
    Granüllü endoplazmik retikuluma (GERGER) bağlı ribozomlar, sadece hücre dışına salgılanacak proteinlerin sentezinden sorumlu olup lizozomal hidrolazların sentezinde görev almazlar.
  5. E
    Proteinlerin proteazomda yıkımı için gerekli olan ubiquitinasyon döngüsünde, ubiquitin molekülünün aktivasyonu doğrudan E3 ubiquitin ligaz enzimi tarafından ATP kullanılarak gerçekleştirilir.

Cevap

Doğru ifade, 26S26S proteazomun 19S19S düzenleyici parçasının ATP bağımlı bir şekilde hedef proteinin üçüncül yapısını çözerek (unfolding) 20S20S çekirdeğine iletmesidir.
26S26S proteazomun 19S19S parçası, hedef proteinin katlanmış yapısını (tertiary structure) çözmek için ATP harcayan bir 'unfoldase' aktivitesine sahiptir. Bu işlem olmadan proteinin 20S20S katalitik çekirdeğinin dar kanalından geçmesi mümkün değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Proteazom yapısını analiz et
26S26S proteazom = 19S19S (düzenleyici/kapak) + 20S20S (katalitik çekirdek).
Yıkım sürecinin hangi kısmının enerji gerektirdiğini belirlemek için yapısal ayrım şarttır.
2
Enerji gereksinimini değerlendir
19S19S parçası proteinin 'unfolding' işlemi için ATP harcar; 20S20S içindeki proteoliz ise ATP gerektirmez.
Proteazomun çalışma prensibindeki ATP bağımlı ve bağımsız basamakları ayırt etmek gerekir.
3
Ribozom yapısını kontrol et
Ökaryotlarda 40S40S (18S18S rRNArRNA) ve 60S60S (5S,5.8S,28S5S, 5.8S, 28S rRNArRNA).
Ribozom alt birimlerinin bileşenleri arasındaki farklar ayırt edici bir bilgidir.

Anahtar Kavram

Proteazom 19S19S ve 20S20S alt birimlerinin fonksiyonel ayrımı ve enerji kullanımı.
Bu soruyu puanla