Examkin

Nöroanatomi

269 soru

Soru 261Soru →

Bulbus’un (medulla oblongata) transvers kesitlerinde, nucleus olivaris inferior’un dorsalinde yer alan ve IXIX, XX ile XIXI. kranial sinirlerin özel visseral efferent (SVE) liflerinin başlangıç merkezini oluşturan çekirdek aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Nucleus ambiguus

Cevap

Nucleus ambiguus
Nucleus ambiguus, bulbus'un (medulla oblongata) lateral formasyo retikülarisi içinde, nucleus olivaris inferior'un dorsalinde yer alan derin bir çekirdektir. IXIX (n. glossopharyngeus), XX (n. vagus) ve XIXI (n. accessorius) kranial sinirlerine giden ve yutak-gırtlak çizgili kaslarını inerve eden özel visseral efferent (SVE) liflerin başlangıç merkezidir.

Adım Adım Çözüm

1
Kranial sinirlerin fonksiyonel lif özelliklerinin belirlenmesi.
IXIX, XX ve XIXI. kranial sinirlerin yutak ve gırtlak çizgili kaslarını inerve eden lifleri 'özel visseral efferent' (SVE) olarak sınıflandırılır.
Soruda istenen motor merkezin karakterini belirlemek için bu sınıflandırma gereklidir.
2
Bulbus transvers kesitindeki anatomik lokalizasyonun değerlendirilmesi.
Belirtilen SVE liflerinin kaynağı olan motor çekirdek, bulbus'un lateralinde, zeytin şeklindeki nucleus olivaris inferior'un dorsalinde (arkasında) konumlanır.
Beyin sapı çekirdeklerinin birbirlerine göre rölatif pozisyonları doğru tanıyı sağlar.
3
Tanımlanan özelliklere uyan çekirdeğin saptanması.
Hem belirtilen kranial sinirlerin motor kaynağı olması hem de tanımlanan anatomik bölgede yer alması nedeniyle doğru yapı Nucleus ambiguus'tur.
Diğer seçeneklerdeki çekirdekler ya farklı fonksiyonel karakterdedir ya da farklı anatomik lokalizasyondadır.

Anahtar Kavram

Nucleus ambiguus, bulbus'un lateralinde yer alan ve IX,X,XIIX, X, XI. kranial sinirlerin ortak motor (SVE) merkezidir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 262Soru →

Cerebellum’un filogenetik olarak en eski parçası olan (archicerebellum) "lobus flocculonodularis" bölgesinden gelen uyarıları alan ve denge fonksiyonu ile göz hareketlerinin koordinasyonundan sorumlu olan derin serebellar çekirdek aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Nucleus fastigii

Cevap

Nucleus fastigii, archicerebellum (lobus flocculonodularis) ile ilişkili olan ve denge kontrolünde rol oynayan derin çekirdektir.
Cerebellum'un en medial bölgesinde yer alan nucleus fastigii, vestibulocerebellum (archicerebellum) olarak bilinen lobus flocculonodularis'ten gelen bilgileri alır. Bu bölge temel olarak vücut dengesinin korunması ve vestibülo-oküler reflekslerin (göz hareketlerinin koordinasyonu) düzenlenmesinden sorumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Fonksiyonel bölümü belirle
Soru archicerebellum (lobus flocculonodularis) ve denge fonksiyonunu sormaktadır.
Archicerebellum, cerebellum'un en ilkel bölümüdür ve vestibüler sistemle bağlantılıdır.
2
İlgili çekirdeği eşleştir
Archicerebellum'un impulsları nucleus fastigii'ye iletilir.
Serebellar korteksin her fonksiyonel bölgesinin (medial, intermediate, lateral) kendine ait bir derin çekirdek çıkışı vardır.

Anahtar Kavram

Cerebellum'un fonksiyonel bölümleri ile derin çekirdekleri arasındaki topografik ilişki.

İpuçları

1
Cerebellum derin çekirdeklerini medialden laterale doğru 'Don't Eat Greasy Food' (Dentatus, Emboliformis, Globosus, Fastigii) formülüyle tersten sıralayabilirsin.
2
En medialdeki çekirdek, en eski bölüm olan archicerebellum ile bağlantılıdır.

Daha Fazla Pratik

Cerebellum'un diğer derin çekirdekleri olan emboliformis ve globosus'un (nucleus interpositus) hangi fonksiyonel bölgeyle (paleocerebellum) ilişkili olduğunu çalışabilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 263Soru →

Beyin sapı vasküler lezyonları, etkilenen bölgedeki kranial sinir çekirdekleri ve uzun yolların anatomik komşuluğuna göre spesifik klinik tablolar oluşturur. Bir hastada yapılan muayenede; lezyon tarafında dil kaslarında atrofi, dilde fasikülasyon ve dilin lezyon tarafına sapması saptanırken; karşı vücut yarısında pozisyon ve vibrasyon duyusu kaybı (derin duyu kaybı) ile birlikte hemiparazi gözlenmiştir.

Medial medüller sendrom (Dejerine sendromu) olarak bilinen bu klinik tabloda, Bulbus (medulla oblongata) seviyesinde etkilenen kranial sinir çekirdeği ve duyu yolu aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Nucleus nervi hypoglossi - Lemniscus medialis

Cevap

Nucleus nervi hypoglossi ve Lemniscus medialis
Doğru seçenek Nucleus nervi hypoglossi ve Lemniscus medialis ikilisidir. Medial medüller sendromda (Dejerine sendromu), Bulbus'un medialini besleyen A. spinalis anterior tıkanır. Bu bölgede yer alan Nucleus nervi hypoglossi hasarı ipsilateral dil paralizisine, Lemniscus medialis hasarı ise lifler Bulbus'un daha alt seviyesinde çapraz yaptığı için kontralateral derin duyu (pozisyon, vibrasyon) kaybına neden olur. Aynı bölgedeki Pyramis hasarı da kontralateral hemiparaziye yol açar.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları analiz et.
Dilin lezyon tarafına sapması ve atrofi ipsilateral CN XII hasarını; karşı taraf derin duyu kaybı ise kontralateral Lemniscus medialis hasarını gösterir.
Dil kaslarını inerve eden motor çekirdek Nucleus nervi hypoglossi'dir. Derin duyu (pozisyon, vibrasyon) yollarının çapraz yaptıktan sonra beyin sapındaki karşılığı Lemniscus medialis'tir.
2
Lezyon seviyesini belirle.
Bulbus (Medulla oblongata).
Hem CN XII çekirdeği hem de Lemniscus medialis'in başlangıç ve dikey seyri Bulbus seviyesindedir.
3
Anatomik komşuluğu doğrula.
Bulbus'un medial bölgesi.
Pyramis, Lemniscus medialis ve Nucleus nervi hypoglossi Bulbus'un orta hattına en yakın yapılardır ve A. spinalis anterior tıkanıklığında birlikte etkilenirler.

Anahtar Kavram

Medial Medüller Sendrom (Dejerine) Anatomisi
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 264Soru →

Beyin tabanında arachnoidea mater ile pia mater arasındaki boşluğun genişlemesiyle oluşan sisternalar, içinden geçen nörovasküler yapılar nedeniyle büyük klinik öneme sahiptir. Mezensefalonun ön yüzünde, *pedunculus cerebri*'ler arasında kalan sahada yer alan *cisterna interpeduncularis* içerisinde seyrederken bir anevrizma veya herniasyon nedeniyle basıya uğrayan; sonucunda aynı tarafta ptozis, pupilla dilatasyonu (midriyazis) ve dışa-aşağı bakış kısıtlılığına neden olan kranial sinir aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: N. oculomotorius

Cevap

Mezensefalonun ön yüzündeki interpedunküler sistern içerisinde yer alan ve belirtilen klinik bulgulara yol açan sinir N. oculomotorius'tur.
N. oculomotorius (CNIIICN III), mezensefalonun ön yüzündeki fossa interpeduncularis'ten çıkar ve burada bulunan 'cisterna interpeduncularis' içinden geçerek öne doğru uzanır. Bu sistern içerisinde seyrederken herniasyonlar (unkal herniasyon) veya a.cerebriposteriora. cerebri posterior - a.communicansposteriora. communicans posterior anevrizmaları nedeniyle kolayca basıya uğrayabilir. Sinirin parasempatik liflerinin dışta yer alması nedeniyle bası durumunda ilk olarak pupilla dilatasyonu (midriyazis), ardından motor liflerin kaybıyla ptozis ve gözün dışa-aşağı kayması görülür.

Adım Adım Çözüm

1
Anatomik lokasyonun belirlenmesi
Mezensefalon anterior yüzü (pedunculus cerebri'ler arası bölge)
Sisternin yerini ve sinirin çıkış noktasını saptamak için gereklidir.
2
Sistern içeriğinin analizi
Cisterna interpeduncularis içerisinde N.oculomotoriusN. oculomotorius (CNIIICN III) ve a.basilarisa. basilaris bifürkasyonu yer alır.
Bu bölgedeki lezyonların hangi yapıları etkileyeceğini anlamak için önemlidir.
3
Klinik bulgularla korelasyon
Ptozis (m. levator palpebrae), midriyazis (parasempatik lifler) ve motor kısıtlılık oculomotor sinir felcini işaret eder.
Tanıyı doğrulamak için anatomik bilgi klinik veriyle birleştirilir.

Anahtar Kavram

Cisterna interpeduncularis ve N. oculomotorius ilişkisi
Soru 265Soru →

Özel duyu yolları ve bu yolların merkezi sinir sistemindeki röle istasyonları değerlendirildiğinde; baş dönmesi, denge kaybı ve nistagmus gibi klinik bulgularla seyreden bir patolojide rol oynayan vestibüler duyusuna ait impulsların, bilinçli algı için talamusta sinaps yaptığı çekirdek kompleksi ve ulaştığı primer kortikal alan aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Nucleus ventralis posterior inferior (VPI) - Gyrus postcentralis ve insula

Cevap

Denge duyusu impulsları talamusta Nucleus ventralis posterior inferior (VPI) çekirdeğinde sinaps yaparak gyrus postcentralis ve insuladaki ilgili kortikal alanlara ulaşır.
Denge duyusunun (vestibüler yolak) bilinçli algı aşaması, talamusun Nucleus ventralis posterior inferior (VPI) çekirdeğinde gerçekleşen üçüncü nöron sinapsı sonrası, impulsların parietal lobdaki gyrus postcentralis (özellikle Alan 2v) ve insuladaki parieto-insular vestibüler kortekse (PIVC) iletilmesiyle tamamlanır.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci nöronun belirlenmesi
Denge duyusunun birinci nöronu iç kulakta meatus acusticus internus tabanındaki ganglion vestibulare'dedir.
Özel duyu yollarında impulsu reseptörden merkezi sinir sistemine taşıyan ilk yapı gangliondur.
2
İkinci nöron ve yolun takibi
N. vestibularis aracılığıyla beyin sapına gelen lifler, bulbus-pons sınırındaki nuclei vestibulares'de (ikinci nöron) sinaps yapar.
Gelen uyarıların işlenmesi ve üst merkezlere iletilmesi için beyin sapı çekirdekleri gereklidir.
3
Üçüncü nöron ve kortikal sonlanmanın saptanması
Vestibüler çekirdeklerden çıkan lifler talamusun VPI kompleksine (üçüncü nöron) ulaşır ve buradan bilinçli algı için parietal korteks (Alan 2v, 3a) ve insulaya projeksiyon yapar.
Duyuların bilinçli seviyede algılanabilmesi için talamik röle sonrası serebral kortekse ulaşması şarttır.

Anahtar Kavram

Vestibüler yolak talamik ve kortikal projeksiyonları
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 266Soru →

Glandula lacrimalis'e giden otonomik liflerin trasesi incelendiğinde; preganglionik parasempatik liflerin n. petrosus majorn.\ petrosus\ major, postganglionik sempatik liflerin ise n. petrosus profundusn.\ petrosus\ profundus aracılığıyla birleşerek oluşturduğu n. canalis pterygoidein.\ canalis\ pterygoidei (Vidian siniri) içerisinde seyrettiği bilinmektedir. Bu sempatik liflerin (n. petrosus profundusn.\ petrosus\ profundus) hücre gövdelerinin bulunduğu anatomik lokalizasyon aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ganglion cervicale superius

Cevap

Sempatik liflerin (nervus petrosus profundus) hücre gövdeleri Ganglion cervicale superius'ta bulunur.
Doğru yanıt olan seçenek, baş bölgesindeki tüm postganglionik sempatik liflerin ana kaynağı olan ganglionu belirtmektedir. n. petrosus profundusn.\ petrosus\ profundus, plexus caroticus internus'tan ayrılan liflerden oluşur ve bu liflerin hücre gövdeleri sempatik zincirin en üstündeki ganglion olan ganglion cervicale superius'tadır.

Adım Adım Çözüm

1
n. canalis pterygoidein.\ canalis\ pterygoidei'yi oluşturan bileşenleri analiz et.
Bu sinir n. petrosus majorn.\ petrosus\ major (parasempatik) ve n. petrosus profundusn.\ petrosus\ profundus (sempatik) birleşimiyle oluşur.
Vidian sinirinin fonksiyonel anatomisini belirlemek için içeriğini bilmek gerekir.
2
n. petrosus profundusn.\ petrosus\ profundus'un nöron tipini belirle.
Bu sinir postganglionik sempatik liflerden oluşur.
Sempatik liflerin ganglion öncesi (pre) mi yoksa sonrası (post) mı olduğunu bilmek hücre gövdesinin yerini belirler.
3
Baş bölgesindeki postganglionik sempatik nöronların ana kaynağını hatırla.
Baş bölgesine giden sempatik lifler ganglion cervicale superiusganglion\ cervicale\ superius'ta sinaps yapar.
Sempatik zincirin superior servikal ganglionu, baş ve boyundaki otonomik yapıların postganglionik kaynağıdır.

Anahtar Kavram

Vidian siniri (n. canalis pterygoidein.\ canalis\ pterygoidei), preganglionik parasempatik ve postganglionik sempatik liflerin birleştiği mikst bir otonomik yoldur; sempatik bileşeni ganglion cervicale superiusganglion\ cervicale\ superius kökenlidir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 267Soru →

Nucleus salivatorius inferior'dan kaynaklanan preganglionik parasempatik lifleri, parotis bezinin sekretomotor uyarımını sağlamak üzere ganglion oticum'a taşıyan sinir aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Nervus petrosus minor

Cevap

Nucleus salivatorius inferior'dan çıkan lifleri ganglion oticum'a taşıyan sinir Nervus petrosus minor'dur.
Nervus petrosus minor, nucleus salivatorius inferior'dan gelen preganglionik parasempatik lifleri taşıyan ve bu lifleri ganglion oticum'a ulaştıran temel sinirdir. Bu yolak parotis bezinin salgı yapmasını sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Çekirdek ve sinir eşleşmesini yapın.
Nucleus salivatorius inferior, Nervus glossopharyngeus (IXIX) ile ilişkilidir.
Parotis bezinin parasempatik kontrolü IXIX. kranial sinir tarafından sağlanır.
2
Beyin sapından çıkan liflerin izlediği yolu takip edin.
Lifler n. glossopharyngeus'tan ayrılıp n. tympanicus (Jacobson siniri) olarak cavitas tympani'ye girer.
Tympanik boşlukta plexus tympanicus'u oluşturmak için.
3
Tympanik pleksustan çıkan ve gangliona giden dalı belirleyin.
Pleksustan çıkan lifler Nervus petrosus minor'u oluşturur.
Bu sinir kafatası tabanındaki foramen ovale'den geçerek ganglion oticum'a ulaşır.

Anahtar Kavram

Parotis bezinin parasempatik yolu: Nucleus salivatorius inferior →\rightarrow N. glossopharyngeus →\rightarrow N. tympanicus →\rightarrow Plexus tympanicus →\rightarrow N. petrosus minor →\rightarrow Ganglion oticum →\rightarrow N. auriculotemporalis.

İpuçları

1
Bu yolak IXIX. kranial sinir ile başlar.
2
Lifler orta kulaktaki pleksus tympanicus'tan geçtikten sonra bu sinir ismini alır.
Tahmini Süre:50s
Soru 268Soru →

6262 yaşında bir erkek hasta, son zamanlarda belirginleşen ses kısıklığı, yutma güçlüğü ve sağ omuzunu yukarı kaldırmada (silkme) zorlanma şikayetleri ile başvuruyor. Fizik muayenede uvulanın sola deviye olduğu ve sağ omuz silkme hareketinin karşı dirence karşı zayıfladığı saptanıyor. Bu hastadaki klinik tabloya neden olan lezyonun bulunduğu kafa tabanı açıklığı ve bu açıklıktan geçen venöz yapı aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak eşleştirilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Foramen jugulare - Sinus sigmoideus

Cevap

Foramen jugulare - Sinus sigmoideus
Hastada görülen ses kısıklığı ve uvula deviasyonu N. vagus'un, omuz silkme güçlüğü ise N. accessorius'un zedelendiğini kanıtlamaktadır. Bu her iki sinir de N. glossopharyngeus ile birlikte foramen jugulare'den geçer. Ayrıca sinus sigmoideus bu açıklıkta vena jugularis interna'ya dönüştüğü için doğru eşleşme 'Foramen jugulare - Sinus sigmoideus' şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulgular üzerinden etkilenen sinirleri tanımla.
Ses kısıklığı ve uvula deviasyonu N. vagus (X), omuz silkme zorluğu ise N. accessorius (XI) tutulumuna işaret eder.
Uvula sağlam tarafa çekilir (paralizi tarafı sağdır) ve N. accessorius'un spinal parçası m. trapezius'u inerve eder.
2
Bu sinirlerin ortak anatomik geçiş noktasını belirle.
Nervus glossopharyngeus (IX), Nervus vagus (X) ve Nervus accessorius (XI) kafa tabanını foramen jugulare'den terk eder.
Vernet sendromu (Juguler foramen sendromu) bu üç sinirin birlikte felcini tanımlar.
3
Açıklıktan geçen damarsal yapıları eşleştir.
Sinus sigmoideus, foramen jugulare seviyesinde vena jugularis interna adını alarak devam eder.
Dural venöz sinüslerin drenaj yollarını bilmek kafa tabanı anatomisi için kritiktir.

Anahtar Kavram

Juguler foramen içerisinden IX, X ve XI. kranial sinirler ile Sinus sigmoideus (V. jugularis interna olarak) geçer.
Soru 269Soru →

Horizontal bir beyin kesitinde, nucleus lentiformis’in dış (lateral) bölümünden başlayarak insula korteksine kadar uzanan yapıların medialden laterale doğru dizilimi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Putamen — Capsula externa — Claustrum — Capsula extrema — Insula

Cevap

Doğru dizilim Putamen — Capsula externa — Claustrum — Capsula extrema — Insula şeklindedir.
Horizontal bir kesitte medialden laterale doğru gidildiğinde; putamen, onu takip eden ince beyaz cevher tabakası capsula externa, ardından gelen ince gri cevher tabakası claustrum, tekrar bir beyaz cevher tabakası olan capsula extrema ve en dışta insula korteksi görülür.

Adım Adım Çözüm

1
Nucleus lentiformis'in lateral sınırını belirle.
Nucleus lentiformis'in en dış (lateral) kısmını putamen oluşturur.
Topografik dizilimin başlangıç noktasını netleştirmek için gereklidir.
2
Putamen ile claustrum arasındaki beyaz cevher tabakasını tanımla.
Bu tabaka capsula externa (dış kapsül) olarak adlandırılır.
Gri cevher kitleleri arasındaki beyaz cevher yollarını ayırt etmek için.
3
Claustrum ile insula arasındaki beyaz cevher tabakasını tanımla.
Bu tabaka capsula extrema (en dış kapsül) olarak adlandırılır.
Dış ve en dış kapsülün anatomik pozisyonlarını karıştırmamak için.

Anahtar Kavram

Nucleus lentiformis'in lateral komşulukları ve telencephalon'un tabakalı yapısı.
ÖncekiSayfa 14 / 14
Nöroanatomi — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı — Sayfa 14 | Examkin