Soru

Zorluk: OrtaXX. Yüzyıl Başlarında Osmanlı Devleti ve Fikir Akımları

Osmanlı Devleti'nin dağılmasını önlemek amacıyla ortaya atılan fikir akımları, tarihsel süreçte yaşanan çeşitli siyasi ve askeri gelişmeler doğrultusunda geçerliliğini yitirmi��tir.

Buna göre;

I. Balkan Savaşları'nın kaybedilmesi ve Balkanlarda kalan son Hristiyan toplulukların da bağımsızlığını kazanması,
II. Trablusgarp Savaşı'nda yerel halkın Osmanlı subaylarının örgütlemesiyle İtalyan işgaline karşı direnmesi,
III. I. Dünya Savaşı'nda Kanal ve Hicaz-Yemen cephelerinde bazı Arap liderlerinin İngilizlerle hareket ederek Osmanlı Devleti'ne karşı ayaklanması

gelişmelerinden hangileri, sırasıyla Osmanlıcılık ve İslamcılık (Ümmetçilik) fikir akımlarının imparatorluğu bir arada tutma politikasının başarısız olduğunu kanıtlar niteliktedir?

  1. A
    Yalnız I
  2. B
    Yalnız III
  3. C
    I ve II
  4. I ve IIICevap
  5. E
    II ve III

Cevap

Balkan Savaşları ile Osmanlıcılık, Arap İsyanları ile İslamcılık akımların��n başarısızlığı kanıtlandığından doğru yanıt bu iki gelişmeyi içeren seçenektir.
Balkan Savaşları'nda Hristiyan tebaanın isyan ederek ayrılması Osmanlıcılık akımının, I. Dünya Savaşı'nda ise Arap kabilelerin Osmanlı ordusuna karşı cephe alması İslamcılık akımının etkililiğini yitirdiğini gösterir. Bu iki tarihi gelişme sırasıyla doğru seçenekte bir araya getirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Osmanlıcılık akımının etkisini yitirdiği gelişmeyi belirleme
Osmanlıcılık, din ve ırk farkı gözetmeksizin tüm tebaayı eşit kabul etme esasına dayanır. Balkan Savaşları'nda Hristiyan azınlıkların tamamının bağımsız olması bu akımı tamamen etkisiz kılmıştır. (I. öncül)
Osmanlıcılık akımının iflas ettiği en önemli tarihi kırılma noktasını tespit etmek amacıyla bu adım gerçekleştirilir.
2
İslamcılık akımının etkisini yitirdiği gelişmeyi belirleme
İslamcılık, halifelik makamı etrafında Müslümanları birleştirmeyi amaçlar. I. Dünya Savaşı'nda Şerif Hüseyin gibi Arap liderlerin İngilizlerle iş birliği yapması bu akımın birleştiriciliğini yitirdiğini göstermiştir. (III. öncül)
İslamcılık akımının zayıflamasına yol açan temel sebep-sonuç ilişkisini kurmak için bu tespit gereklidir.
3
Trablusgarp Savaşı'nın niteliğini analiz etme
Trablusgarp'ta yerel halkın İtalyanlara karşı Osmanlı subaylarıyla direnmesi İslamcılık (dini bağlar) hissinin sürdüğünü gösterir, akımın başarısızlığını kanıtlamaz. (II. öncül elenir)
Çeldirici olarak verilen Trablusgarp direnişinin fikir akımları üzerindeki etkisini doğru yorumlamak için bu analiz yapılır.

Anahtar Kavram

Osmanlı Devleti'nin son döneminde uygulanan fikir akımlarının (Osmanlıcılık, İslamcılık) önemini yitirmesine yol açan askeri ve siyasi olaylar.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla