Examkin

Soru

Zorluk: OrtaNazım Biçimi ve Nazım Türü Kavramları

Bize kâfir demiş Müftî Efendi
Tutalım ben ana diyem müselmân
Varıldıkda yarın Rûz-ı Cezâya
İkimiz de çıkarız anda yalan

Nef'î'ye ait bu dizelerin nazım biçimi ve nazım türü aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

  1. Kıta - HicviyeCevap
  2. B
    Rubai - Hicviye
  3. C
    Kıta - Taşlama
  4. D
    Tuyuğ - Hicviye
  5. E
    Mesnevi - Hicviye

Cevap

Kıta - Hicviye
Şiirin ilk ve üçüncü dizeleri serbest, ikinci ve dördüncü dizeleri birbiriyle kafiyelidir (xaxa kafiye örgüsü). Bu yapısal özellik ve matla beyitinin olmaması, şiirin nazım biçiminin kıta olduğunu gösterir. Konu bakımından ise şair alaycı ve iğneleyici bir üslupla eleştiri yaptığı için nazım türü hicviyedir.

Adım Adım Çözüm

1
Şiirin kafiye örgüsünü ve biçimsel özelliklerini incelemek
Şiir dört dizeden (iki beyit) oluşmaktadır. Dizelerin sonundaki ses benzerlikleri incelendiğinde kafiye örgüsünün xaxa (Efendi - müselmân - Cezâya - yalan) şeklinde olduğu görülür. Matla beyiti (aa) bulunmayan bu biçim kıtadır.
Şiirin nazım biçimini (dış yap��sını) belirlemek için kafiye örgüsünü ve bent yapısını analiz etmemiz gerekir.
2
Şiirin konusunu ve temasını incelemek
Şiirde şair, kendisine kâfir diyen Müftü Efendi'ye esprili ve eleştirel bir dille cevap vermekte, öte dünyada ikisinin de yalancı çıkacağını söyleyerek hiciv yapmaktadır.
Şiirin nazım türünü (içeriğe dayalı türünü) belirlemek için işlenen temayı incelememiz gerekir.
3
Edebi gelenek ve terminoloji eşleştirmesini yapmak
Nef'î, Divan edebiyatı şairidir. Divan edebiyatında eleştirel konulu şiirlerin nazım türü 'hicviye' olarak adlandırılır. Halk edebiyatındaki karşılığı olan 'taşlama' terimi bu şiir için kullanılmaz. Dolayısıyla doğru eşleştirme Kıta - Hicviye şeklindedir.
Nazım türü isimlendirmesinin ait olduğu edebi döneme (Divan edebiyatı) uygunluğunu doğrulamak gerekir.

Anahtar Kavram

Nazım biçimi (kıta) kafiye örgüsü ve beyit sayısına göre belirlenirken, nazım türü (hicviye) şiirin konusuna ve ait olduğu edebi geleneğe (Divan edebiyatı) göre belirlenir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Nazım Biçimi ve Nazım Türü Kavramları

Bu konudan daha fazla soru