Soru

Zorluk: OrtaSiyasi Alanda Yapılan İnkılaplar

Yeni Türk Devleti’nde gerçekleştirilen inkılaplar amaçları bakımından incelendiğinde; devletin yönetim şeklini netleştirmeye ve millî egemenliği kurumsallaştırmaya yönelik adımlar ile devletin ve toplumsal yapının laikleştirilmesini amaçlayan adımlar arasında belirgin bir ayrım olduğu görülür.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi doğrudan laikleşme ve din işlerinin devlet işlerinden ayrılması amacından ziyade, millî egemenliği pekiştirme ve devletin rejim tartışmalarını sonlandırma hedefiyle gerçekleştirilmiştir?

  1. A
    Halifeliğin kaldırılması
  2. B
    Şeriye ve Evkaf Vekâletinin kaldırılması
  3. Cumhuriyetin ilan edilmesiCevap
  4. D
    Şeyhülislamlık makamının lağvedilmesi
  5. E
    Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun kabul edilmesi

Cevap

Cumhuriyetin ilan edilmesi
Cumhuriyetin ilan edilmesi; yeni kurulan devletin adını netleştirmiş, rejim tartışmalarını sona erdirmiş, devlet başkanlığı sorununu çözmüş ve millî egemenlik ilkesini kurumsal bir zemine oturtmuştur. Bu yönüyle doğrudan laikleşme amacından ziyade, millî egemenliği pekiştirme ve devlet teşkilatlanmasını tamamlama gayesi taşır.

Adım Adım Çözüm

1
İnkılapların temel amaçlarının analiz edilmesi
Halifeliğin kaldırılması, Şeriye ve Evkaf Vekâletinin kaldırılması, Şeyhülislamlık makamının lağvedilmesi ve Tevhid-i Tedrisat Kanunu gibi inkılapların devletin ve toplumsal yapının laikleştirilmesi amacıyla yapıldığı belirlenir.
İnkılapların hangi ilke ve amaca (laiklik veya cumhuriyetçilik/millî egemenlik) hizmet ettiğinin doğru sınıflandırılması gerekir.
2
Devletin yönetim biçimini ve rejim krizini çözen inkılabın saptanması
Cumhuriyetin ilanı ile yeni devletin adı konmuş, yönetim şekli netleşmiş ve devlet başkanlığı sorunu çözülerek millî egemenlik kurumsal bir yapıya kavuşturulmuştur.
Soruda istenen rejim tartışmalarını sonlandırma ve millî egemenliği pekiştirme hedefine doğrudan uyan inkılabın bulunması gerekir.

Anahtar Kavram

Siyasi Alanda Yapılan İnkılaplar ve Amaçları
Bu soruyu puanla