Soru

Zorluk: OrtaMudanya Ateşkes Antlaşması ve Saltanatın Kaldırılması

Milli Mücadele Dönemi'nde askeri zaferlerin diplomatik ve siyasi kazanımlara dönüşmesi sürecinde yaşanan aşağıdaki gelişmeleri kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru sıralayınız.

  1. 1Büyük Taarruz'un askeri açıdan başarıyla neticelenmesi üzerine İtilaf Devletleri'nin TBMM Hükümeti'ne ateşkes çağrısında bulunması
  2. 2Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın imzalanmasıyla Doğu Trakya, İstanbul ve Boğazlar'ın savaşılmadan TBMM idaresine bırakılması kararı alınması
  3. 3İtilaf Devletleri'nin Lozan'da düzenlenecek olan barış konferansına TBMM Hükümeti'nin yanı sıra İstanbul Hükümeti'ni de davet etmesi
  4. 4TBMM tarafından kabul edilen kanunla saltanatın kaldırılarak Osmanlı Devleti'nin resmi varlığının sonlandırılması

Cevap

Doğru kronolojik sıralama sırasıyla; Büyük Taarruz sonrası İtilaf Devletleri'nin ateşkes çağrısında bulunması, Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın imzalanması, İtilaf Devletleri'nin Lozan Konferansı'na hem TBMM hem de İstanbul Hük��meti'ni davet etmesi ve bu davet üzerine saltanatın kaldırılması şeklindedir.
Milli Mücadele'nin bu safhasında olaylar neden-sonuç zinciriyle birbirine bağlıdır. Büyük Taarruz'un kazanılması (Eylül 1922) askeri süreci bitirmiş ve İtilaf Devletleri'ni ateşkes görüşmelerine davet etmeye zorlamıştır. Görüşmeler neticesinde Mudanya Ateşkesi (11 Ekim 1922) imzalanmış, ardından kalıcı barış için toplanacak Lozan Konferansı'na (27 Ekim 1922) İstanbul Hükümeti de davet edilince, TBMM bu çift başlılığı sonlandırmak adına saltanatı (1 Kasım 1922) kaldırmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Büyük Taarruz zaferinin ardından gelen ateşkes çağrısını tespit etme
Eylül 1922'de askeri harekatın başarıyla tamamlanması üzerine İtilaf Devletleri TBMM'ye ateşkes çağrısı yapmıştır.
Askeri başarıların elde edilmesi, diplomatik temasların başlamasının ön koşuludur.
2
Ateşkes sürecinin antlaşma ile neticelenmesini değerlendirme
Yapılan görüşmeler sonucunda 11 Ekim 1922'de Mudanya Ateşkes Antlaşması imzalanmıştır.
Ateşkes çağrısının ardından yapılan müzakereler resmi bir antlaşma metni ile sonuçlandırılmıştır.
3
Barış konferansı hazırlıklarında yaşanan diplomatik krizi inceleme
İtilaf Devletleri, 27 Ekim 1922'de Lozan Konferansı için TBMM ve İstanbul hükümetlerine ortak davet göndermiştir.
Ateşkes antlaşmasının imzalanmasından sonra kalıcı barış antlaşmasının şartlarını görüşmek üzere konferans aşamasına geçilmiştir.
4
Temsil gücündeki çift başlılığı önleme girişimini analiz etme
Ortak davet üzerine TBMM, 1 Kasım 1922'de saltanatı kaldıran kanunu kabul etmiştir.
İtilaf Devletleri'nin iki hükümeti birden çağırarak yaratmak istediği çift başlılığı engellemek ve Türk milletinin tek temsilcisinin TBMM olduğunu göstermek amaçlanmıştır.

Anahtar Kavram

Büyük Taarruz sonrasında diplomatik sürecin Mudanya Ateşkesi ile başlaması, Lozan davetinin yarattığı temsil krizi ve buna tepki olarak saltanatın kaldırılmasının kronolojik ilişkisi.
Bu soruyu puanla