Soru

Zorluk: Çok zorAkıl İlkeleri

Klasik mantıkta akıl ilkelerinden çelişmezlik ilkesi, çelişik iki önermenin aynı anda doğru olamayacağını (yani en az birinin yanlış olması gerektiğini) ortaya koyarken; üçüncü halin imkânsızlığı ilkesi, bu iki önermenin aynı anda yanlış olamayacağını (yani en az birinin doğru olması gerektiğini ve üçüncü bir seçeneğin bulunmadığını) düzenler.

Cevap: Cevap

Cevap

Verilen ifade doğrudur. Çelişmezlik ilkesi çelişik iki önermenin aynı anda doğru olmasını (en az birinin yanlış olması gerektiğini) engellerken, üçüncü halin imkânsızlığı ilkesi aynı anda yanlış olmalarını (en az birinin doğru olması gerektiğini) engeller.
Doğru seçeneğin kabul edilmesinin nedeni, çelişmezlik ilkesinin iki çelişik önermenin aynı anda doğru olmasını dışlaması, üçüncü halin imkânsızlığı ilkesinin ise bu iki önermenin aynı anda yanlış olmasını dışlayarak en az birinin doğru olmasını zorunlu kılmasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Çelişmezlik ilkesinin önermeler mantığındaki karşılığını ve doğruluk değeri ilişkisini analiz etme.
Çelişmezlik ilkesi (pp)\sim(p \land \sim p) sembolüyle gösterilir. Bu ifadeye göre pp ve p\sim p önermeleri aynı anda doğru (11) olamaz. Dolayısıyla bu iki önermeden en az biri yanlış (00) olmalıdır.
İlkenin çelişik önermelerin doğruluk değerlerine getirdiği sınırlamayı netleştirmek için.
2
Üçüncü halin imkânsızlığı ilkesinin önermeler mantığındaki karşılığını ve doğruluk değeri ilişkisini analiz etme.
Üçüncü halin imkânsızlığı ilkesi ppp \lor \sim p sembolüyle gösterilir. Bu ifadeye göre pp ve p\sim p önermeleri aynı anda yanlış (00) olamaz. Dolayısıyla bu iki önermeden en az biri doğru (11) olmalıdır ve üçüncü bir olasılık yoktur.
İkinci ilkenin çelişik önermeler arasındaki doğruluk değeri dağılımına etkisini belirlemek için.
3
İki ilkenin işlevlerini karşılaştırarak öncüldeki yargıyla kıyaslama.
Öncülde belirtilen 'çelişmezlik ilkesinin en az bir yanlış olmasını gerektirdiği' ve 'üçüncü halin imkânsızlığının en az bir doğru olmasını gerektirdiği' tespiti, ilkelerin mantıksal tanımlarıyla tam olarak örtüşmektedir.
Önermenin genel doğruluk değerine ulaşmak için.

Anahtar Kavram

Çelişmezlik ve Üçüncü Halin İmkânsızlığı İlkelerinin Doğruluk Değerleri Açısından Farkı
Bu soruyu puanla