Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorZamanın Taksimi ve Türklerin Kullandığı Takvimler

Türklerin tarih boyunca kullandığı takvimler incelendiğinde; tarımsal faaliyetlerin vergilendirilmesi, bütçe planlamaları ve dini ibadetlerin zamanlaması gibi farklı ihtiyaçların takvimlerin astronomik esaslarını (Güneş veya Ay yılı) belirlediği görülmektedir. Örneğin, Osmanlı Devleti'nde XVII. yüzyıldan itibaren mali yılın takibinde Rumi takvim kullanılırken, dini ve hukuki işlerde Hicri takvimin kullanımına devam edilmiştir.

Bu durum ve Türklerin takvim kullanma süreçleri göz önüne alındığında, takvimlerin yapısal özellikleri ve kullanım amaçlarıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Büyük Selçuklu Devleti'nde Celali takviminin hazırlanmasının temel gerekçesi, dini gün ve gecelerin mevsimlere göre kaymasını önleyerek ibadetlerin sabit aylarda yapılmasını sağlamaktır.
  2. B
    On İki Hayvanlı Türk Takvimi, Türklerin İslamiyet'i kabulünden sonra hem Orta Asya'da hem de Anadolu'da resmi devlet işlerinde Celali takvimiyle eş zamanlı olarak kullanılmaya devam etmiştir.
  3. Güneş yılı esaslı Rumi takvim ile Ay yılı esaslı Hicri takvim aynı başlangıç noktasını paylaştığı halde, devir sürelerinin farklı olması sebebiyle iki takvim arasındaki yıl farkı zamanla giderek açılmıştır.Cevap
  4. D
    Miladi takvimin kabulüyle birlikte, Türkiye Cumhuriyeti'nde başlangıç noktası Hz. İsa'nın doğumu olarak değiştirilmiş fakat ay yılı esaslı sistemin getirdiği tarımsal aksaklıklar devam etmiştir.
  5. E
    Osmanlı Devleti'nde Rumi takvimin yürürlüğe konmasıyla birlikte Hicri takvim tamamen terk edilmiş ve tüm dini-mali bürokrasi Güneş yılı esasına göre tek bir sistemde birleştirilmiştir.

Cevap

Güneş yılı esaslı Rumi takvim ile Ay yılı esaslı Hicri takvim aynı başlangıç noktasını paylaştığı halde, devir sürelerinin farklı olmas�� sebebiyle iki takvim arasındaki yıl farkı zamanla giderek açılmıştır.
Güneş yılı (365 gün 6 saat) ile Ay yılı (354 gün) arasındaki yaklaşık 11 günlük fark, başlangıç yılları aynı (Hicret - 622) olmasına rağmen Rumi ve Hicri takvimlerin zamanla gösterdikleri yıl hanelerinin birbirinden uzaklaşmasına yol açmıştır. Bu durum Türk takvim tarihindeki kronolojik uyumsuzluğun ve çift takvim kullanımından kaynaklanan bütçe açıklarının temel sebebidir.

Adım Adım Çözüm

1
Hicri ve Rumi takvimlerin astronomik temellerini karşılaştırmak.
Hicri takvim Ay yılı esasına (354 gün), Rumi takvim ise Güneş yılı esasına (365 gün 6 saat) dayanır.
İki takvim arasındaki yapısal farkın zaman hesaplamasına olan etkisini belirlemek.
2
Her iki takvimin başlangıç noktalarını (milat) tespit etmek.
Hem Hicri takvim hem de Rumi takvim başlangıç olarak MS 622 yılındaki Hicret olayını esas alır.
Başlangıç noktalarının ortak olmasının kronolojik sonuçlarını analiz etmek.
3
Güneş ve Ay yılı arasındaki gün farkının uzun vadeli etkisini hesaplamak.
İki takvim sistemi arasında her yıl yaklaşık 11 günlük bir fark oluşur. Bu fark birikerek zamanla gösterdikleri yıl hanelerinin birbirinden uzaklaşmasına (Rumi takvimin Hicri takvime göre daha yavaş ilerlemesine) yol açar.
Aynı başlangıç tarihine sahip takvimlerin neden farklı yılları gösterdiğini bilimsel olarak temellendirmek.
4
Seçenekleri analiz ederek doğru yargıyı doğrulamak.
Farklı devir sürelerine sahip olmalarından dolayı iki takvim arasındaki yıl farkının giderek açıldığı önermesi kesin olarak doğrudur.
Soru kökünde sorulan doğru analizi belirlemek.

Anahtar Kavram

Zamanın Taksimi ve Türklerin Kullandığı Takvimler
Bu soruyu puanla

Konular

Zamanın Taksimi ve Türklerin Kullandığı Takvimler

Bu konudan daha fazla soru