Examkin

Soru

Zorluk: OrtaBüyük Selçuklu Devleti

Büyük Selçuklu Devleti'nde yaşanan;

I. Eski Türk veraset anlayışının devam ettirilerek ülkenin hanedan üyeleri arasında paylaştırılması,
II. Taşradaki meliklerin eğitiminden sorumlu atabeylerin, merkezi otoritenin zayıflaması üzerine bağımsız hareket etmeye başlaması,
III. İkta sahiplerinin kendilerine tahsis edilen toprakların gelirleriyle devlete asker (sipahi) yetiştirmesi

durumlarından hangilerinin, devletin siyasi birliğinin bozulmasında ve parçalanmasında doğrudan rol oynadığı savunulabilir?

  1. A
    Yalnız I
  2. B
    Yalnız II
  3. I ve IICevap
  4. D
    I ve III
  5. E
    I, II ve III

Cevap

Siyasi birliğin bozulmasında ve devletin parçalanmasında; hanedan üyeleri arasında ülkenin paylaştırılması (I) ve atabeylerin bağımsızlık ilan etmesi (II) doğrudan etkilidir. İkta sistemindeki askeri üretim (III) ise merkezi yapıyı koruma amacı taşır. Bu nedenle doğru cevap 'I ve II' öncüllerini barındıran seçenektir.
Büyük Selçuklu Devleti'nin parçalanmasında ve siyasi birliğinin bozulmasında, 'ülkenin hanedan üyeleri arasında paylaştırılması' (I) ve 'atabeylerin bağımsızlıklarını ilan etmesi' (II) doğrudan etkilidir. Dolayısıyla doğru yanıt 'I ve II' olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Eski Türk veraset anlayışının Büyük Selçuklu Devleti üzerindeki etkisini analiz edin.
Ülkenin hanedanın ortak malı sayılması prensibi nedeniyle topraklar bölünmüş, bu durum taht kavgalarına ve siyasi birliğin bozulmasına (parçalanmaya) yol açmıştır. Dolayısıyla I. öncül doğrudur.
Veraset sisteminin Selçuklu devlet yapısında yarattığı siyasi bölünmeyi saptamak.
2
Atabeylik sisteminin merkezi otorite zayıfladığında ortaya çıkardığı sonuçları değerlendirin.
Meliklerin hocası olan atabeyler, merkez zayıflayınca kendi bölgelerinde bağımsızlık ilan ederek devletin parçalanmasında doğrudan rol oynamışlardır. Dolayısıyla II. öncül doğrudur.
Atabeylik kurumunun siyasi bütünlüğe olan etkisini belirlemek.
3
İkta sisteminin işlevini siyasi bütünlük açısından inceleyin.
İkta sahiplerinin asker yetiştirmesi (sipahi), tarımsal sürekliliği ve taşra güvenliğini sağlayan, merkezi devlete bağlılığı artıran kurumsal bir yapıdır; parçalanmaya yol açmaz. Dolayısıyla III. öncül yanlıştır.
İkta sisteminin merkeziyetçi rolünü kavrayıp parçalanma nedeni olmadığını ayırt etmek.

Anahtar Kavram

Büyük Selçuklu Devleti'nde merkezi otorite, veraset sistemi ve atabeylik kurumunun siyasi birliğe etkileri
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Büyük Selçuklu Devleti

Bu konudan daha fazla soru