Examkin

Soru

Zorluk: OrtaTarihsel Olayların Değerlendirilmesi ve Tarihsel Anakronizm

Bir tarih romancısı, Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'ni konu alan eserinde şu satırlara yer vermiştir:

'Sultan Süleyman, Belgrad Seferi hazırlıkları sırasında saray bahçesinde dinlenirken kendisine ikram edilen domatesli ve patatesli yemeğini yemiş; bu sırada veziriazam ise kahvesini yudumlayıp tütününü tüttürerek sefer planlarını incelemiştir.'

Amerika kıtasının keşfinden sonra dünyaya yayılan domates, patates ve tütün gibi ��rünlerin Osmanlı coğrafyasına ancak XVII. yüzyıldan itibaren girdiği göz önüne alındığında, romancının bu kurgusundaki hata tarih bilimi açısından aşağıdakilerden hangisiyle nitelendirilir?

  1. Geçmişteki bir olayın, gerçekleştiği dönemin koşulları dışında sonraki bir döneme ait kavram, teknoloji ya da nesnelerle açıklanması olan tarihsel anakronizmleCevap
  2. B
    Başlangıcı ve bitiş süresi belli olan kısa süreli tarihi olaylar ile uzun bir sürece yayılan tarihi olgu kavramlarının birbirinin yerine kullanılmasıyla
  3. C
    Olayın gerçekleştiği döneme ait olan birinci elden kaynaklar ile sonradan oluşturulan ikinci elden kaynakların güvenilirlik tahlilinin yapılmamasıyla
  4. D
    Tarih araştırması yöntemi olan kaynak tarama, tasnif, tahlil, tenkit ve terkip aşamalarının bilimsel işlem sırasına uygun olarak işletilmemesiyle
  5. E
    Yazının henüz kullanılmadığı tarih öncesi dönemlere ait araştırmalarda paleografya ve diplomatik gibi yazılı yardımcı bilim dallarından yararlanılmasıyla

Cevap

Geçmişteki bir olayın, gerçekleştiği dönemin koşulları dışında sonraki bir döneme ait kavram, teknoloji ya da nesnelerle açıklanması olan tarihsel anakronizmle
Metinde geçen domates, patates ve tütün gibi ürünler Amerika kıtasının keşfinden sonraki süreçte, Osmanlı coğrafyasında ise ancak XVII. yüzyıldan itibaren yaygınlaşmıştır. XVI. yüzyılda yaşamış olan Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nde bu unsurların kullanılması, bir olayın gerçekleştiği dönemin şartları dışında sonraki bir dönemin unsurlarıyla açıklanması anlamına gelir. Bu durum tarih biliminde tarihsel anakronizm olarak tanımlanır.

Adım Adım Çözüm

1
Metinde geçen unsurların kronolojik dönemini belirleme.
Domates, patates ve tütün gibi ürünlerin Osmanlı coğrafyasına girişinin XVII. yüzyıldan itibaren olduğu saptanır.
Verilen kurgunun tarihsel gerçeklikle kronolojik olarak uyuşup uyuşmadığını tespit etmek için bu bilgi gereklidir.
2
Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nin (XVI. yüzyıl) tarihsel sınırlarını dikkate alma.
Metinde tasvir edilen olayların (XVI. yüzyıl) ve kullanılan unsurların (XVII. yüzyıl) farklı dönemlere ait olduğu anlaşılır.
İki farklı zaman dilimine ait unsurların aynı anda kullanılmasından kaynaklanan hatayı ortaya çıkarmak amaçlanır.
3
Bu kronolojik uyumsuzluğun tarih bilimindeki kavramsal karşılığını bulma.
Geçmişteki bir olayın kendi döneminin dışındaki unsurlarla ele alınmasının 'tarihsel anakronizm' olduğu belirlenir.
Tarih metodolojisinde bu tür zaman uyumsuzluklarını tanımlayan doğru kavramsal terimi seçmek gerekir.

Anahtar Kavram

Tarihsel Anakronizm
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Tarihsel Olayların Değerlendirilmesi ve Tarihsel Anakronizm

Bu konudan daha fazla soru