Soru

Zorluk: Zor13. ve 14. Yüzyıl Divan Edebiyatı Şairleri

Anadolu sahası erken dönem (13. ve 14. yüzyıl) Divan şiirinin gelişimine katkıda bulunan şairlerin isimlerini, edebi kişilikleri ve sanatsal kimliklerini yansıtan belirleyici açıklamalarla eşleştiriniz.

  • Hoca DehhânîAnadolu'da din dışı konularda şiir yazan ilk şairlerden olup Alaeddin Keykubad'ın isteğiyle Selçuklu Şehnâmesi adında Farsça bir eser kaleme almıştır.
  • Âşık PaşaTürkçenin bir edebiyat dili olarak değer kazanması için bilinçli bir çaba göstermiş, ahlaki-tasavvufi nitelikteki Garibnâme adlı hacimli mesnevisiyle tanınmıştır.
  • AhmedîTıp, astronomi ve tarih gibi farklı alanlarda eserler veren şair; İskendernâme ve Cemşîd ü Hurşîd adlı mesnevileriyle Anadolu sahasında mesnevi türünün gelişimine öncülük etmiştir.
  • Kad�� BurhaneddinSivas'ta kurduğu beyliğin başında hükümdarlık yaparken yazdığı divanında mahlas kullanmamış, gazellerinin yanı sıra halk edebiyatı etkisiyle tuyuğ nazım şeklinin ilk örneklerini vermiştir.

Cevap

Hoca Dehhânî - Selçuklu Şehnâmesi ve din dışı şiirler; Âşık Paşa - Garibnâme ve Türk dili bilinci; Ahmedî - İskendernâme ve mesnevi öncülüğü; Kadı Burhaneddin - Tuyuğları, mahlas kullanmaması ve hükümdarlığı.
Doğru eşleştirmeler şairlerin edebi kimlikleri ve en önemli eserleriyle tam olarak örtüşmektedir. Hoca Dehhânî din dışı şiirleri ve Selçuklu Şehnâmesi ile, Âşık Paşa Garibnâme mesnevisi ile, Ahmedî İskendernâme ve Cemşîd ü Hurşîd mesnevileriyle, Kadı Burhaneddin ise tuyuğları ve mahlassız şiirleriyle doğru biçimde eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
İlk olarak Hoca Dehhânî'nin edebi özellikleri incelenir.
Din dışı konulardaki Türkçe gazelleri ve Farsça kaleme aldığı Selçuklu Şehnâmesi ile Hoca Dehhânî eşleştirilir.
Hoca Dehhânî, Anadolu'da din dışı Divan edebiyatının kurucularından kabul edilir.
2
Âşık Paşa'nin eserleri ve Türkçeye yaklaşımı değerlendirilir.
Garibnâme adlı ahlaki-tasavvufi mesnevisiyle Türkçenin edebiyat dili olmasına katkı sağlayan Âşık Paşa eşleştirilir.
Âşık Paşa, Türk dili bilincini şiirlerinde açıkça dile getiren ve Garibnâme'yi yazan şairdir.
3
Ahmedî'nin mesnevi sahasındaki eserleri incelenir.
İskendernâme ve Cemşîd ü Hurşîd eserleri ile bilimsel yönü vurgulanan Ahmedî eşleştirilir.
Ahmedî, 14. yüzyılın en üretken şairlerinden olup mesnevi alanında kurucu roller üstlenmiştir.
4
Kadı Burhaneddin'in edebi ve siyasi kişiliği değerlendirilir.
Mahlas kullanmaması, hükümdar olması ve Azeri Türkçesiyle yazdığı tuyuğları ile Kadı Burhaneddin eşleştirilir.
Kadı Burhaneddin, devlet adamlığı kimliğinin yanı sıra tuyuğ nazım şeklini edebiyata kazandırması ve mahlas kullanmamasıyla bilinir.

Anahtar Kavram

13. ve 14. Yüzyıl Divan Edebiyatı Şairleri ve Eserleri
Bu soruyu puanla