Examkin

Soru

Zorluk: OrtaTürkiye'de Nüfus Politikaları ve Nüfus Projeksiyonları

Türkiye'de Cumhuriyet döneminden günümüze kadar uygulanan nüfus politikalarında dönüm noktası olan aşağıdaki gelişmeleri, en eskiden en yeniye doğru (kronolojik olarak) sıralayınız.

  1. 1Çok çocuklu ailelerin yol vergisinden muaf tutulması ve doğum yapan annelerin ödüllendirilmesi gibi nüfus artışını teşvik edici ilk yasal düzenlemelerin yürürlüğe girmesi
  2. 2557 sayılı Nüfus Planlaması Kanunu ile gebeliği önleyici araçların ithali ve satışı üzerindeki yasakların kaldırılarak nüfus artış hızını düşürücü politikalara geçilmesi
  3. 32827 sayılı Nüfus Planlaması Kanunu ile isteğe bağlı gebelik sonlandırma (kürtaj) ve gönüllü cerrahi sterilizasyon işlemlerinin yasal güvenceye kavuşturulması
  4. 4Nüfus artış hızının düşmesi ve nüfusun yaşlanma eğilimine girmesi gerekçesiyle doğum yapan çalışan annelere yönelik yarı zamanlı çalışma gibi yeni teşvik paketlerinin uygulamaya konulması

Cevap

Gelişmelerin kronolojik olarak en eskiden en yeniye doğru doğru sıralaması şu şekildedir: İlk olarak çok çocuklu ailelerin yol vergisinden muaf tutulması ve doğum yapan annelerin ödüllendirilmesi (1930'lar); ardından 557 sayılı Nüfus Planlaması Kanunu ile nüfus artış hızını düşürücü politikalara geçilmesi (1965); daha sonra 2827 sayılı Nüfus Planlaması Kanunu ile kürtaj ve sterilizasyon haklarının yasal güvenceye kavuşturulması (1983); son olarak ise nüfus yaşlanmasına karşı çalışan annelere yönelik yarı zamanlı çalışma gibi yeni teşviklerin uygulamaya konulması (2010'lu yıllar).
Verilen gelişmeler kronolojik olarak incelendiğinde; çok çocuklu ailelere yol vergisi muafiyeti ve doğum madalyası verilmesi 1930'larda uygulanan nüfus artıcı politikalardır. 557 sayılı Nüfus Planlaması Kanunu 1965 yılında çıkarılarak nüfus artış hızını azaltıcı politikaya geçişi sağlamıştır. 2827 sayılı Nüfus Planlaması Kanunu ise 1983 yılında çıkarılarak aile planlamasının kapsamını genişletmiş, kürtajı yasal hale getirmiştir. Son olarak, nüfusun yaşlanma eğilimine girmesiyle çalışan annelere yönelik yarı zamanlı çalışma hakları 2010'lu yıllarda (özellikle 2016'da) yürürlüğe girmiştir. Bu doğrultuda doğru kronolojik sıralama en eskiden en yeniye doğru sırasıyla bu olayları takip etmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhuriyet'in ilk yıllarındaki nüfus politikasının belirlenmesi
1923-1965 yılları arasında Türkiye'de nüfus artış hızını artırma yönünde politikalar izlenmiştir. Yol vergisi muafiyeti ve madalya ödülleri bu dönemin (özellikle 1930'lu yılların) ürünüdür.
Savaş sonrası dönemde iş gücü ihtiyacını karşılamak ve savunma gücünü artırmak amacıyla nüfusu artırıcı önlemler ilk sıradadır.
2
Politika değişikliğinin ve ilk nüfus planlaması kanununun tespit edilmesi
1965 yılında çıkarılan 557 sayılı Nüfus Planlaması Kanunu ile doğum kontrol araçlarının satışı yasallaşmış ve antinatalist döneme geçilmiştir.
1960 sonrasında hızlı nüfus artışının ekonomik kalkınma hızını yavaşlatması nedeniyle politika değişikliğine gidilmiştir.
3
Nüfus planlaması kanununun kapsamının genişletilmesinin incelenmesi
1983 yılında çıkarılan 2827 sayılı Kanun ile kürtaj ve cerrahi kısırlaştırma yasal hale getirilmiştir.
Nüfus planlaması hizmetlerinin etkinliğini artırmak ve anne-çocuk sağlığını korumak amaçlanmıştır.
4
Günümüzdeki nüfus projeksiyonları doğrultusunda uygulanan güncel politikaların belirlenmesi
2010'lu yıllardan itibaren doğum oranlarının düşmesi ve yaşlanma eğilimi üzerine çalışan annelere yarı zamanlı çalışma gibi pronatalist teşvikler getirilmiştir.
TÜİK projeksiyonlarının gelecekte nüfusun dinamizmini kaybedeceğini göstermesi nedeniyle nüfus yapısını korumak hedeflenmektedir.

Anahtar Kavram

Cumhuriyet dönemi nüfus politikalarının tarihsel süreçteki amaç, yöntem ve araçlar açısından değişimi.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Türkiye'de Nüfus Politikaları ve Nüfus Projeksiyonları

Bu konudan daha fazla soru