Soru

Zorluk: OrtaBitkilerde Organik Madde Taşınması

Bitkilerde fotosentez ürünlerinin yapraklardan (kaynak) depolama organlarına (havuz) taşınmasını açıklayan "Basınç-Akış Teorisi"ne ait bazı basamaklar aşağıda verilmiştir:

I.I. Arkadaş hücrelerinden kalburlu borulara aktif taşıma ile sükroz yüklenmesi.
II.II. Kalburlu borulardan havuz hücrelerine şeker boşaltılması.
III.III. Komşu ksilem borularından floeme doğru ozmosla su geçişi.
IV.IV. Floem içinde oluşan hidrostatik basınç farkıyla özsuyun havuza doğru kütle akışı.

Bu olayların gerçekleşme sırası aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. A
    IIIIIIIVI - II - III - IV
  2. IIIIIVIII - III - IV - IICevap
  3. C
    IIIIIVIIIII - I - IV - II
  4. D
    IIIVIIIIII - IV - III - I
  5. E
    IVIIIIIIIV - I - III - II

Cevap

Sükrozun yüklenmesi (II), ksilemden su girişi (IIIIII), kütle akışının başlaması (IVIV) ve şekerin boşaltılması (IIII) sırasını içeren seçenek doğrudur.
Basınç-akış teorisine göre taşıma; kaynakta şeker yüklenmesi, buna bağlı ozmotik basınç artışı ile su çekilmesi, oluşan hidrostatik basınçla kütle akışı ve son olarak havuzda şekerin boşaltılması sırasıyla gerçekleşir. Bu mantıksal dizilim sadece 'I - III - IV - II' şeklinde ifade edilen seçenekte doğru verilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Kaynaktaki şeker miktarının değişimini belirleme
II numaralı olay (Şeker yüklenmesi)
Süreç, kaynak hücredeki fotosentez ürünlerinin aktif taşıma ile floeme (kalburlu borulara) yüklenmesiyle başlar.
2
Ozmotik basınç değişimine bağlı su hareketini analiz etme
IIIIII numaralı olay (Su geçişi)
Floemde artan şeker derişimi ozmotik basıncı yükseltir, bu da komşu ksilemden floeme su girişine neden olur.
3
Basınç artışının sonucunu belirleme
IVIV numaralı olay (Kütle akışı)
Floeme giren su, turgor (hidrostatik) basıncını artırır ve bu basınç farkı özsuyun havuza doğru akmasını sağlar.
4
Sürecin tamamlanma aşamasını saptama
IIII numaralı olay (Şeker boşaltılması)
Havuza ulaşan şekerler, aktif veya pasif taşıma ile havuz hücrelerine aktarılarak taşınım tamamlanır.

Anahtar Kavram

Basınç-Akış Teorisi (Pressure-Flow Hypothesis)
Bu soruyu puanla