Soru

Zorluk: Ortaİlk Çağ Medeniyet Havzaları ve Siyasi Güç Merkezleri

İlk Çağ'da Mezopotamya’da Fırat ve Dicle nehirlerinin düzensiz taşkınları ve dı�� istilalara açık coğrafi yapısı, bölgede uzun süre kalıcı ve tek bir merkezi otoritenin kurulmasını zorlaştırmış; bu durum şehir devletlerinin (siteler) uzun süre varlığını korumasına zemin hazırlamıştır. Buna karşılık, etrafı çöllerle ve denizlerle çevrili, dış istilalara kapalı Mısır coğrafyasında Nil Nehri’nin düzenli taşma zamanlarının hesaplanması ve tarımsal faaliyetlerin koordinasyonu, firavun adı verilen tek bir merkezî gücün tüm ülkeye mutlak şekilde hâkim olmasını kolaylaştırmıştır.

Bu bilgilere dayanarak, İlk Çağ siyasi güç merkezlerinin oluşumu ve yönetim yapılarıyla ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisine ulaşılabilir?

  1. A
    Mezopotamya medeniyetleri, tarımsal üretimin yetersiz olması nedeniyle güçlü bir merkezi krallık etrafında birleşememişlerdir.
  2. B
    Mısır'da firavunların mutlak otorite kurması, ülke genelinde feodal yönetimlerin ve yerel güç odaklarının ortaya çıkmasına yol açmıştır.
  3. Coğrafi faktörler ve çevresel koşullar, medeniyetlerin siyasi örgütlenme biçimleri ve merkeziyetçilik düzeyleri üzerinde belirleyici olmuştur.Cevap
  4. D
    Şehir devletleri halinde örgütlenen siyasi yapılarda kanunlar, merkezi imparatorluklara kıyasla daha insancıl ve tazminata dayalıdır.
  5. E
    Doğal sınırlarla korunmayan ve dış istilalara açık olan bölgeler, siyasi istikrarı sağlamak amacıyla demokratik yönetim sistemlerini benimsemişlerdir.

Cevap

Coğrafi faktörler ve çevresel koşullar, medeniyetlerin siyasi örgütlenme biçimleri ve merkeziyetçilik düzeyleri üzerinde belirleyici olmuştur.
Coğrafi faktörler ve çevresel koşullar, medeniyetlerin siyasi örgütlenme biçimleri ve merkeziyetçilik düzeyleri üzerinde belirleyici olmuştur seçeneği doğrudur; çünkü paragrafta Mezopotamya ve Mısır'ın farklı coğrafi özellikleri (nehir taşkınları, doğal sınırlar, istilaya açıklık) ile bu bölgelerdeki farklı siyasi örgütlenmeler (şehir devletleri vs. merkezi monarşi) arasındaki doğrudan ilişki vurgulanmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Paragraftaki coğrafi özellikler ile siyasi yapılar arasındaki ilişkiyi analiz etmek.
Mezopotamya'nın düzensiz nehir taşkınları ve dışa açık coğrafyasının şehir devletlerini koruduğu; Mısır'ın ise dışa kapalı yapısı ve Nil'in düzenli taşkınlarının merkezi otoriteyi (firavun) kolaylaştırdığı belirlenmiştir.
Soruda verilen bilgilerin hangi genel yargıyı desteklediğini bulmak için coğrafya ile siyaset arasındaki neden-sonuç bağını kurmak gerekir.
2
Seçenekleri analiz ederek yanlış olanları elemek.
Tarımsal yetersizlik, feodal yönetimlerin kurulması, hukuk kurallarının niteliği veya demokratik sistemlerin benimsenmesi gibi yargıların metindeki bilgilerle çeliştiği ya da metinden çıkarılamayacağı görülmüştür.
Çıkarım sorularında metnin doğrudan desteklemediği veya tarihsel gerçeklerle uyuşmayan bilgileri içeren seçeneklerin elenmesi gerekir.
3
Doğru seçeneği belirlemek.
Coğrafi faktörlerin siyasi örgütlenmeyi ve merkeziyetçilik düzeyini belirlediğini ifade eden seçeneğin en kapsamlı ve doğru çıkarım olduğu tespit edilmiştir.
Metindeki ana düşünce, coğrafi şartların siyasi gücün şekillenmesindeki doğrudan etkisidir.

Anahtar Kavram

İlk Çağ medeniyet havzalarındaki coğrafi faktörlerin siyasi örgütlenme ve yönetim biçimleri üzerindeki belirleyici etkisi.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla