Soru

Zorluk: Çok zorGöçlerin Nedenleri, Sonuçları ve Mekansal Etkileri

Aşağıdaki göç örneklerini/türlerini, bu göçlerin ortaya çıkış nedenleri ve mekansal-toplumsal etkileriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

  • Siyasi antlaşmalara dayalı, devletler arası sınır aşan zorunlu nüfus değişimleri (Örn: Türkiye-Yunanistan Mübadelesi)Tamamen siyasi/hukuki kararlarla şekillenen itici gücün egemen olduğu, göç veren ve göç alan ülkelerin demografik yapısını hızla değiştirirken mekansal aidiyet ve kültürel doku değişimlerine neden olan zorunlu nüfus hareketi.
  • Az gelişmiş ülkelerdeki yüksek eğitimli ve uzman iş gücünün, Ar-Ge ve çalışma imkanlarının yetersizliği nedeniyle gelişmiş ülkelere yönelmesi (Örn: Beyin Göçü)Sosyo-ekonomik çekici ve itici güçlerin eş zamanlı çalıştığı, kaynak ülkede entelektüel sermaye kaybına ve teknolojik kalkınma hızının yavaşlamasına neden olan, ülkeler arası gelişmişlik farkını daha da derinleştiren nitelikli nüfus akışı.
  • Sanayileşme ve kentleşme süreçlerine bağlı olarak tarım dışı sektörlerde istihdam edilmek amacıyla yapılan sürekli iş gücü hareketleri (Örn: Kırdan Kente Göç)Ekonomik çekici faktörlerin ön planda olduğu, hem göç veren kırsal alanda tarımsal iş gücü kaybına hem de göç alan şehirsel alanlarda altyapı yetersizliği ve gecekondu sorunlarına yol açan mekansal hareketlilik.
  • Tarım, turizm veya inşaat gibi sektörlerdeki periyodik iş gücü ihtiyacını karşılamak amacıyla yılın belirli dönemlerinde gerçekleşen geçici nüfus hareketleri (Örn: Mevsimlik Göç)Bölgesel gelir adaletsizliği ve dönemsel istihdam olanaklarının tetiklediği, özellikle göç alan alanlarda geçici nüfus patlamalarına ve ekolojik taşıma kapasitesinin zorlanmasına neden olan kısa süreli mekansal yer değiştirme.

Cevap

Sınır aşan zorunlu nüfus değişimleri siyasi/hukuki kararlara dayalı zorunlu nüfus hareketiyle; yüksek eğitimli uzman iş gücünün yönelmesi entelektüel sermaye kaybına yol açan nitelikli nüfus akışıyla; tarım dışı sektörlerde istihdam amacıyla yapılan sürekli iş gücü hareketleri kırsal iş gücü kaybı ve gecekondu sorunlarına yol açan mekansal hareketlilikle; periyodik iş gücü ihtiyacını karşılamaya yönelik geçici hareketler ise bölgesel ve dönemsel istihdama bağlı kısa süreli yer değiştirmeyle eşleşir.
Doğru eşleştirmede; mübadele göçü siyasi ve hukuki niteliği nedeniyle devletler arası zorunlu nüfus hareketiyle, beyin göçü nitelikli iş gücünün göçüyle ve entelektüel sermaye kaybıyla, kırdan kente sürekli göç kentsel altyapı sorunları ve gecekondu oluşumuyla, mevsimlik göç ise dönemsel istihdam ve kısa süreli nüfus patlamalarıyla eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Devletler arası antlaşmalara dayalı zorunlu göç kavramını analiz etme.
Mübadele göçlerinin tamamen yasal ve siyasi kararlarla yapıldığı, kalıcı olduğu ve her iki ülkenin nüfus yapısını doğrudan etkilediği belirlenir. Bu doğrultuda birinci öncülün açıklaması siyasi/hukuki kararlara dayalı zorunlu nüfus hareketi ile eşleşir.
Mübadele göçünün temel ayrıcı özelliğinin siyasi antlaşmalar ve zorunluluk olduğunu doğrulamak.
2
Yüksek eğitimli ve uzman kadroların yer değiştirmesinin sonuçlarını inceleme.
Beyin göçünün kaynak ülkede entelektüel sermaye kaybına ve teknolojik kalkınmanın yavaşlamasına yol açtığı, ülkeler arası gelişmişlik farkını artırdığı tespit edilir. Bu durum ikinci öncül ile eşleşir.
Nitelikli iş gücü hareketinin kaynak ve hedef ülkelere olan sosyo-ekonomik etkilerini belirlemek.
3
Sanayileşme ve kentleşmeye bağlı sürekli göçlerin etkilerini değerlendirme.
Kırdan kente yapılan sürekli iş gücü göçlerinin tarım alanlarında iş gücü kaybına yol açarken, şehirlerde plansız kentleşme, altyapı yetersizliği ve gecekondu sorunlarına neden olduğu anlaşılır. Bu durum üçüncü öncül ile eşleşir.
Kentsel göçlerin hem göç veren hem de göç alan yerlerdeki mekansal sonuçlarını ortaya koymak.
4
Dönemsel ve geçici nitelikteki nüfus hareketlerinin özelliklerini saptama.
Tarım, turizm veya inşaat gibi sektörlerde geçici çalışmayı hedefleyen mevsimlik göçlerin, göç alan bölgelerde yılın belirli dönemlerinde nüfus patlamalarına ve çevre/altyapı üzerinde geçici baskılara yol açtığı görülür. Bu durum dördüncü öncül ile eşleşir.
Mevsimlik göçlerin dönemsel doğasını ve ekolojik/mekansal etkilerini doğrulamak.

Anahtar Kavram

Göçlerin nedenleri, türleri ve göç alan/veren yerlerdeki mekansal etkilerinin analizi.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla