Soru

Zorluk: ZorMeteorolojik ve Klimatolojik Kökenli Ekstrem Doğa Olayları

Klimatolojik kökenli bir ekstrem olay olan kuraklık; meteorolojik, tarımsal ve hidrolojik olmak üzere birbirini izleyen üç temel aşamada gelişim gösterir. Yağış miktarındaki belirgin azalışla başlayan bu süreç, zamanla toprak neminin tükenmesine ve nihayetinde su rezervlerinin azalmasına kadar uzanır.

Buna göre, bir bölgede yaşanan kuraklık sürecinde aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi, kuraklığın 'hidrolojik' aşamaya ulaştığının doğrudan kanıtıdır?

  1. A
    Mevsimlik yağış toplamlarının uzun yıllar ortalamasının altına gerilemesi
  2. B
    Toprak neminin kritik seviyelerin altına inmesiyle tarımsal ürünlerde verim kaybının yaşanması
  3. Akarsu debilerinin ve yer altı su seviyelerinin önemli ölçüde düşmesiCevap
  4. D
    Havadaki nispi nem oranının düşmesiyle birlikte potansiyel buharlaşma miktarının artması
  5. E
    Yamaç dengesinin bozulmasıyla birlikte kütle hareketlerinin ve heyelan olaylarının sıklığının artması

Cevap

Akarsu debilerinin ve yer altı su seviyelerinin önemli ölçüde düşmesi
Kuraklığın son aşaması olan hidrolojik kuraklık, su döngüsündeki havza bazlı su rezervlerinin (akarsu debileri, göller, barajlar ve yer altı su seviyeleri) belirgin şekilde azalmasıyla karakterize edilir. Bu nedenle akarsu debilerinin ve yer altı su seviyelerinin önemli ölçüde düşmesi, kuraklığın hidrolojik aşamaya ulaştığının doğrudan kanıtıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Kuraklık türlerini ve aşamalarını tanımlama.
Kuraklık; meteorolojik (yağış azlığı), tarımsal (toprak nemi azlığı) ve hidrolojik (su kaynaklarının tükenmesi) olarak üç aşamaya ayrılır.
Sürecin hangi aşamada hangi belirtiyi verdiğini anlamak için kavramsal ayrımın yapılması gerekir.
2
Seçeneklerde verilen durumların hangi kuraklık aşamasına ait olduğunu analiz etme.
Yağış azlığı meteorolojik; tarımsal verim kaybı tarımsal; akarsu ve yer altı su seviyelerindeki düşüş ise hidrolojik kuraklık aşamasına aittir.
Her bir durumun su döngüsündeki karşılığını tespit ederek hidrolojik aşamanın göstergesini bulmak gerekir.
3
Köken olarak klimatolojik olmayan seçeneği eleme ve doğru seçeneği belirleme.
Heyelan olayı jeolojik/jeomorfolojik kökenlidir. Akarsu debilerinin ve yer altı su seviyelerinin düşmesi ise doğrudan hidrolojik aşamanın kanıtıdır.
Ekstrem doğa olaylarının köken ayrımına dikkat ederek ve kuraklığın nihai su rezervleri üzerindeki etkisini değerlendirerek sonuca ulaşılır.

Anahtar Kavram

Kuraklığın gelişim aşamaları ve hidrolojik etkileri
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla