İlk Türk-İslam devletleri, egemen oldukları coğrafyalarda Türk devlet geleneğini İslam medeniyeti ile sentezleyerek kendilerine özgü idari, sosyal ve kültürel yapılar meydana getirmişlerdir. Sol sütunda verilen ilk Türk-İslam devletleri ile sağ sütunda yer alan kurumsal, siyasi veya sosyal özellikleri doğru şekilde nasıl eşleştirilmelidir?
- KarahanlılarRibat adı verilen ticari-askeri sınır yapılarını inşa etmeleri ve resmi yazışmalarda Hakaniye Türkçesini kullanmaları
- GaznelilerKozmopolit bir etnik yapıya sahip olup, ordularında gulam sistemini kapsamlı ve sistemli bir şekilde uygulayarak Hindistan'da İslamiyet'in yayılmasına öncülük etmeleri
- TolunoğullarıMısır'da bağımsızlığını ilan ederek kurulan ilk Türk devleti olmaları ve 'maristan' adı verilen hastaneler açarak sosyal devlet anlayışını uygulamaları
- İhşidiler (Akşitler)Kutsal topraklar olan Hicaz (Mekke ve Medine) bölgesine hâkim olan tarihteki ilk Türk devleti olmaları
Cevap
Karahanlılar, sınır güvenliği ve ticaret için ribatlar inşa etmeleri ve resmi dil olarak Hakaniye Türkçesini seçmeleriyle; Gazneliler kozmopolit yapıları, gulam sistemini uygulamaları ve Hindistan seferleriyle; Tolunoğulları Mısır'da kurulan ilk Türk devleti olmaları ve maristanları inşa etmeleriyle; İhşidiler ise kutsal topraklara hükmeden ilk Türk devleti olmalarıyla eşleşir. Tuğrul Bey döneminde Abbasi halifeliğini koruma altına alma özelliği ise Büyük Selçuklu Devleti'ne aittir ve sol sütunda karşılığı yoktur.
Sol sütundaki Karahanlılar resmi Türkçeyi benimsemeleri ve ribatlarıyla; Gazneliler gulam sistemi ve Hindistan seferleriyle; Tolunoğulları Mısır'da kurulup maristanları açmalarıyla; İhşidiler ise kutsal topraklara hâkimiyetleriyle doğru biçimde eşleşmektedir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İlk Türk-İslam Devletlerinin karakteristik kurumsal, siyasi ve kültürel özellikleri
Tahmini Süre:2m 0s