Soru

Zorluk: ZorAlkoller

Alkollerin fiziksel ve kimyasal özellikleri; yapılarındaki hidroksil (OH-OH) grubunun bağlı olduğu karbon atomunun sınıfına (primer, sekonder, tersiyer) ve karbon zincirinin yapısına bağlı olarak değişiklik gösterir.

Aşağıda üç farklı alkol bileşiğinin formülleri verilmiştir:

I. CH3CH2CH2OHCH_3-CH_2-CH_2-OH

II. CH3CH(OH)CH3CH_3-CH(OH)-CH_3

III. CH3C(CH3)2OHCH_3-C(CH_3)_2-OH

Buna göre, bu bileşiklerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    I. bileşik sekonder alkol, II. bileşik ise primer alkol olarak sınıflandırılır.
  2. B
    Her üç bileşik de uygun koşullarda potasyum permanganat (KMnO4KMnO_4) çözeltisi ile yükseltgendiğinde karboksilik asit oluşturur.
  3. C
    II. ve III. bileşikler kapalı formülleri aynı olduğundan birbirinin konum izomeridir.
  4. Aynı koşullarda kaynama noktası en yüksek olanı I. bileşik, yükseltgenme tepkimesine karşı en kararlı olanı ise III. bileşiktir.Cevap
  5. E
    Aynı koşullarda sudaki çözünürlüğü en fazla olan bileşik, hidrofob grubu en büyük olan III. bileşiktir.

Cevap

Aynı koşullarda kaynama noktası en yüksek olanı I. bileşik, yükseltgenme tepkimesine karşı en kararlı olanı ise III. bileşiktir.
Düz zincirli primer alkol yapısındaki 1-propanol'ün moleküller arası temas yüzeyi geniş olduğu için kaynama noktası sekonder ve dallanmış tersiyer türevlerine göre daha yüksektir. Diğer taraftan tersiyer alkol olan 2-metil-2-propanol'de hidroksil grubunun bağlı olduğu karbonda hidrojen atomu bulunmadığından normal koşullarda yükseltgenmeye karşı en kararlı yapıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Bileşiklerin alkol sınıflandırmasını yapın.
I. bileşik (1-propanol) primer alkol, II. bileşik (2-propanol) sekonder alkol, III. bileşik (2-metil-2-propanol) tersiyer alkoldür.
Hidroksil grubunun bağlı olduğu karbon atomuna bağlı olan diğer karbon atomu sayısına göre alkoller primer, sekonder ve tersiyer olarak ayrılır.
2
Bileşiklerin moleküller arası etkileşimlerini analiz ederek kaynama noktalarını kıyaslayın.
I. bileşik düz zincirli yapıda olduğu için temas yüzeyi fazladır ve London kuvvetleri daha güçlüdür. III. bileşik ise dallanmış 4 karbonlu bir yapıdır. Bu yüzden kaynama noktası en yüksek olan I. bileşiktir.
Aynı veya yakın karbon sayılı alkollerde dallanma arttıkça temas yüzeyi azaldığından London çekim kuvvetleri zayıflar ve kaynama noktası düşer.
3
Bileşiklerin yükseltgenme tepkimelerine yatkınlığını değerlendirin.
I. bileşik karboksilik asitlere kadar, II. bileşik ketonlara kadar yükseltgenirken, III. bileşik yükseltgenmez.
Tersiyer alkollerde hidroksil grubunun bağlı olduğu karbonda hidrojen atomu bulunmadığı için normal koşullarda yükseltgenme tepkimesi gerçekleşmez ve bu bileşikler yükseltgenmeye karşı en kararlıdır.

Anahtar Kavram

Alkollerin yapısal sınıflandırılması ile fiziksel özellikleri ve yükseltgenme tepkimeleri arasındaki ilişkiler.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular