Nüfus Politikaları ve Ülkelerin Nüfus Politikaları

11 soru

Soru 1Soru

Aşağıdaki tabloda üç farklı ülkenin bazı demografik göstergeleri verilmiştir:

ÜlkelerKaba Doğum Oranı (‰)Kaba Ölüm Oranı (‰)6565 Yaş Üstü Nüfus Oranı (%)Nüfus İki Katına Katlanma Süresi (Yıl)Ortanca Yaş
X Ülkesi828{}2989{}819519{}5Yok (Nüfus azalıyor)46846{}8
Y Ülkesi38538{}512412{}4313{}1262618218{}2
Z Ülkesi16416{}4626{}2858{}5686831531{}5

Bu ülkelerin demografik özellikleri ve uyguladıkları veya uygulamaları gereken nüfus politikalarıyla ilgili olarak aşağıda yapılan değerlendirmelerden hangisi kesinlikle do��rudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: X ülkesi, nüfus dinamizmini korumak ve iş gücü açığını engellemek için doğum oranlarını artırıcı; Y ülkesi ise kalkınma hızının nüfus artış hızının gerisinde kalmasını önlemek için doğum oranlarını azaltıcı politikalar izlemelidir.

Cevap

X ülkesinin nüfus dinamizmini korumak için doğum oranlarını artırıcı; Y ülkesinin ise kalkınma hızını korumak için doğum oranlarını azaltıcı politikalar izlemesi gerektiği yönündeki değerlendirme doğrudur.
X ülkesinin demografik verileri incelendiğinde yaşlanan ve nüfusu azalan bir ülke olduğu (ortanca yaş 46846{}8, kaba ölüm oranı kaba doğum oranından fazla) görülür. Bu nedenle iş gücü açığını engellemek ve nüfusun dinamizmini korumak için doğum oranlarını artırıcı bir politika izlemelidir. Y ülkesi ise çok yüksek doğum oranına (385%38{}5\%) ve son derece kısa bir nüfus katlanma süresine (2626 yıl) sahiptir. Bu durum kalkınma hızını olumsuz etkileyeceği için Y ülkesinin doğum oranlarını azaltıcı politikalar uygulaması gerekir. Bu durum doğru seçenekteki ifadeyle tam olarak uyuşmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Tablodaki demografik göstergelerin analiz edilmesi
X ülkesinde ölüm oranının doğum oranından yüksek olduğu, yaşlı nüfus oranının (195%19{}5\%) ve ortanca yaşın (46846{}8) çok yüksek olduğu tespit edilir. Y ülkesinde doğum oranının çok yüksek, yaşlı nüfusun az (31%3{}1\%) ve ortanca yaşın çok düşük (18218{}2) olduğu görülür. Z ülkesinin ise bu iki değer arasında dengeli bir geçiş sürecinde olduğu saptanır.
Ülkelerin yaş yapılarını ve demografik süreçlerini anlamak, ihtiyaç duydukları politikaları belirlemek için ilk şarttır.
2
Ülkelerin demografik durumlarına göre politika ihtiyaçlarının eşleştirilmesi
X ülkesinin dinamizmini korumak için nüfus artış hızını artırması; Y ülkesinin ise aşırı hızlı nüfus büyümesini kontrol altına almak için nüfus artış hızını azaltması gerektiği belirlenir.
Demografik özellikler ile ülkelerin sosyal ve ekonomik hedefleri arasındaki dengenin kurulması gerekir.
3
Seçeneklerdeki yanılgıların elenmesi
Kaba ölüm oranının yüksek olmasını gelişmemişliğe bağlayan, katlanma süresinin kısalığını kalkınma için olumlu gören ve Z ülkesini en gelişmiş kabul eden çeldiriciler elenir.
Soruda yer alan yaygın demografik kavram yanılgılarını ayırt etmek doğru cevaba ulaşmayı sağlar.

Anahtar Kavram

Demografik göstergelerin ülkelerin gelişmişlik düzeyleri ve uyguladıkları nüfus politikalarıyla ilişkisi
Soru 2Soru

Aşağıda verilen ülkeleri, günümüzde uyguladıkları nüfus politikalarının temel amaçlarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Japonya
Kenya
Meksika

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Japonya'nın nüfus artış hızını artırıcı, Kenya'nın nüfus artış hızını azaltıcı ve Meksika'nın nüfusun niteliğini iyileştirici politikayla eşleşmesi gerekir.
Japonya'nın nüfus artış hızını artırıcı politikayla, Kenya'nın nüfus artış hızını azaltıcı politikayla, Meksika'nın ise nüfusun niteliğini iyileştirici politikayla eşleşmesi doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Japonya'nın demografik yapısı ve politikası belirlenir.
Japonya gelişmiş bir ülke olup düşük doğum oranları ve yaşlanan nüfus yapısına sahiptir. Bu nedenle nüfus artış hızını artırmayı amaçlayan politikalar uygular.
Gelişmiş ülkelerde nüfusun dinamizmini korumak için teşvik edici politikalar tercih edilir.
2
Kenya'nın demografik yapısı ve politikası belirlenir.
Kenya gelişmekte olan bir ülke olup yüksek doğum ve doğal nüfus artış oranlarına sahiptir. Bu durum kalkınmayı olumsuz etkilediğinden nüfus artış hızını azaltıcı politikalar izler.
Hızlı nüfus artışı ile kaynakların yetersiz kalması, nüfusu kontrol altına almayı gerektirir.
3
Meksika'nın demografik yapısı ve politikası belirlenir.
Meksika, nüfusun niceliksel artışından ziyade niteliğini (sağlık, eğitim, yaşam standardı vb.) iyileştirmeye odaklanan politikalar yürütür.
Gelişmekte olan bazı ülkeler nüfus artış hızını dengelerken nüfus kalitesini artırmayı önceler.

Anahtar Kavram

Ülkelerin gelişmişlik düzeylerine göre uyguladıkları nüfus politikaları
Soru 3Soru

Günümüzde bazı ülkeler, aşırı hızlı nüfus artışının kalkınma hızını yavaşlatması ve sosyoekonomik sorunlara yol açması nedeniyle nüfus artış hızını azaltmaya yönelik politikalar uygulamaktadır.

Buna göre, aşağıdaki ülkelerden hangisi günümüzde nüfus artış hızını azaltıcı yönde bir nüfus politikası uygulamaktadır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Nijerya

Cevap

Nüfus artış hızını azaltmaya yönelik politika izleyen Nijerya doğru cevaptır.
Nijerya, günümüzde nüfus artış hızı oldukça yüksek olan ve bu durumun sosyoekonomik sorunlara yol açmasını engellemek için nüfus artış hızını azaltıcı yönde politikalar uygulayan bir ülkedir.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerde verilen ülkelerin gelişmişlik düzeylerini ve demografik durumlarını analiz etmek.
Fransa, Japonya, Almanya ve Rusya gelişmiş ülkeler olup doğum oranları düşüktür; Nijerya ise hızlı nüfus artışına sahip gelişmekte olan bir ülkedir.
Ülkelerin nüfus politikaları gelişim düzeyleri ve demografik yapılarıyla yakından ilişkilidir.
2
Hangi ülkenin nüfus artış hızını azaltıcı politika izlediğini belirlemek.
Nijerya'nın aşırı nüfus artışını dengelemek için nüfus artış hızını azaltıcı politika uyguladığı tespit edilir.
Nijerya'da yüksek nüfus artış hızı ekonomik kalkınmayı olumsuz etkilemektedir.

Anahtar Kavram

Nüfus Politikaları ve Ülkelerin Nüfus Politikaları
Tahmini Süre:45s
Soru 4Soru

Nüfus politikaları; ülkelerin demografik yapıları, ekonomik hedefleri ve sosyal ihtiyaçları doğrultusunda şekillenmektedir. Aşağıda, farklı nüfus politikaları uygulayan ülkelere ait açıklamalar ile bu açıklamaların ait olduğu ülkeler verilmiştir.

Buna göre, sol sütundaki demografik açıklama ve politikalar ile sağ sütundaki ülkeleri doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Uzun ömürlülüğün artması ve düşük doğum oranları nedeniyle dünyada yaşlı nüfus oranının en yüksek olduğu, bu durumun yarattığı aktif iş gücü açığını kapatmak için doğumları teşvik eden ülke.
Çok yüksek kaba doğum oranlarına sahip olan, hızlı nüfus artışının kalkınma üzerindeki baskısını hafifletmek amacıyla aile planlaması ve eğitim yoluyla nüfus artış hızını düşürmeye çalışan ülke.
Nüfus miktarındaki artıştan ziyade, eğitim ve sağlık hizmetlerinin kalitesini artırarak nüfusun niteliksel özelliklerini iyileştirmeye odaklanan ülke.
1970'lerin sonundan itibaren uyguladığı tek çocuk politikasının demografik dengeleri bozması üzerine, önce iki çocuğa, ardından daha esnek doğum politikalarına geçerek politikasını değiştiren ülke.

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Birinci açıklama Japonya, ikinci açıklama Nijerya, üçüncü açıklama Meksika ve dördüncü açıklama Çin ile eşleşmektedir.
Verilen açıklamalar analiz edildiğinde; dünyada en yüksek yaşlı nüfus oranına sahip olan ve pronatalist politika izleyen ülke Japonya'dır. Hızlı nüfus artışını sınırlamaya çalışan Nijerya antinatalist politika uygulamaktadır. Eğitim ve sağlık hizmetlerinin kalitesini artırarak nüfusu niteliksel olarak geliştirmeyi hedefleyen ülke Meksika'dır. Demografik dengelerin bozulması nedeniyle katı tek çocuk politikasından vazgeçen ise Çin'dir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci açıklamayı değerlendirme
Bu açıklama yaşlı nüfus oranı çok yüksek olan ve iş gücü açığını kapatmak için doğumları teşvik eden Japonya'yı işaret etmektedir.
Japonya'nın uyguladığı nüfus politikası pronatalisttir.
2
İkinci açıklamayı değerlendirme
Bu açıklama yüksek kaba doğum oranlarına sahip olan ve nüfus artış hızını azaltmaya çalışan Nijerya'yı işaret etmektedir.
Nijerya'nın uyguladığı nüfus politikası antinatalisttir.
3
Üçüncü açıklamayı değerlendirme
Bu açıklama nüfusun niteliksel özelliklerini (eğitim, sağlık vb.) iyileştirmeye odaklanan Meksika'yı işaret etmektedir.
Meksika'nın nüfus politikası niteliksel iyileştirmeye odaklıdır.
4
Dördüncü açıklamayı değerlendirme
Bu açıklama tek çocuk politikasının demografik dengeleri bozması üzerine politikasında esnemeye giden Çin'i işaret etmektedir.
Çin'in yakın geçmişte demografik kaygılarla politikasını değiştirmesi bu eşleşmeyi sağlar.

Anahtar Kavram

Ülkelerin demografik özelliklerine göre uyguladıkları nüfus politikaları (nüfus artış hızını artırma, azaltma veya niteliğini iyileştirme).
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 5Soru

Aşağıda verilen ülkeleri ve tarihsel dönemleri, uyguladıkları nüfus politikalarının temel amaçları ve demografik sonuçlarıyla eşle��tiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Japonya
Nijerya
Türkiye (1923-1965 Dönemi)
Hindistan

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Japonya'nın nüfus artışını artırmaya çalışmasına rağmen yaşlı nüfus ve iş gücü sorunu yaşaması; Nijerya'nın nüfusu azaltma politikasına rağmen doğum oranlarının yüksekliği; Türkiye'nin Cumhuriyet'in ilk yıllarında (1923-1965) pro-natalist (artırıcı) politikalar izlemesi; Hindistan'ın ise dünyada ilk aile planlamasını başlatıp sosyo-kültürel engeller nedeniyle yavaş ilerlemesi durumları birbiriyle eşleşmektedir.
Doğru eşleştirmede Japonya yaşlanan nüfusu ve aktif nüfusu artırma politikasıyla; Nijerya nüfusu azaltma çabasına rağmen yüksek genç nüfus oranıyla; Türkiye (1923-1965) savaş sonrası kalkınma hedefleri doğrultusundaki nüfus artırıcı önlemleriyle; Hindistan ise dünyada ilk aile planlamasını uygulamaya alan ancak sosyo-kültürel nedenlerle hedeflerine ulaşamayan ülke olarak birbiriyle eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1
Japonya'nın gelişmişlik düzeyini ve demografik yapısını incelemek.
Japonya'nın doğum oranlarının çok düşük olduğu, nüfusu artırma politikası uyguladığı ancak iş gücü sıkıntısı ve yaşlı nüfus sorunu yaşadığı belirlenir. Bu durum ikinci açıklamayla eşleşir.
Gelişmiş ülkelerin nüfus politikalarının temel hedeflerini ve karşılaştıkları sorunları ayırt etmek için.
2
Nijerya'nın demografik özelliklerini ve nüfus politikası hedeflerini değerlendirmek.
Nijerya'nın gelişmekte olan bir ülke olarak nüfus artış hızını azaltıcı politikalar izlediği ancak yüksek doğum oranlarının devam ettiği görülür. Bu durum üçüncü açıklamayla eşleşir.
Az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin nüfus artış hızı üzerindeki kontrol süreçlerini kavramak için.
3
Türkiye'nin 1923-1965 yılları arasındaki nüfus politikasını analiz etmek.
Cumhuriyet'in ilk yıllarında savaş kayıplarını telafi etmek ve kalkınmayı desteklemek amacıyla nüfus artış hızını artırıcı (pro-natalist) politikalar izlendiği saptanır. Bu durum dördüncü açıklamayla eşleşir.
Türkiye'nin farklı tarihsel dönemlerdeki nüfus politikalarının gerekçelerini belirlemek için.
4
Hindistan'ın nüfus politikalarının tarihsel sürecini analiz etmek.
Hindistan'ın 1952'de dünyada ilk resmi aile planlamasını başlattığı fakat toplumsal yapı nedeniyle hedeflere ulaşmakta zorlandığı belirlenir. Bu durum birinci açıklamayla eşleşir.
Nüfus politikalarının uygulanmasındaki sosyo-kültürel engellerin etkisini anlamak için.

Anahtar Kavram

Nüfus Politikaları ve Ülkelerin Nüfus Politikaları
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 6Soru

Türkiye’de Cumhuriyet’in ilanından günümüze kadar geçen süreçte, değişen sosyoekonomik şartlara bağlı olarak farklı nüfus politikaları benimsenmiştir. Bu doğrultuda 1923-1965 yılları arasında nüfus artış hızını artırmaya yönelik politikalar uygulanırken, 1965 yılından itibaren nüfus artış hızını düşürmeyi amaçlayan politikalara geçiş yapılmıştır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Türkiye'de 1923-1965 döneminde nüfus artış hızını artırmaya yönelik politikaların uygulanma gerek��elerinden biri değildir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hızlı nüfus artışının kişi başına düşen milli geliri azaltması ve demografik yatırımların bütçe üzerindeki yükünü artırması

Cevap

Hızlı nüfus artışının kişi başına düşen milli geliri azaltması ve demografik yatırımların bütçe üzerindeki yükünü artırması
Doğru yanıt, hızlı nüfus artışının kişi başına düşen milli geliri azaltması ve demografik yatırımların bütçe üzerindeki yükünü artırması yönündeki ifadedir. Bu gerekçe, Türkiye'nin 1965 yılında yürürlüğe koyduğu 557 sayılı Nüfus Planlaması Kanunu ile başlayan ve nüfus artış hızını düşürmeyi hedefleyen antinatalist politikasının temel sebebidir. Cumhuriyet'in ilk 40 yılında ise nüfus artışı ülkenin kalkınması, savunması ve iş gücü ihtiyacı için olumlu bir faktör olarak görülmüştür.

Adım Adım Çözüm

1
Türkiye'nin cumhuriyet tarihi boyunca uyguladığı nüfus politikası dönemlerini belirlemek.
1923-1965 arası nüfus artış hızını artırma (pronatalist) dönemi, 1965 sonrası ise nüfus artış hızını azaltma/planlama (antinatalist) dönemidir.
Soruda istenen gerekçenin hangi döneme ait olduğunu tespit edebilmek için dönem sınırları çizilmelidir.
2
1923-1965 döneminin sosyoekonomik şartlarını analiz etmek.
Savaşlardan yeni çıkılmış olması, yüksek bebek ölüm oranları, yetersiz iş gücü ve insan gücüne dayalı tarım gibi koşullar nüfusu artırma politikasının nedenleridir.
Verilen seçeneklerin 1923-1965 döneminin gerekçeleriyle uyuşup uyuşmadığını doğrulamak gerekir.
3
Hızlı nüfus artışının olumsuz ekonomik etkilerine dair seçeneği değerlendirmek.
Hızlı nüfus artışının kişi başına düşen milli geliri düşürmesi ve demografik yatırımları artırması gibi gerekçeler, 1960'lardan sonra ortaya çıkan sorunlardır ve 1965'teki politika değişikliğinin nedenidir.
Yanlış olan gerekçeyi bularak doğru seçeneğe ulaşmak.

Anahtar Kavram

Türkiye'de Cumhuriyet Dönemi Nüfus Politikaları ve Gerekçeleri
Soru 7Soru

Aşağıda verilen ülkeleri, günümüzde uyguladıkları nüfus politikalarının temel gerekçeleri ve ama��larıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Japonya
Nijerya
Meksika

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Japonya ile nüfus artış hızını yükseltmeyi amaçlayan politikalar; Nijerya ile nüfus artış hızını düşürmeyi amaçlayan politikalar; Meksika ile nüfusun niteliksel yapısını iyileştirmeyi amaçlayan politikalar eşleşmektedir.
Japonya, yaşlanan nüfusu ve düşük doğum oranları nedeniyle nüfus artış hızını artırmaya çalışır. Nijerya, yüksek nüfus artış hızının kalkınmayı yavaşlatması sebebiyle bu hızı azaltmayı hedefler. Meksika ise nüfusun niceliksel artışından ziyade eğitim, sağlık gibi niteliksel yönlerini geliştirmeye odaklanır.

Adım Adım Çözüm

1
Ülkelerin demografik özelliklerini ve gelişmişlik düzeylerini analiz edin.
Japonya gelişmiş ve yaşlı nüfusu fazla olan bir ülkedir; Nijerya yüksek doğum oranlarına sahip gelişmekte olan bir ülkedir; Meksika ise gelişmekte olan ve nüfus niteliğini artırmaya odaklanan bir ülkedir.
Ülkelerin uyguladığı nüfus politikaları doğrudan onların gelişmişlik seviyeleri ve mevcut demografik yapıları ile ilişkilidir.
2
Her ülkeyi uyguladığı nüfus politikasının amacı ile eşleştirin.
Japonya nüfus artış hızını yükseltmeyi amaçlayan politikalarla, Nijerya nüfus artış hızını düşürmeyi hedefleyen politikalarla, Meksika ise nüfusun niteliğini iyileştirmeyi amaçlayan politikalarla eşleşir.
Japonya'da iş gücü açığı ve yaşlı nüfus artışı, Nijerya'da ise hızlı nüfus artışının kalkınmayı engellemesi temel gerekçelerdir.

Anahtar Kavram

Ülkelerin gelişmişlik düzeylerine göre uyguladıkları nüfus politikaları
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 8Soru

Aşağıda verilen ülkeleri, günümüzde uyguladıkları nüfus politikaları ve bu politikaların temel gerekçeleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

İsveç
Bangladeş
Endonezya

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

İsveç - Nüfus artış hızını yükseltmeyi hedefleyen politika; Bangladeş - Nüfus artış hızını düşürmeyi hedefleyen politika; Endonezya - Nüfusun niteliğini ve niceliğini iyileştirmeyi hedefleyen politika
İsveç yaşlanan nüfus ve iş gücü açığı nedeniyle nüfus artış hızını yükseltmeye çalışır; Bangladeş hızlı artışın kalkınmayı yavaşlatması sebebiyle nüfus artış hızını azaltmayı hedefler; Endonezya ise nüfusun eğitim ve sağlık kalitesini artırarak niteliğini iyileştirmeyi amaçlar.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen ülkelerin gelişmişlik seviyelerini ve demografik yapılarını belirleyin.
İsveç gelişmiş bir sanayi ülkesidir; Bangladeş nüfus yoğunluğu çok yüksek ve hızlı artan gelişmekte olan bir ülkedir; Endonezya ise nüfusu kalabalık olan ve niteliksel gelişime odaklanan gelişmekte olan bir ülkedir.
Ülkelerin demografik sorunları ve ihtiyaçları, uyguladıkları politikaların temelini oluşturur.
2
Ülkelerin nüfus yapılarına uygun politikaları eşleştirin.
İsveç'in yaşlanan nüfus yapısı nedeniyle doğumları teşvik etmesi, Bangladeş'in aşırı nüfus artışını engellemek için aile planlamasına yönelmesi, Endonezya'nın ise eğitim ve sağlık yatırımlarıyla nüfusun niteliğini artırmayı hedeflemesi gerekir.
Eşleştirmenin doğruluğunu sağlamak için her ülkenin temel demografik hedefini belirlemek gerekir.

Anahtar Kavram

Ülkelerin demografik özelliklerine göre uyguladıkları farklı nüfus politikaları (artırma, azaltma, nitelik ve nicelik yönünden iyileştirme)
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 9Soru

Aşağıdaki tabloda, iki farklı ülkenin bazı demografik özellikleri verilmiştir:

Demografik GöstergeK ÜlkesiL Ülkesi
Doğal nüfus artış hızı%o 3\text{\%o } 3%o 26\text{\%o } 26
Ortanca yaş42422020
6565 yaş ve üzeri nüfus oranıYüksekDüşük
Genç bağımlı nüfus oranıDüşükYüksek

Tablodaki veriler göz önüne alındı��ında, bu ülkelerin demografik yapıları ve uygulamaları beklenen nüfus politikalarıyla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: K ülkesi yaşlanan nüfusu ve gelecekte oluşabilecek iş gücü açığı nedeniyle nüfus artış hızını artırıcı, L ülkesi ise yüksek doğum oranlarının getirdiği demografik yatırımların yükünü hafifletmek için nüfus artış hızını azaltıcı politikalar izlemelidir.

Cevap

K ülkesi yaşlanan nüfusu ve gelecekte oluşabilecek iş gücü açığı nedeniyle nüfus artış hızını artırıcı, L ülkesi ise yüksek doğum oranlarının getirdiği demografik yatırımların yükünü hafifletmek için nüfus artış hızını azaltıcı politikalar izlemelidir.
K ülkesinin verileri (düşük doğum hızı, yüksek ortanca yaş) gelişmiş bir ülkeye işaret eder ve bu tür ülkeler dinamik nüfus yapısını korumak, yaşlanan nüfusa bağlı iş gücü açığını kapatmak için nüfus artış hızını artırıcı politikalar izler. L ülkesinin verileri (yüksek doğum hızı, düşük ortanca yaş) ise az gelişmiş ya da gelişmekte olan bir ülkeye aittir; bu ülkeler nüfusun ekonomiye getirdiği yükleri azaltmak ve demografik yatırımların payını düşürmek amacıyla nüfus artış hızını azaltıcı politikalar benimserler. Bu iki durumu tam olarak açıklayan değerlendirme doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
K ülkesinin tablodaki demografik verilerini (doğal nüfus artış hızının binde 3 gibi çok düşük bir değer olması, ortanca yaşın 42 gibi yüksek olması ve yaşlı nüfus oranının yüksek olması) analiz etmek.
K ülkesinin demografik olarak yaşlanan ve gelecekte aktif nüfus (iş gücü) sıkıntısı yaşayacak gelişmiş bir ülke olduğu tespit edilir.
Ülkenin gelişim düzeyini ve demografik ihtiyaçlarını belirlemek.
2
L ülkesinin demografik verilerini (doğal nüfus artış hızının binde 26 gibi yüksek olması, ortanca yaşın 20 gibi düşük olması ve genç bağımlı nüfusun yüksek olması) analiz etmek.
L ülkesinin hızlı nüfus artışına bağlı olarak kalkınma hızı yavaşlayan, demografik yatırımlara fazla bütçe ayırmak zorunda kalan az gelişmiş veya gelişmekte olan bir ülke olduğu tespit edilir.
Ülkenin yüksek nüfus artışından kaynaklanan sosyoekonomik sorunlarını saptamak.
3
Elde edilen analizlere dayanarak K ülkesinin nüfusunu artırma yönünde, L ülkesinin ise nüfus artış hızını düşürme yönünde politikalar izlemesi gerektiğini belirleyip bu durumu doğru ifade eden seçeneği bulmak.
K ülkesinin yaşlanan nüfus nedeniyle artırıcı, L ülkesinin ise demografik yatırımların yükünü hafifletmek için azaltıcı politikalar uygulaması gerektiği sonucuna varılır.
Doğru cevaba ulaşmak.

Anahtar Kavram

Ülkelerin gelişmişlik seviyelerine göre uyguladıkları nüfus politikaları ve demografik gerekçeleri
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 10Soru

Çin Halk Cumhuriyeti, yakın tarihinde sosyoekonomik şartların değişimine bağlı olarak farklı nüfus politikaları benimsemiştir. Aşağıda bu politikalara ait tarihsel dönemler ve uygulanan politikaların genel özellikleri verilmiştir.

Buna göre, verilen tarihsel dönemler ile bu dönemlerde izlenen nüfus politikası özelliklerini doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

1950 - 1970'li yılların başı
1979 - 2015 yılları arası
2016 yılı ve sonrası

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

1950 - 1970'li yılların başı dönemi nüfus artışını teşvik politikasıyla; 1979 - 2015 yılları arası dönemi katı tek çocuk politikasıyla; 2016 yılı ve sonrası dönemi ise yaşlanan nüfus yapısı nedeniyle çok çocukluğa geçiş politikasıyla eşleşmektedir.
Çin'in tarihsel süreçteki nüfus politikası değişimleri, ülkenin o dönemki sosyoekonomik hedefleriyle örtüşmektedir. İlk dönemde askeri ve ekonomik dinamizm için nüfus teşvik edilmiş, ikinci dönemde aşırı kalabalıklaşma ve kaynak yetersizliği kaygısıyla tek çocuk sınırlandırması getirilmiş, üçüncü dönemde ise yaşlanan nüfusun getirdiği ekonomik riskler sebebiyle doğum oranlarını artırıcı yönde esnetmelere gidilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Çin'in ilk dönemindeki (1950 - 1970'ler) nüfus politikasının sosyoekonomik temeli analiz edilir.
Bu dönemde askeri güç ve insan gücü ihtiyacını karşılamak amacıyla nüfus artışı teşvik edilmiştir.
Tarihsel politikanın çıkış noktasını doğru belirlemek için.
2
Çin'in ikinci dönemindeki (1979 - 2015) nüfus politikasının sosyoekonomik temeli analiz edilir.
Aşırı nüfus artışının ekonomik kalkınmayı engellememesi amacıyla sert ve katı kuralları olan tek çocuk politikası uygulanmıştır.
Nüfus artış hızını düşürmeye yönelik en katı dünya örneğini tespit etmek için.
3
Çin'in günümüzdeki (2016 sonrası) nüfus politikasının sosyoekonomik temeli analiz edilir.
Tek çocuk politikasının uzun vadeli sonucu olan yaşlı nüfus artışı ve iş gücü azlığı tehdidiyle mücadele etmek için kademeli olarak çok çocukluğa izin verilmiştir.
Güncel küresel demografik değişimleri ve yeni politika eğilimini kavramak için.

Anahtar Kavram

Çin'in Tarihsel Dönemlerdeki Nüfus Politikaları
Soru 11Soru

Ülkelerin uyguladıkları nüfus politikaları; kalkınma düzeyleri, nüfus artış hızları ve mevcut demografik yapılarıyla doğrudan ilişkilidir. Gelişmiş ülkeler genellikle doğum oranlarının düşük olması ve nüfusun yaşlanması nedeniyle nüfus artış hızını artırmayı hedeflerken, az gelişmiş ülkeler kaynak yetersizliği ve hızlı büyüme nedeniyle nüfus artış hızını azaltmayı hedefler. Gelişmekte olan bazı ülkeler ise nüfusun niceliğini korurken niteliğini (eğitim, sağlık vb.) iyileştirmeye yönelik politikalar benimser.

Aşağıdaki haritada beş farklı ülke renklendirilerek Roma rakamlarıyla numaralandırılmıştır.

Buna göre, haritada numaralandırılarak gösterilen ülkelerden hangisinin günümüzde uyguladığı nüfus politikası veya bu politikanın amacı aşağıda yanlış eşleştirilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: III numaralı ülke: Nüfus artış hızını artırmaya yönelik politika - Genç ve dinamik nüfus gücünü koruyarak sanayi üretiminde dünya liderliğini sürdürmek

Cevap

III numaralı ülke olan Hindistan'ın nüfus artış hızını artırmaya yönelik politika uyguladığı bilgisi yanlıştır; Hindistan nüfus artış hızını azaltmayı ve nüfusu kontrol altına almayı hedefleyen bir politika izlemektedir.
III numaralı ülke Hindistan'dır. Hindistan, dünyada nüfusu en fazla olan ülkelerden biridir ve nüfus artış hızının çok yüksek olması nedeniyle kalkınma hedeflerine ulaşmakta zorluk yaşamaktadır. Bu doğrultuda ülke, nüfus artış hızını artırmayı değil, azaltmayı ve kontrol altına almayı hedefleyen nüfus politikaları uygulamaktadır. Dolayısıyla bu eşleştirme yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Haritada numaralandırılmış ülkelerin coğrafi konumlarını ve isimlerini belirlemek.
I numaralı ülke Fransa, II numaralı ülke Nijerya, III numaralı ülke Hindistan, IV numaralı ülke Japonya ve V numaralı ülke Meksika'dır.
Soruyu doğru analiz edebilmek için öncelikle haritada işaretli ülkelerin hangileri olduğunu doğru tespit etmek gerekir.
2
Her bir ülkenin gelişmişlik düzeyini ve günümüzdeki demografik yapısını değerlendirmek.
Fransa ve Japonya yaşlı nüfus oranı yüksek gelişmiş ülkelerdir; Nijerya yüksek doğum oranına sahip az gelişmiş bir ülkedir; Hindistan çok büyük bir nüfusa ve yüksek artış hızına sahip gelişmekte olan bir ülkedir; Meksika ise nüfus niteliğini iyileştirmeye odaklanan gelişmekte olan bir ülkedir.
Ülkelerin demografik yapıları, uyguladıkları nüfus politikalarının temel belirleyicisidir.
3
Ülkelerin uyguladığı nüfus politikalarını ve amaçlarını seçeneklerle karşılaştırarak yanlış olanı bulmak.
Hindistan (III) nüfus artış hızını artırmayı değil, azaltmayı/kontrol altında tutmayı amaçlayan politikalar uygulamaktadır. Bu nedenle bu eşleştirme yanlıştır.
Hindistan'ın çok büyük bir nüfus baskısı altında olması nedeniyle nüfus artış hızını artırıcı bir politika izlemesi mantık dışıdır.

Anahtar Kavram

Ülkelerin gelişmişlik düzeyleri ile uyguladıkları nüfus politikaları ve bu politikaların amaçları arasındaki ilişki.
Tahmini Süre:2m 0s
Nüfus Politikaları ve Ülkelerin Nüfus Politikaları Alıştırma Soruları — YKS AYT (Alan Yeterlilik Testi) | Examkin