Soru

Zorluk: OrtaParagrafta Anlatım Biçimleri

Zamanı, akıp giden bir nehir gibi doğrusal ve durdurulamaz bir süreç olarak kabul etmek, modern insanın en büyük yanılgılarından biridir. Oysa zaman, saat kadranındaki ritmik tıkırtılardan ibaret nesnel bir olgu değildir. Biyolojik saatimizden psikolojik durumumuza kadar pek çok değişken onun hızını ve yönünü tayin eder. Örneğin heyecanla beklenen bir buluşmanın öncesindeki dakikalar adeta bir asır gibi uzarken yoğun bir üretkenlik anında saatler göz açıp kapayıncaya kadar eriyip gider. Einstein’ın da belirttiği gibi, "Zaman, tamamen algılayanın konumuna ve hızına bağlı olan göreli bir kavramdır." Dolayısıyla zamanı sabit bir cetvelle ölçmeye çalışmak, rüzgârı avuçlarımızda tutmak istemekten farksızdır.

Bu parçanın anlatımıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A
    Belirli bir yargıyı çürütmek ve kendi görüşünü temellendirmek amacıyla tartışmacı bir yaklaşıma yer verilmiştir.
  2. B
    Düşünceye inandırıcılık kazandırmak amacıyla alanında yetkin bir kişinin görüşüne doğrudan başvurulmuştur.
  3. C
    Farklı durumların zaman algısı üzerindeki etkileri karşılaşt��rma yoluyla ortaya konmuştur.
  4. D
    Soyut bir kavramın kavranmasını kolaylaştırmak için benzetmelerden ve somut niteliklerden yararlanılmıştır.
  5. Okurda bir olay içinde yaşama izlenimi uyandırmak amacıyla olaylar devinimsel bir akışla aktarılmıştır.Cevap

Cevap

Okurda bir olay içinde yaşama izlenimi uyandırmak amacıyla olaylar devinimsel bir akışla aktarılmıştır.
Metinde zaman algısının öznelliği ve göreliliği felsefi/bilimsel bir bakışla açıklanmış; bu sırada tartışma, tanık gösterme, benzetme ve karşılaştırmadan yararlanılmıştır. Parçada bir olay akışı, karakterler veya kurgusal bir devinim (öyküleme) yer almadığından, okurda bir olay içinde yaşama izlenimi uyandırılmaya çalışıldığı söylenemez.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki ana anlatım biçimini ve yazarın amacını belirlemek
Yazarın 'zamanın doğrusal ve nesnel olduğu' yaygın inancını çürütmeye çalışıp zamanın göreli olduğunu savunduğu görülür. Bu durum metinde tartışmacı anlatımın kullanıldığını gösterir.
Bir düşünceyi savunup karşıt görüşü çürütme çabası tartışmacı anlatımın temel özelliğidir.
2
Metindeki yardımcı anlatım ögelerini ve düşünceyi geliştirme yollarını analiz etmek
Zamanın 'akıp giden bir nehir' olarak tasvir edilmesi benzetme ve somutlama; heyecanlı bekleyiş ile yoğun çalışma anlarının kıyaslanması karşılaştırma; Einstein'ın görüşünün aktarılması ise tanık gösterme olarak saptanır.
Düşünceyi geliştirme yolları, savunulan ana düşünceyi desteklemek amacıyla metne dahil edilir.
3
Seçenekleri metinle karşılaştırarak söylenemeyecek olanı belirlemek
Metinde kişi, yer, zaman ögelerine dayalı bir olay akışı (devinim) bulunmadığı için olay içinde yaşatma izlenimini hedefleyen öyküleyici anlatımın bulunmadığı anlaşılır.
Metin düşünce ağırlıklı bir yapıya sahip olup kurgusal bir olay zinciri barındırmamaktadır.

Anahtar Kavram

Paragrafta Anlatım Biçimleri ve Düşünceyi Geliştirme Yolları
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla