Soru

Zorluk: ZorSomut ve Soyut Anlam (Somutlama ve Soyutlama)

Somutlama; soyut bir kavramın, somut anlamlı bir sözcükle karşılanarak zihinde daha belirgin hale getirilmesidir. Soyutlama ise somut anlamlı bir sözcüğün anlam genişlemesi yoluyla soyut bir kavramı karşılayacak duruma gelmesidir.

Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde hem somutlama hem de soyutlama örneği bir arada kullanılmıştır?

  1. A
    Konserdeki o tatlı ses, salondaki herkesi büyülemiş ve adeta geçmişe götürmüştü.
  2. B
    Toplumun nabzını tutamayan yöneticilerin, aldıkları kararlarda başarılı olmaları beklenemez.
  3. İçinde biriken öfkeyi dindirmek için öncelikle bu dar kafadan kurtulması gerekiyordu.Cevap
  4. D
    Zamanın acımasız çarkları arasında ezilen hayalleri, onu hayata bağlayan tek şeydi.
  5. E
    İçindeki o dipsiz korkuyu yenmek için günlerce kendi kendisiyle mücadele etti.

Cevap

İçinde biriken öfkeyi dindirmek için öncelikle bu dar kafadan kurtulması gerekiyordu.
Doğru cevap olan cümlede hem somutlama hem de soyutlama örnekleri bir arada bulunmaktadır. Cümledeki 'öfke' soyut bir kavramdır. Ancak 'öfkenin birikmesi' ifadesinde öfke, somut bir madde gibi düşünülerek somutlaştırılmıştır. Bu durum 'somutlama'ya örnektir. Diğer yandan 'kafa' sözcüğü normalde somut bir organı ifade eder. Fakat bu cümledeki 'dar kafa' ifadesinde 'kafa' sözcüğü, 'düşünce yapısı, zihniyet' anlamında kullanılarak soyut bir anlam kazanmıştır. Bu durum da 'soyutlama'ya örnektir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerde geçen kelimelerin temel (gerçek) anlamları ile cümledeki bağlamsal anlamlarını karşılaştırarak soyut ve somut durumları belirlemek.
Kelimelerin mecazlaşma veya somutlama/soyutlama yoluyla kazandıkları yeni anlam özellikleri tespit edilir.
Sözcük düzeyinde gerçekleşen anlam olaylarını doğru saptayabilmek için bağlamsal analizin yapılması şarttır.
2
Seçeneklerde sadece tek bir anlam olayının (yalnızca somutlama veya yalnızca soyutlama) bulunduğu cümleleri elemek.
Toplumun nabzını tutamayan yöneticiler cümlesinde sadece soyutlama; zamanın çarkları ve dipsiz korku cümlelerinde ise sadece somutlama tespit edilerek bu şıklar elenir.
Soru kökünde her iki anlam olayının da aynı cümle içinde bulunması gerektiği belirtilmiştir.
3
Hedef cümledeki kelimelerin anlam olaylarını detaylıca incelemek.
Öfke (soyut) kavramının biriken bir madde gibi düşünülerek somutlandığı, kafa (somut) organının ise zihniyet/düşünce tarzı anlamında soyutlandığı belirlenir.
Doğru seçenekte her iki koşulun da tam olarak sağlandığı doğrulanmış olur.

Anahtar Kavram

Somutlama ve Soyutlama
Bu soruyu puanla