Soru

Zorluk: Ortaİyonik ve Kovalent Bileşiklerin Sistematik Adlandırılması

Kimya öğretmeni Ebru Hanım, tahtaya bazı bileşik formüllerini ve bu bileşiklerin sistematik adlarını içeren aşağıdaki tabloyu çizmiştir:

Bileşik FormülüSistematik Adı
N2O3N_2O_3Diazot trioksit
Al2(SO4)3Al_2(SO_4)_3Alüminyum sülfat
Fe2O3Fe_2O_3Demir(III) oksit
PbOPbOKurşun oksit
COCOKarbonmonoksit

Buna göre, Ebru Öğretmen'in tahtaya yazdığı bileşiklerden hangisinin sistematik adı yanlıştır?

  1. A
    N2O3N_2O_3 - Diazot trioksit
  2. B
    Al2(SO4)3Al_2(SO_4)_3 - Alüminyum sülfat
  3. C
    Fe2O3Fe_2O_3 - Demir(III) oksit
  4. PbOPbO - Kurşun oksitCevap
  5. E
    COCO - Karbonmonoksit

Cevap

Sistematik adı yanlış verilen bileşik, 'Kurşun oksit' olarak adlandırılan PbOPbO bileşiğidir. Bu bileşiğin doğru adı 'Kurşun(II) oksit' olmalıdır.
Kurşun (PbPb) değişken değerlikli bir metal olup bu bileşikte +2+2 yükseltgenme basamağına sahiptir. Bu nedenle sistematik adı 'Kurşun(II) oksit' olmalıdır. Seçenekteki 'Kurşun oksit' adlandırmasında Roma rakamı belirtilmediği için bu adlandırma yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Bileşikteki metalin değişken değerlikli olup olmadığını belirleme.
Kurşun (PbPb) değişken değerlikli (+2+2 veya +4+4 alabilen) bir geçiş metalidir.
Değişken değerlikli metallerin iyonik bileşiklerinde metalin değerliği Roma rakamıyla belirtilmelidir.
2
Bileşikteki kurşun iyonunun yükünü hesaplama.
Oksijen iyonu bileşikte 2-2 yüke sahip olduğundan, PbOPbO bileşiğinin nötr olması için kurşun iyonunun yükü +2+2 olur (Pb2+Pb^{2+}).
Metalin adlandırmada kullanılacak Roma rakamını belirlemek için net yükü bulmak gerekir.
3
Sistematik adı oluşturma ve verilen adla karşılaştırma.
Doğru adlandırma 'Kurşun(II) oksit' şeklindedir, ancak tabloda 'Kurşun oksit' olarak yazılmıştır.
Tablodaki hatayı tespit ederek yanlış adlandırılan bileşiği belirlemek.

Anahtar Kavram

İyonik bileşiklerin adlandırılmasında değişken değerlikli metallerin aldığı yükün parantez içinde Roma rakamıyla belirtilmesi kuralı.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla