Examkin

Soru

Zorluk: OrtaMayoz Bölünme Evreleri ve Çeşitlilik Mekanizmaları

Diploid kromozom sayısı 2n=42n = 4 olan bir hayvan hücresinin gerçekleştirdiği mayoz bölünmenin belirli bir evresi şematize edilmiştir.

Buna göre, şematize edilen bu evre ve ilgili bölünme süreciyle ilgili,

I. Şekildeki evre, homolog kromozomların zıt kutuplara çekildiği anafaz I evresidir.
II. Bölünme tamamlandığında oluşan yavru hücrelerin kromozom sayısı n=2n = 2 olur.
III. Bu bölünme sürecinde kalıtsal çeşitliliğin sağlanabilmesi için profaz I evresinde krossing-over gerçekle��miş olması zorunludur.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

  1. A
    Yalnız I
  2. Yalnız IICevap
  3. C
    I ve II
  4. D
    II ve III
  5. E
    I, II ve III

Cevap

Bölünme tamamlandığında oluşan yavru hücrelerin kromozom sayısının n=2n = 2 olduğunu belirten 'Yalnız II' ifadesi doğrudur.
Şemada gösterilen evrede tek kromatitli kromozomların kutuplara çekilmesi, bu evrenin anafaz II olduğunu gösterir. Diploid kromozom sayısı 2n=42n = 4 olan bir hücre mayoz bölünmeyi tamamladığında oluşan yavru hücrelerin kromozom sayısı n=2n = 2 olur, bu yüzden ikinci öncül doğrudur. Birinci öncülde belirtilen anafaz I evresinde kardeş kromatitler değil, homolog kromozomlar ayrılır. Üçüncü öncülde belirtilen krossing-over ise çeşitlilik için zorunlu olmayıp, mayoz I'deki homolog kromozomların bağımsız dağılımı kalıtsal çeşitliliğin sağlanması için yeterlidir.

Adım Adım Çözüm

Şematize edilen evredeki kromozom davranışları incelenerek bölünme evresi belirlenir.
Görselde sentromer ayrılması gerçekleşmiş ve tek kromatitli yapılar (kardeş kromatitler) zıt kutuplara çekilmektedir. Hücrede homolog kromozom çiftleri (tetratlar) bir arada bulunmadığ��ndan ve haploid düzeyde kromatit ayrılması görüldüğünden bu evre anafaz II evresidir. Bu nedenle birinci öncül yanlıştır.
Kromozomların yapısına ve hareket yönüne bakılarak mayoz I (homolog kromozom ayrılması) ile mayoz II (kardeş kromatit ayrılması) arasındaki fark ayırt edilmelidir.
Bölünme sonundaki kromozom sayısı hesaplanır.
Mayoz bölünme sonucunda kromozom sayısı yarıya iner. Başlangıçta 2n=42n = 4 olan üreme ana hücresinden mayoz tamamlandığında n=2n = 2 kromozomlu 4 adet yavru hücre oluşur. Bu nedenle ikinci öncül doğrudur.
Mayoz bölünmenin niceliksel sonuçlarını belirlemek amacıyla kromozom formülü uygulanır.
Mayozda kalıtsal çeşitliliği sağlayan mekanizmaların zorunluluk durumu analiz edilir.
Krossing-over her mayozda gerçekleşmek zorunda değildir. Krossing-over olmasa dahi, anafaz I evresinde homolog kromozomların zıt kutuplara rastgele çekilmesi (bağımsız dağılım) oluşan yavru hücrelerin kalıtsal olarak birbirinden farklı olmasını garanti eder. Bu nedenle üçüncü öncül yanlıştır.
Öğrencilerin krossing-over olayını çeşitliliğin tek ve zorunlu kaynağı olarak görme yanılgısını test etmek ve düzeltmek amaçlanmıştır.

Anahtar Kavram

Mayoz bölünmede homolog kromozom ve kardeş kromatit ayrılmasının ayrımı ile kalıtsal çeşitlilik mekanizmalarının zorunluluk durumu.
Bu soruyu puanla

Konular

Mayoz Bölünme Evreleri ve Çeşitlilik Mekanizmaları

Bu konudan daha fazla soru