İlk Türk devletlerindeki yönetim, hukuk ve sosyo-ekonomik düzeni yansıtan kavramlar ile bu kavramlara ait doğru tanımları eşleştiriniz.
- KutDevleti yönetme yetkisinin Gök Tanrı tarafından hükümdara ve onun ailesine verildiği inancı.
- TöreHem toplumsal düzeni hem de devlet teşkilatını düzenleyen, kağanın da uymakla yükümlü olduğu yazısız hukuk.
- KurultayDevlet işlerinin görüşüldüğü, boy beyleri ile devlet ileri gelenlerinin katıldığı meclis.
- ÜlüşTanrı tarafından kağana verildiğine inanılan ve halkla paylaşılan ekonomik güç, kısmet.
Cevap
Kut kavramı hükümdara yönetme yetkisinin Tanrı tarafından verilmesiyle, töre yazısız hukuk kurallarıyla, kurultay devlet işlerinin görüşüldüğü meclisle, ülüş ise ekonomik güç ve paylaştırma kavramıyla eşleşir.
Kut, yönetme yetkisinin ilahi kaynağını; töre, toplumu ve devleti yöneten yazısız hukuk kurallarını; kurultay, devlet işlerinin görüşüldüğü meclisi; ülüş ise ülkenin ekonomik kaynaklarının halk arasında paylaştırılmasını ifade ettiği için bu kavramlar sırasıyla ilgili tanımlarla doğrudan örtüşmektedir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İlk Türk devletlerinde hükümdarın meşruiyet kaynağı (Kut), yönetim mekanizması (Kurultay), hukuk yapısı (Töre) ve sosyal devlet anlayışı (Ülüş) arasındaki ilişkiler.