Soru

Zorluk: OrtaVarlığın Niteliği: Madde Olarak Varlık (Materyalizm)

La Mettrie, insan bedenini karmaşık bir saat mekanizmasına benzetir. Ona göre ruh, bu mekanizmanın çarklarından sadece biridir ve beden durduğunda onun da işlevi son bulur. Düşünmek, tıpkı midenin sindirmesi ya da karaciğerin safra salgılaması gibi, tamamen beynin fiziksel bir faaliyetidir.

Buna göre, parçadaki görüşü savunan bir düşünürün aşağıdakilerden hangisini reddetmesi beklenir?

  1. A
    Evrendeki her şeyin mekanik ve nedensel yasalara tabi olduğunu
  2. Ruhun, bedenden bağımsız ve kendi başına var olabilen tinsel bir töz olduğunuCevap
  3. C
    Düşüncenin, maddi bir organ olan beynin bir işlevi veya ürünü olduğunu
  4. D
    Gerçek varlığın duyu organlarıyla algılanabilen fiziksel dünya olduğunu
  5. E
    Evrenin temelinde yer alan ilk ögenin maddi nitelikte olduğunu

Cevap

Ruhun, bedenden bağımsız ve kendi başına var olabilen tinsel bir töz olduğunu
Parçada La Mettrie'nin insanı bir makineye, düşünceyi ise beynin fiziksel bir faaliyetine indirgeyen mekanik materyalist görüşü sunulmaktadır. Materyalizme göre maddeden bağımsız, tinsel (manevi) bir töz yoktur. Dolayısıyla, parçadaki görüşü savunan bir düşünürün, ruhun bedenden bağımsız ve kendi başına var olabilen tinsel bir töz olduğunu savunması mümkün değildir ve bu görüşü doğrudan reddetmesi beklenir.

Adım Adım Çözüm

1
Parçadaki temel felsefi yaklaşımı belirleme
Parçada, insanın bir makineye benzetilmesi ve zihinsel süreçlerin beynin fiziksel faaliyetlerine indirgenmesi üzerinden mekanik materyalist (maddeci) bir yaklaşım sergilendiği tespit edilir.
Soruyu doğru analiz edebilmek için öncelikle verilen metnin hangi ontolojik akımı (materyalizm) ve bakış açısını temsil ettiğini anlamak gerekir.
2
Materyalist ontolojinin temel kabullerini gözden geçirme
Materyalizme göre var olan tek şey maddedir; zihin, ruh veya düşünce gibi manevi (tinsel) olgular ise maddenin hareketinin veya fiziksel organların (beyin) birer sonucudur. Dolayısıyla maddeden bağımsız bir ruh kavramı materyalizm ile çelişir.
Seçenekleri elerken parçadaki düşünürün savunacağı görüşler ile çelişecek (reddedeceği) görüşü ayırt edebilmek amacıyla materyalist ilkeleri hatırlamak gerekir.
3
Seçenekleri bu kabuller doğrultusunda analiz etme
Ruhun bedenden bağımsız ve kendi başına var olabilen tinsel (manevi/düşünsel) bir töz olduğunu savunan seçenek idealist veya düalist bir görüştür ve doğrudan materyalizm tarafından reddedilir. Diğer seçeneklerde yer alan maddesellik, mekanik nedensellik ve beynin işlevi gibi ifadeler ise materyalist düşünürün kabul edeceği fikirlerdir.
Doğru seçeneğe ulaşmak için hangi ifadenin materyalist ontolojiyle temelden çeliştiğini belirlemek gerekir.

Anahtar Kavram

Varlığın Niteliği: Madde Olarak Varlık (Materyalizm)
Bu soruyu puanla