Proteinler, hücrede ribozomda sentezlendikten sonra işlevsel hale gelebilmek için çeşitli katlanma basamaklarından geçerek karmaşık üç boyutlu yapılar oluştururlar.
Buna göre, sol sütunda verilen protein yapı düzeylerini, sağ sütundaki bu düzeylerin genel özellikleri ve oluşum biçimleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.
- Birincil (primer) yapıAmino asitlerin DNA'daki şifreye göre peptit bağlarıyla doğrusal (lineer) bir sıra halinde uç uca eklenmesiyle oluşan, proteinlerin işlevsel olmayan ilk polipeptit zinciridir.
- İkincil (sekonder) yapıPolipeptit omurgasındaki peptid gruplarının atomları arasında kurulan hidrojen bağlarıyla oluşan, proteinlerin -sarmal (heliks) veya -pileli yaprak şeklindeki yerel kıvrımlarıdır.
- Üçüncül (tersiyer) yapıPolipeptit zincirindeki amino asitlerin yan zincirleri (R grupları) arasında kurulan zayıf etkileşimler ve kovalent bağlar (disülfit köprüleri) sayesinde proteinin kazandığı özgün üç boyutlu ve işlevsel aktif yapıdır.
- Dördüncül (kuaterner) yapıBirden fazla bağımsız polipeptit zincirinin (alt birimin) çeşitli kimyasal bağlar ve zayıf etkileşimlerle bir araya gelerek oluşturduğu daha büyük, işlevsel protein kompleksidir.
Cevap
Birincil yapı doğrusal polipeptit zincirini (peptit bağları ile bağlı), ikincil yapı hidrojen bağları ile oluşan yerel katlanmaları (alfa-sarmal ve beta-yaprak), üçünc��l yapı yan zincirlerin (R grupları) etkileşimi ile oluşan üç boyutlu aktif yapıyı, dördüncül yapı ise birden fazla polipeptitin bir araya gelmesiyle oluşan kompleksi temsil eder.
Protein yapı düzeylerinin basitten karmaşığa doğru hiyerarşik organizasyonu, kullanılan bağ tipleri ve işlev kazanma durumlarına göre doğru şekilde eşleştirilmiştir. Birincil yapı doğrusal dizilimi, ikincil yapı omurgadaki hidrojen bağlarını, üçüncül yapı R grupları etkileşimlerini, dördüncül yapı ise çoklu polipeptit zincirlerini temsil eder.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Proteinlerin Yapısal Düzeyleri ve Bağ Çeşitleri
Tahmini Süre:2m 0s