Soru

Zorluk: ZorYakın ve Özdeş Anlamlı Cümleler

I. Bir sanat eserinin çağları aşan bir etkiye ulaşması, geniş halk kitlelerinin beğenisini kazanmasından ziyade, bireyin iç dünyasında derin izler bırakabilmesine bağlıdır.

II. Edebiyat dünyasında kalıcı izler bırakmak isteyen bir yazar, toplumsal sorunları dile getirirken kendi kişisel duygu ve düşüncelerini esere yansıtmaktan kaçınmalıdır.

III. Klasikleşmiş yapıtların ortak özelliği, dönemlerinin sınırlarını aşarak insanlığın evrensel değerlerini özgün bir estetik anlayışla harmanlamış olmalarıdır.

IV. Sanatçının zamana meydan okuyabilmesi, çoğunluğun takdirini kazanmayı hedeflemek yerine, tek bir okurun dahi ruhunda kalıcı ve derin sarsıntılar yaratabilmesiyle mümkündür.

V. Bir eserin değerini belirleyen yegâne ölçüt, yazarın çağdaşlarının beklentilerine cevap vermesi değil, geleceğin okurlarına yeni pencereler açabilmesidir.

Yukarıdaki numaralanmış cümlelerden hangileri anlamca birbirine en yakındır?

  1. A
    I ve III
  2. I ve IVCevap
  3. C
    II ve IV
  4. D
    III ve V
  5. E
    IV ve V

Cevap

Birinci ve dördüncü cümleler anlamca birbirine en yakındır.
Birinci cümledeki 'çağları aşan bir etkiye ulaşması' ifadesi dördüncü cümledeki 'zamana meydan okuyabilmesi' ile anlamca özdeştir. Her iki cümlede de kalıcılık kavramı ele alınmıştır. Ayrıca, birinci cümledeki 'geniş halk kitlelerinin beğenisini kazanmasından ziyade' (çoğunluğun takdiri yerine) ve 'bireyin iç dünyasında derin izler bırakabilmesi' (tek bir okurun ruhunda derin sarsıntılar yaratması) ifadeleri anlamca tamamen örtüşmektedir. İki cümle de kalıcılığın niceliksel bir yaygınlığa değil, niteliksel ve derin bir bireysel etkiye bağlı olduğunu savunmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci cümleyi analiz etme ve anahtar kavramları belirleme.
Birinci cümlede, bir eserin kalıcı olmasının ('çağları aşan bir etkiye ulaşması'), niceliksel bir beğeniye ('geniş halk kitlelerinin beğenisini kazanmasından ziyade') değil, niteliksel ve bireysel bir etkiye ('bireyin iç dünyasında derin izler bırakabilmesine') bağlı olduğu savunulmaktadır.
Cümlelerin anlam bağlamını kurabilmek için yargıların taşıdığı kavramsal bileşenlerin ayrıştırılması gerekir.
2
Dördüncü cümleyi analiz etme ve anahtar kavramları belirleme.
Dördüncü cümlede, sanatçının kalıcı olmasının ('zamana meydan okuyabilmesi'), çoğunluğun onayına ('çoğunluğun takdirini kazanmayı hedeflemek yerine') değil, tek bir kişinin iç dünyasındaki derin sarsıntıya ('tek bir okurun dahi ruhunda kalıcı ve derin sarsıntılar yaratabilmesi') dayandığı ifade edilmektedir.
Seçeneklerdeki diğer cümlelerin anlam yapılarıyla karşılaştırma yapabilmek için eşdeğer ifadeleri aramak gerekir.
3
Elde edilen analizleri karşılaştırma ve örtüşen kavramları eşleştirme.
'Çağları aşan etki' ile 'zamana meydan okumak', 'geniş halk kitleleri' ile 'çoğunluk', 'bireyin iç dünyasında derin izler bırakmak' ile 'tek bir okurun ruhunda kalıcı ve derin sarsıntılar yaratmak' ifadelerinin anlamca birebir örtüştüğü görülmektedir.
İki cümlenin de aynı temel düşünceyi farklı kelimelerle savunduğunu doğrulamak için eş anlamlı/yakın anlamlı kelime gruplarını karşılaştırmak şarttır.

Anahtar Kavram

Cümlede yakın veya özdeş anlamlılık aranırken, cümlelerdeki kavramların (özellikle mecazlı veya soyut ifadelerin) birbirini karşılayacak şekilde farklı sözcüklerle yeniden yapılandırılıp yapılandırılmadığı kontrol edilir.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla