Soru

Zorluk: OrtaParagrafta Anlatım Biçimleri

Bergama’daki antik kütüphanenin loş dehlizlerine adım attığınızda, zamanın durduğunu hissedersiniz. Duvarlardaki solgun freskler, yüzyıllar öncesinin hikâyelerini fısıldar gibidir. Yüksek tavanlardan süzülen ince toz zerreleri, parşömen kokan havada asılı kalmıştır. Burası, sadece bir taş yığını değil; bilginin korunduğu kutsal bir sığınaktır. Bazı ara��tırmacılar, dijital arşivlerin bu tür fiziksel mekânların yerini tamamen alacağını savunuyor. Oysa kütüphanenin kokusunu içine çekmeden, o kalın ciltlerin ağırlığını hissetmeden yapılan bir okuma, ruhsuz bir veri taramasından başka nedir ki? Gerçek bir kütüphane, insanı geçmişe bağlayan canlı bir köprüdür; dijital ekranlar ise sadece bu köprünün soğuk birer fotoğrafıdır.

Bu parçanın anlatımıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A
    Gözleme dayalı ayrıntılara yer verilerek okuyucuda izlenim uyandırılması hedeflenmiştir.
  2. B
    Savunulan düşünceyi belirgin kılmak amacıyla iki farklı unsur arasında karşılaştırma yapılmıştır.
  3. C
    Yazar, okuyucuyla sohbet ediyormuş gibi soru sorarak yerleşik bir görüşe karşı çıkmıştır.
  4. Olaylar, okura bir devinim içinde, kişi ve zaman unsurlarına bağlı bir akışla sunulmuştur.Cevap
  5. E
    Ele alınan kavramın ne olduğunu belirten tanımlayıcı bir yargıya yer verilmiştir.

Cevap

Olaylar, okura bir devinim içinde, kişi ve zaman unsurlarına bağlı bir akışla sunulmuştur.
Metinde öyküleyici anlatımın temel unsurları olan olay, kişi, zaman ve devinim (hareket) bulunmamaktadır. Metin daha çok kütüphane ortamını betimlemekte ve dijitalleşmenin okuma kültürüne etkisini tartışmaktadır. Bu nedenle olayların bir devinim içinde aktarıldığını belirten seçenek söylenemez.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki anlatım biçimlerini ve tekniklerini belirlemek amacıyla paragrafı analiz etmek.
Metinde gözleme dayalı tasvirler ('loş dehlizler', 'solgun freskler') ve bir düşünceyi tartışma havası içinde sorgulama ('nedir ki?') olduğu tespit edilmiştir.
Anlatım biçimlerini doğru saptayabilmek için metindeki üslup ve amaç belirlenmelidir.
2
Seçeneklerde verilen özelliklerin metindeki karşılıklarını kontrol etmek.
Gözleme dayalı betimleme (izlenim kazandırma), karşılaştırma (fiziksel vs dijital), tartışma (soru sorma ve görüşe karşı çıkma) ve tanımlama ('kütüphane... köprüdür') metinde yer alırken; öykülemeye (olay örgüsü, kişi, zaman, devinim) yer verilmediği bulunmuştur.
Her seçeneğin doğruluğunu metindeki ifadelerle eşleştirerek yanlış olan anlatım özelliğini belirlemek gerekir.

Anahtar Kavram

Paragrafta Anlatım Biçimleri ve Düşünceyi Geliştirme Yolları
Bu soruyu puanla