Soru

Zorluk: OrtaBitişik Yazılan Birleşik Kelimeler

Modern bireyin yalnızlığını ele alan yazar, (I) sıradışı karakterler aracılığıyla toplumsal yabancılaşmayı sorgular. Eserlerinde (II) bilinçaltı çatışmalarını çözümlerken okuru da bu sürece dâhil eder. Karakterlerin (III) vurdumduymaz tavırlarının ardındaki derin acıları gösterir ve her insanın hayatında (IV) başucu kitapları olması gerektiğini savunur. Onun yapıtları, insan ruhunun derinliklerine inmek isteyen her okur için (V) birebirdir.

Bu parçadaki numaralanmış sözlerden hangisinin yazımı yanlıştır?

  1. ICevap
  2. B
    II
  3. C
    III
  4. D
    IV
  5. E
    V

Cevap

Sıradışı kelimesi ayrı yazılmalıdır.
Türk Dil Kurumu (TDK) yazım kurallarına göre 'dış, iç, sıra' sözleriyle oluşturulan birleşik kelime ve terimler ayrı yazılmalıdır. Parçada yer alan birinci kelime 'sıradışı' şeklinde bitişik yazıldığı için yazım yanlışı yapılmıştır. Doğru yazımı 'sıra dışı' olmalıdır. Bu yüzden bu kelimenin yer aldığı seçenek doğru cevaptır.

Adım Adım Çözüm

1
Parçadaki numaralanmış birleşik kelimeler belirlenir ve TDK'nin ilgili yazım kuralları hatırlanır.
Belirlenen kelimeler: sıradışı (I), bilinçaltı (II), vurdumduymaz (III), başucu (IV), birebir (V).
Her kelimenin kendi türüne ve kurallarına göre incelenebilmesi için ilk adım olarak tespit edilmesi gerekir.
2
Kelimelerin yazım kuralları tek tek analiz edilir.
TDK kurallarına göre 'dış, iç, sıra' kelimeleriyle kurulan birleşik kelimeler (sıra dışı) ayrı yazılır. Somut yer bildirmeyen 'alt, üst' kelimeleri (bilinçaltı) bitişik yazılır. 'Baş' sözcüğüyle kurulan sıfat tamlamaları (başucu) bitişik yazılır. Kalıplaşmış eylemlerle kurulanlar (vurdumduymaz) bitişik yazılır. 'Birebir' ise 'etkili/ilaç gibi' anlamında kullanıldığında bitişik yazılır.
Hangi kelimede kural ihlali yapıldığını bulmak için kuralların doğru biçimde uygulanması gerekir.
3
Yanlış yazılan kelime tespit edilir.
Parçadaki birinci kelime 'sıradışı' olarak bitişik yazılmıştır ancak doğrusu 'sıra dışı' şeklinde ayrı olmalıdır. Diğer kelimelerin yazımı doğrudur.
Yazım yanlışının hangi numaralı sözcükte olduğunu netleştirerek sonuca ulaşmak amaçlanır.

Anahtar Kavram

Bitişik yazılması gereken birleşik kelimeler ile ayrı yazılması gereken birleşik kelimelerin TDK kurallarına göre ayırt edilmesi.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla