Examkin

Soru

Zorluk: OrtaOlumlu ve Olumsuz Cümleler

Türkçede bazı cümleler yapı (biçim) bakımından olumsuzluk bildiren ek veya sözcükleri (-me/-ma, -maz/-mez, -sız/-siz, değil, yok) barındırdığı hâlde, anlam bakımından olumlu yargı taşır.

Buna göre, aşağıdaki c��mlelerin hangisi biçimce olumsuz olduğu hâlde anlamca olumludur?

  1. A
    Ne bir arayanımız var bu koca şehirde ne de bir soranımız.
  2. B
    Ben hiç sana bu kadar önemli bir konuda yalan söyler miyim?
  3. Söylediğin bu etkileyici sözleri o da duymamış değil.Cevap
  4. D
    Bunca zahmete katlanıp da buraya kadar gelmemesi olacak iş değil.
  5. E
    Bunca uyarımıza rağmen sınav kurallarına hiç dikkat etmemiş.

Cevap

Söylediğin bu etkileyici sözleri o da duymamış değil.
Cümle incelendiğinde yüklemde hem '-ma' olumsuzluk eki hem de 'değil' edatı kullanıldığı görülmektedir. Bu yapısal unsurlar cümleyi biçimce olumsuz yapar. Ancak anlam bakımından 'duymamış değil' ifadesi 'duymuş' anlamına geldiği için cümle anlamca olumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerdeki cümlelerin yüklemlerinde olumsuzluk bildiren ek veya sözcüklerin (-me/-ma, -maz/-mez, -sız/-siz, değil, yok) varlığı kontrol edilir.
Doğru seçenekte yer alan yüklemde hem '-ma/-me' olumsuzluk eki hem de 'değil' edatı bulunmaktadır. Bu durum cümlenin biçimce olumsuz olduğunu gösterir.
Biçimce olumsuzluk tespiti, cümlede yapısal olarak olumsuzluk unsurlarının bulunup bulunmadığına dayanır.
2
Cümlenin kastettiği asıl anlam çözümlenir.
Cümledeki 'duymamış değil' ifadesi, iki olumsuz unsurun bir araya gelmesiyle 'duymuş / duydu' anlamına dönüşmektedir.
Türkçede iki olumsuz ifadenin birleşmesi, matematiksel olarak iki eksinin çarpımının artı etmesi gibi anlamı olumluya çevirir.

Anahtar Kavram

Cümle Türleri - Biçimce Olumsuz Anlamca Olumlu Cümleler
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Olumlu ve Olumsuz Cümleler

Bu konudan daha fazla soru