Question

Difficulty: HardGruplandırma ve Kümeleme

Bir arkeolojik kazı alanında çıkarılan K,L,M,N,P,RK, L, M, N, P, R ve SS adlı 7 buluntu; Tunç Çağı, Demir Çağı ve Roma Dönemi olmak üzere üç farklı döneme ait olarak sınıflandırılacaktır. Bu buluntuların dönemlere göre dağılımıyla ilgili şunlar bilinmektedir:

* Her dönemden en az birer buluntu sergilenmektedir.
* Demir Çağı'na ait olduğu belirlenen 3 buluntu vardır.
* Demir Çağı'ndaki buluntu sayısı, Tunç Çağı'ndaki buluntu sayısından fazladır.
* KK buluntusu Roma Dönemi'ndedir.
* LL ve MM buluntuları aynı döneme aittir.
* NN ve PP buluntuları farklı dönemlere aittir.
* RR buluntusu Tunç Çağı'ndaysa SS buluntusu Roma Dönemi'ndedir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

  1. L buluntusu Roma Dönemi'ndeyse S buluntusu Demir Çağı'ndadır.Answer
  2. B
    R buluntusu Demir Çağı'ndaysa S buluntusu Roma Dönemi'ndedir.
  3. C
    N buluntusu Tunç Çağı'ndaysa M buluntusu Demir Çağı'ndadır.
  4. D
    S buluntusu Roma Dönemi'ndeyse P buluntusu Tunç Çağı'ndadır.
  5. E
    R buluntusu Demir Çağı'ndaysa L buluntusu Tunç Çağı'ndadır.

Answer

L buluntusu Roma Dönemi'ndeyse S buluntusu Demir Çağı'ndadır.
L buluntusunun Roma Dönemi'nde olması durumunda, M de aynı dönemde yer alır ve K ile birlikte Roma Dönemi'nin kontenjanı dolar. Bu durumda Tunç Çağı'nın kontenjanı bire düşer ve N ile P'den biri buraya yerleşir. Geriye kalan R ve S buluntuları ise zorunlu olarak Demir Çağı'nda yer alır. Bu nedenle 'L buluntusu Roma Dönemi'ndeyse S buluntusu Demir Çağı'ndadır' ifadesi kesinlikle doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Toplam buluntu ve grup sayıları arasındaki sayısal ilişkileri çözümleme.
Demir Çağı'nda 3 buluntu olduğu belirtilmiştir. Toplam 7 buluntu olduğundan, Tunç Çağı ve Roma Dönemi'ndeki toplam buluntu sayısı 73=47 - 3 = 4 olur. Demir Çağı (3) > Tunç Çağı kuralı nedeniyle Tunç Çağı'nda en fazla 2 buluntu yer alabilir. Her grupta en az bir buluntu olacağından Tunç Çağı'ndaki buluntu sayısı ya 1 ya da 2'dir. Buradan yola çıkarak Roma Dönemi'ndeki buluntu sayısı da sırasıyla 3 ya da 2 olmak zorundadır.
Kategorilerin alabileceği sınır değerleri belirlemek, olasılıkları doğru şekilde filtrelememizi sağlar.
2
Koşullu önermeyi (L'nin Roma Dönemi'nde olması durumu) kısıtlamalarla birleştirme.
L buluntusu Roma Dönemi'ndeyse, L ve M aynı dönemde olduğundan M de Roma Dönemi'ndedir. K buluntusu da kesin olarak Roma Dönemi'nde olduğundan, Roma Dönemi'nde en az 3 buluntu (K, L, M) yer alır. Birinci adımda elde ettiğimiz olasılıklardan sadece (Tunç = 1, Roma = 3) seçeneği bu durumla uyumludur. Dolayısıyla Tunç Çağı'nın kontenjanı 1, Roma Dönemi'ninki 3, Demir Çağı'nınki ise 3'tür.
Koşullu durumun getirdiği eleman sayılarını grupların kapasiteleriyle karşılaştırıp net dağılımı belirlemek gerekir.
3
Kalan değişkenleri (N, P, R, S) kontenjanlara yerleştirme.
Roma Dönemi kontenjanı tamamen dolmuştur (K, L, M). N ve P farklı dönemlerde yer almak zorundadır. Roma Dönemi dolu olduğuna göre, biri Tunç Çağı'na diğeri ise Demir Çağı'na gitmelidir. Tunç Çağı'nın kontenjanı 1 olduğundan, N veya P'den birinin yerleşmesiyle Tunç Çağı da tamamen dolmuş olur. Geriye kalan R ve S buluntuları ise Tunç ve Roma dönemlerinde yer kalmadığı için zorunlu olarak Demir Çağı'na yerleştirilir.
Kalan boşlukların ve zorunlu kuralların (N ve P'nin farklı yerde olması) analiziyle diğer elemanların yerini netleştirmek gerekir.

Key Concept

Sözel Mantıkta Çoklu Gruplandırma ve Eleman Sayısı Analizi
Rate this question