Question

Difficulty: HardI. Göktürk Devleti

I. Göktürk Devleti'nin kurucusu Bumin Kağan, Avar Kağanlığı'na bağlı bir boy beyi iken Töleslerin isyanını bastırarak Avarlara büyük bir hizmette bulunmuştur. Bu başarısının ardından siyasi bir evlilik yoluyla bağlarını güçlendirmek amacıyla Avar hakanının kızını istemiş, ancak hakanın verdiği aşağılayıcı cevap bağımsızlık savaşının başlamasına ve 552 yılında Ötüken merkezli yeni bir devletin kurulmasına yol açmıştır. Avar hakanının Bumin Kağan'a yönelik kullandığı "Siz benim ...siniz, nasıl böyle bir talepte bulunursunuz?" şeklindeki ifadesinde boş bırakılan yere, Aşina boyunun o dönemdeki sosyal ve ekonomik konumunu da niteleyen aşağıdaki ifadelerden hangisi getirilmelidir?

  1. Demirci kölelerimAnswer
  2. B
    At terbiyecilerim
  3. C
    Sınır muhafızlarım
  4. D
    Kut sahibi beylerim
  5. E
    Vergi memurlarım

Answer

Avar hakanı, Bumin Kağan'ı ve Aşina boyunu "demirci kölelerim" olarak nitelendirerek aşağılamıştır.
I. Göktürk Devleti kurulmadan önce Aşina soyu, Avar Kağanlığı'na bağlı olarak Altay Dağları çevresinde demircilik yapmaktaydı. Bumin Kağan'ın evlilik talebine karşılık Avar hakanının kullandığı 'Demirci kölelerim' ifadesi, Göktürklerin o dönemdeki siyasi bağımlılığını ve zanaatkar kimliğini vurgular.

Step-by-Step Solution

1
Tarihsel bağlamı analiz etme
Göktürklerin kuruluşu öncesinde Altaylar bölgesinde Avarlara (Juan-Juan) bağlı oldukları tespit edilir.
Bağımsızlık mücadelesinin hangi siyasi yapıya karşı verildiğini anlamak gerekir.
2
Aşina boyunun ekonomik rolünü belirleme
Bu boyun uzmanlık alanının madencilik ve demircilik olduğu bilgisine ulaşılır.
Hakanın kullandığı hakaretin kaynağı bu ekonomik uzmanlıktır.
3
Siyasi kırılma noktasını yorumlama
Evlilik talebinin reddedilmesi ve "demirci köle" (Mıng-nu-p'u) hakareti bağımsızlık savaşını tetiklemiştir.
Bumin Kağan'ın bu hakareti bir onur meselesi ve siyasi yetersizlik olarak görüp isyan etmesi devletin kuruluş sürecini başlatır.

Key Concept

Göktürklerin Avarlara bağlı 'Demirci Köle' (Mıng-nu-p'u) statüsü ve bağımsızlık süreci.

Hints

1
Göktürklerin Altay Dağları'nda en çok hangi zanaatla uğraştıklarını düşünün.
2
Bumin Kağan'ın talebini reddeden Avar hakanı, onun soyunu 'soylu' değil, 'işçi/hizmetkar' olarak görüyordu.
3
Çin kaynaklarında bu ifade 'Mıng-nu-p'u' olarak geçer ve doğrudan demir işçiliğine vurgu yapar.

Practice More

İstemi Yabgu'nun Batı kanadını yönetirken Sâsânîlerle işbirliği yapıp Akhunları yıkması, devletin kısa sürede ulaştığı gücü göstermesi açısından incelenmelidir.

Alternative Method

Devletin kuruluşundan sonra Bumin Kağan'ın 'İl Kağan' unvanını alarak 'İkili Teşkilat'ı (Batı'ya kardeşi İstemi Yabgu'yu atayarak) kurması, bu 'kölelik' statüsünden tam bağımsızlığa ve imparatorluk yapısına geçişin kanıtıdır.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question